ࡱ>  il^_`abcdefgh_Ubjbj7bb"%TT**,,,),),),8a, / ),JN99" : : :XAXAXA       $J ,;B?XA;B;B ** : :;Be* :, : ;B j+T  :/Iyӧ"*2 0JrXd ,  XA"zAAAXAXAXA  M\XAXAXAJ;B;B;B;BXAXAXAXAXAXAXAXAXAT? ):AZRBAYCAN RESPUBLIKASI THS0L NAZ0RL0Y0 AZRBAYCAN DVLT 0QT0SAD UN0VERS0TET0 ________________________________________________________________ MAG0STRATURA MRKZ0 lyazmas1 hququnda NYsirov Samir ^akir olunun AZRBAYCANDA MSS0SLR0N VERG0TUTMA MEXAN0ZMM0N0N TKM0LL^D0R0LMS0 0ST0QAMTLR0 mvzusunda MAG0STR D0SSERTAS0YASI 0stiqamYtin _ifri vY ad1: 060403 MaliyyY 0xtisasla_ma: Vergi vY vergiqoyma Elmi rYhbYr: Magistr proqram1n1n rYhbYri: i.e.d.prof.KYlbiyev Y.A _____________________ dos. R.A.Salayev ____________________________ Kafedra mdiri: i.e.d. ..lYkbYrov ______________________ BAKI  2016 MAG0STR D0SSERTAS0YASININ 0^ PLANI Magistr dissertasiyas1n1n mvzusu AZRBAYCANDA MSS0SLR0N VERG0TUTMA MEXAN0ZMM0N0N TKM0LL^D0R0LMS0 0ST0QAMTLR0 G0R0^................................................................................................................3I FYsil. VERG0LR0N V VERG0 DN0^LR0 S0STEM0N0N NZR0 MSLLR0............................................................................... 61.1.VergilYrin vY vergi sisteminin iqtisadi mahiyyYti.....................................61.2.Vergi dYni_lYri sistemi vY onun Ysas xsusiyyYtlYri................................151.3.Vergi dYmi_lYri sisteminin beynYlxalq tYcrbYsi....................................20II FYsil. VERG0 DN0^LR0N0N 0QT0SAD0 THL0L0 V ONUN SMRL0Y0N0N Q0YMTLND0R0LMS0.......................................... 302.1.AzYrbaycanda vergi sisteminin masir vYziyyYti....................................302.2.MYssisYnin uot siyasYtinin mahiyyYti vY mYqsYdi................................ 382.3.Vergi dYni_lYrinin minimalla_d1r1lmas1 mYqsYdlYri n uot siyasYtinin alternativ sullar1ndan istifadY edilmYsi................................. 482.4.Vergi dYni_lYrinin sYmYrYliliyinin mYyyYn edilmYsi vY onun qiymYtlYndirilmYsi................................................................................... 53III FYsil. VERG0 DRCLR0N0N OPT0MALLA^DIRILMASI 0ST0QAMTLR0.......................................................................................... 613.1.MYnfYYt vergisinin optimal dYrYcYsinin mYyyYn edilmYsi......................613.2.lavY dYyYr vergisinin optimal dYrYcYsinin mYyyYnlY_dirilmYsi............663.3.Aksiz vergisinin tYkmillY_dirilmYsi istiqamYtlYri......................................72NT0C& & & & & & & & & & & & & & & & & & & ..& & & & & & & ..860ST0FAD ED0LM0^ DB0YYAT& & & & & & ..& & & & & & & .& ..90 Resume Summery Magistrant:_____________________________________________________ Elmi rYhbYr:____________________________________________________ G0R0^ TYdqiqat1n aktuall11. mummilli lider HeydYr liyevin rYhbYrliyi alt1nda mstYqil AzYrbaycan Respublikas1nda hYyata keirilYn xarici vY daxili siyasYtin, nail olunan dinamik sosial-iqtisadi inki_af1n davam1 olaraq ulu ndYrimizin mYyyYn etdiyi inki_af strategiyas1n1n AzYrbaycan Respublikas1n1n Prezidenti cYnab 0lham liyev tYrYfindYn byk mYharYtlY hYyata keirilmYsi respublikam1zda yeni inki_af modelinin formala_mas1na vY onun dnya iqtisadiyyat1na inteqrasiyas1na, neft vY qeyri-neft sektorunun dinamik inki_af1na, Yhalinin rifah hal1n1n yax_1la_mas1na, iqtisadiyyat1n tarazl1 vY proporsional tYrYqqisinY imkan vermi_dir. Xarici siyasYtinin prioritetlYrindYn biri milli bazar1n dnya bazar1 ilY, milli iqtisadiyyat1n dnya iqtisadiyyat1 ilY intensiv inteqrasiyas1n1n dzgn tY_kilidir. Bu mYqsYdlY AzYrbaycan hkumYti bir ox dnya dvlYtlYri ilY iqtisadi YmYkda_l1q YlaqYlYri yaratmaqdad1r. Milli iqtisadi inki_af strategiyas1nda mhm rol oynayan vergi xidmYti orqanlar1nda son illYr vergi sisteminin tYkmillY_dirilmYsi, vergitutma bazas1n1n geni_lYndirilmYsi, vergi xidmYtinin masir Avropa standartlar1na uyunla_d1r1lmas1 sahYsindY YhYmiyyYtli i_lYr grlm_, vergi qanunvericiliyi vY vergi inzibat1l11n1n masir tYlYblYr bax1m1ndan qurulmas1nda bir s1ra mvYffYqiyyYtlYrY nail olunmu_dur. Bu tYdbirlYrin davam1 olaraq, Avropa 0ttifaq1 ilY AzYrbaycan aras1ndak1 Qon_uluq SiyasYti YrivYsindY qYbul olunmu_ fYaliyyYt plan1na YsasYn bir ox sahYlYrdY, o cmlYdYn vergi sahYsindY, qanunvericiliyin vY inzibat1l11n beynYlxalq standartlar1na uyun tYkmillY_dirilmYsi tYlYb olunur. Bu strateji prioritetlYr vY lkYnin maliyyY imkanlar1n1n srYtlY artmas1 vergi qanunvericiliyinin vY inzibat1l11n1n beynYlxalq standartlara uyunla_ma proseslYrinin daha srYtlY apar1lmas1na tYlYblYr vY eyni zamanda imkanlar yarad1r. Vergi qanunvericiliyinin vY inzibat1l11n1n beynYlxalq standartlara uyunla_ma istiqamYtlYrini mYyyYn etmYk mYqsYdilY, dnyada, xsusYn Avropa 0ttifaq1n1n vY digYr lkYlYrin vergi siyasYti zrY tYcrbYsi dYrindYn tYhlil edilmYli, bunun Ysas1nda vergi dYrYcYlYri optimalla_d1r1lmal1d1r, bununla yana_1 AzYrbaycan1n xsusiyyYtlYri dY nYzYrY al1nmal1d1r. MYhz yuxar1da qeyd olunanlar1n ara_d1r1lmas1 vY bu istiqamYtdY tYkliflYrin verilmYsi tYqdim edilYn dissertasiya i_inin aktuall11n1 tY_kil edir. Problemin yrYnilmYsi sYviyyYsi. Vergi sistemi, mYssisYlYrin vergitutma mexanizmi, vergi sistemindY vergi dYni_lYrinin optimal sYviyyYsinin mYyyYn edilmYsi haz1rda lkYmizdY hYyata keirilYn iqtisadi islahatlar1n Yn mrYkkYbidir. HYlY islahatlar1n ilk illYrindY maksimal vergi dYrYcYsi tYtbiq edilmi_, vergi sisteminin daha sYmYrYli olmas1 n onun optimal sYviyyYsinin tap1lmas1 istiqamYtindY siyasYt hYyata keirilir. Vergi sisteminin, vergi dYni_lYrinin, bu dYni_lYrin optimal sYviyyYsinin mYyyYn edilmYsinin nYzYri vY tYcrbi mYsYlYlYri AzYrbaycan1n alimlYrindYn M.HYsYnlinin, S.MYmmYdovun, D.Ba1rovun, M.Sad1qovun, Y.KYlbiyevin, L.hmYdovun, A.KYrimovun, 0.Rzayevin, R.MYhYrrYmovun, Z.Rzayevin vY ba_qalar1n1n YsYrlYrindY geni_ _Yrh edilmi_dir. Dissertasiyan1n mYqsYd vY vYzifYlYri. Magistr dissertasiya i_inin mYqsYdi AzYrbaycan1n masir vergi sisteminin mYqsYd vY vYzifYlYrinin, mYssisYlYrin vergitutma xsusiyyYtlYrinin vergi dYni_lYri sisteminin beynYlxalq tYcrbYsinin yrYnilmYsindYn, vergi dYni_lYri sisteminin sYmYrYliyinin qiymYtlYndirilmYsindYn, vergi dYni_lYri sisteminin optimalla_d1r1lmas1 istiqamYtlYrinin vY onun tYkmillY_dirilmYsi yollar1n1n mYyyYn edilmYsindYn ibarYt olmu_dur. Bu mYqsYdlYrY nail olmaq n a_a1dak1 vYzifYlYrin yerinY yetirilmYsi nYzYrdY tutulmu_dur: vergilYrin vY vergi dYni_lYri sisteminin Ysas xsusiyyYtlYrinin mYyyYn edilmYsi; vergi dYni_lYri sisteminin beynYlxalq tYcrbYsinin yrYnilmYsi; AzYrbaycan1n masir vergi sisteminin tYhlil edilmYsi; vergi dYni_lYrinin sYmYrYliyinin mYyyYn edilmYsi vY qiymYtlYndirilmYsi; - mYssisYlYrin vergi dYrYcYlYrinin optimal sYviyyYsinin mYyyYn edilmYsi. TYdqiqat i_inin predmeti vY obyekti. TYdqiqat i_inin predmetini AzYrbaycan1n vergi dYni_lYri sistemi, obyektini isY vergi infrastrukturunun fYaliyyYtinin gstYricilYri vY AzYrbaycan1n Milli iqtisadiyyat1n1n inki_af1nda vergilYrin optimal rolunun mYyyYn edilmYsi tY_kil etmi_dir. TYdqiqat i_inin informasiya bazas1 kimi AzYrbaycan Respublikas1 VergilYr Nazirliyinin Nazirliyinin statistik mYlumatlar1, AzYrbaycan Respublikas1 statistika komitYsinin illik hesabatlari tY_kil etmi_dir. TYdqiqat i_inin nYzYri vY metodoloji Ysaslar1n1 klassiklYrin, AzYrbaycan1n vY xarici lkYlYrin elmi YsYrlYri vergilYr, vergitutma, vergi siyasYti vY vergi sistemi haqq1nda elmi YsYrlYri, AzYrbaycan Respublikas1n1n qanunlar1 vY normativ aktlar1, vergi dYni_lYri sisteminin Ysas istiqamYtlYrinin mYyyYn edYn HkumYtin qYrarlar1 vY VergilYr Nazirliyinin normativ-hquqi aktlar1 tY_kil edir. TYdqiqat i_inin elmi yeniliyini a_a1dak1lar tY_kil edir: vergilYr vY vergi dYni_lYri sistemi kompleks _YkildY yrYnilmi_dir; vergi dYmi_lYri sisteminin beynYlxalq tYcrbYsi yrYnilmi_dir; AzYrbaycanda vergi dYni_lYrinin masir vYziyyYti tYhlil edilmi_dir; mYnfYYt vergisinin vY YlavY dYyYr vergisinin optimal dYrYcYsi mYyyYn edilmi_dir; Dissertasiyan1n praktiki YhYmiyyYti. Magistrant tYdqiqat1n praktiki YhYmiyyYtini gYlYcYkdY anoloji problemlYri elmi tYdqiqat i_lYri n faydal1 olaca1nda grr. Dissertasiyan1n hYcmi vY strukturu. Dissertasiya i_i kompter yaz1s1 ilY mvafiq standarlara uyun yaz1lm1_ vY 91 sYhifYdYn ibarYtdir. TYdqiqat i_i giri_dYn, fYsildYn, nYticYdYn vY YdYbiyyat siyah1s1ndan ibarYtdir. I FYsil. VERG0LR0N V VERG0 DN0^LR0 S0STEM0N0N NZR0 MSLLR0 1.1. VergilYrin vY vergi sisteminin iqtisadi mahiyyYti VergilYr hYr _eydYn YvvYl, maliyyY-iqtisadi kateqoriyad1r. Yuxar1da deyilYnlYrdYn grndy kimi, vergiqoyma z xYrclYrini maliyyYlY_dirmYk n fiskal mexanizm yaradaraq ondan istifadY edYn dvlYtin vY dvlYt aparat1n1n meydana gYlmYsinin nYticYsidir. Vergitutman1n nYzYri cYhYtdYn Ysasland1r1lmas1n1n kklYri ox dY uzaq dvrlYri YhatY etmir. XVII YsrY qYdYr vergilYr haqq1nda btn tYsYvvrlYr tYsadfi vY sistemsiz xarakter da_1y1rd1. Elmi cYhYtdYn Ysasland1r1lm1_ vergitutma nYzYriyyYlYri XVII YsrdYn sonra formala_maa ba_lam1_d1r. 0lk vergitutma nYzYriyyYlYrindYn biri mbadilY nYzYriyyYsidir. Bu nYzYriyyYnin mahiyyYti ondan ibarYtdir ki, vYtYnda_lar asayi_in gzlYnilmYsi, xarici mdaxilYnin qar_1s1n1n al1nmas1 vY s. ilY bal1 xidmYtlYri vergilYr vasitYsi ilY dvlYtdYn al1rlar. Bu nYzYriyyYnin ba_qa bir variant1 atomistik nYzYriyyYdir. Onun nmayYndYlYri frans1z iqtisad1lar1 Sebastyen Le Pretr de Voban (1633-1707) vY ^arl Lui Monteskye (1689-1755) olmu_lar. Bu nYzYriyyYyY grY vergi vYtYnda_larla dvlYt aras1nda mqavilYnin nYticYsidir, belY ki, vYtYnda_ znn mhafizYsi, mdafiYsi vY s. xidmYtlYrY grY dvlYtY pul keirir. He kim nY vergilYrdYn, nY dY dvlYtin gstYrdiyi xidmYtlYrdYn imtina edY bilmYz. BelY mbadilY ona grY Ylveri_lidir ki, Yn bacar1qs1z dvlYt belY z tYbYYlYrini onlar1n zlYrini mstYqil surYtdY mdafiY etmYlYrindYn daha etibarl1 mdafiY edir. Klassik vergitutma nYzYriyyYsi daha yksYk nYzYri sYviyyYyY malikdir vY ingilis iqtisad1lar1 Adam Smit (1723-1790) vY David Rikardonun (1772-1823) adlar1 ilY bal1d1r. A.Smitin vergitutmaya dair nYzYri bax1_lar1 onun 1776-c1 ildY nY_r etdirdiyi  Xalqlar1n sYrvYtinin tYbiYti vY sYbYblYri haqq1nda tYdqiqat adl1 kitab1nda Yks olunmu_dur. O yaz1rd1 ki, hYr bir vYtYnda_ z gYlirlYrinY uyun surYtdY dvlYtin saxlan1lmas1nda i_tirak etmYlidir. DvlYt mlkiyyYt hququnu qorumaqla bazar iqtisadiyyat1n1n inki_af1n1 tYmin etmYlidir. Bu funksiyalar1n yerinY yetirilmYsi n dvlYtY zYruri miqdarda vYsait laz1md1r ki, onun da Ysas mYnbYyi vergilYrdir. HYr bir _Yxsin dYmYli olduu verginin mYblYi, dYnilmY mddYti qabaqcadan dYqiq mYyyYn olunmal1d1r. BelY olmad1qda vergi dYyicisi vergi y1an1n hkm alt1na d_r vY vergi y1an bundan z _Yxsi mYnfYYtini gdmYklY istifadY edir. VergilYr hYr bir vergi dYyicisi n Ylveri_li olan vaxtda tutulmal1d1r. Masir dvrdY znn klassik funksiyalar1 ilY yana_1, dvlYt iqtisadiyyat1n tarazl1 vY dinamik inki_af1n1, sosial YdalYt vY sosial rifah1 tYmin etmYk sahYsindY dY ox mhm funksiyalar yerinY yetirir. Bu funksiyalar1 yerinY yetirY bilmYk n dvlYtY mYyyYn bdcY mYsrYflYri laz1md1r. Onlar1n maliyyYlY_dirilmYsi n kifayYt qYdYr gYlir mYnbYlYri tYlYb oulnur. Mvcud _YraitdY hYr bir lkYnin sosial-iqtisadi strukturu vY inki_af sYviyyYsi ilY dvlYtin xYrc vY gYlirlYrinin miqdar1 vY strukturu aras1nda birba_a as1l1l1q mvcuddur. HYr hans1 bir lkYnin mvcud sosial-iqtisadi problemlYrinin hYlli yollar1 ara_d1r1ld1qda vY yaxud dvlYtin qar_1s1nda duran YnYnYvi vYzifYlYr planla_d1r1ld1qda tYlYb olunan dvlYt gYlirlYri yknn YdalYtli vY taraz blgsnY xsusi diqqYt verilmYlidir. Dnyada dvlYt maliyyYsinY hYsr olunmu_ YdYbiyyatda vergilYrin mxtYlif tYrifi verilir. Bu tYriflYrin YksYriyyYtindY vergilYrin hquqi xsusiyyYtlYri qeyd edilir. Bu xsusiyyYtlYrdYn Yn mhmlYri onlar1n mYcburiliyi vY YvYzsiz olmas1 cYhYtlYridir. Lakin, az da olsa vergilYrin iqtisadi mahiyyYtini aan tYriflYr dY mvcuddur. 0qtisadi bax1mdan vergi nYdir? n q1sa ifadY olunsa mYcmu milli mYhsul vY milli gYlirin bir hissYsinin dvlYt tYrYfindYn mYcburi surYtdY toplanmas1d1r. Bu fikri XIX YsrdY ingilis iqtisad1s1 D.Rikardo Ysasland1rm1_1r. O qeyd etmi_dir ki: Vergi hYr hans1 bir lkYnin sYnaye vY torpa1ndan YldY edilYn gYlirin dvlYt sYrYncam1na verilYn hissYsidir. Bu hissY nYticYdY hYmi_Y millYtin kapital1 vY ya gYlirindYn dYnir. MYyyYn at1_mazl1a baxmayaraq (mYsYlYn, dvrmzdY gYlir gYtirmYyYn sYrvYtdYn dY vergi al1n1r) D.Rikardonun bu fikri masir vergi anlay1_1n1n formala_mas1nda mhm add1m hesab edilir. Sonralar vergi anlay1_1n1 Gaston Ceze inki_af etdirdi. Onun fikrinY grY: Vergi mYyyYn xidmYtin mqabili olmadan vY geri qaytar1lmamaq _Yrti ilY dvlYt xYrclYrini tYmin etmYk mYqsYdilY fYrdlYrdYn mYcburi al1nan puldur. VerilYn tYrif dY dvrmzdY mvcud olan vergi anlay1_1n1 tam _YkildY Yks etdirmir. nki, hYmin tYrif vergilYrin dvlYt mYsrYflYrini dYmYk n al1nd11n1 gstYrir. Lakin, nYzYrY almaq laz1md1r ki, masir dvrdY vergi yaln1z dvlYr mYsrYflYrini tYmin etmYk n deyil, hYm dY bir s1ra mhm iqtisadi vY sosial mYqsYdlYr n dY toplan1r. Verginin tYrifini masir anlay1_lara daha uyun olaraq L.Mehl belY ifadY etmi_dir: vergi  dvlYtin, yerli idarYlYrin vY ya qanunda nYzYrdY tutulmu_ ictimai qurumlar1n ictimai xidmYtlYri yerinY yetirmYk mYqsYdilY hquqi vY fiziki _YxslYrdYn onlar1n dYmY gcnY uyun olaraq, qanun yolu ilY qYti _YkildY vY YvYzsiz ald1qlar1 puldur. Vergi anlay1_1 a_a1dak1 alt1 sYciyyYvi cYhYti zndY birlY_dirir: Vergi pul hdYliyidir; Vergi YvYzsizdir; Vergi mYcburi dYmYdir vY hquqi mYcburiyyYtY Ysaslan1r; Vergi YvvYlcYdYn mYyyYn edilmi_ _YrtlYr Ysas1nda al1n1r; 5. Verginin al1nmas1nda mYqsYd mumi ictimai fayda n hYyata keirilYn xYrclYri dYmYkdir; 6. FYrdlYrin vergini dYmYk mYcburiyyYti onlar1n tY_kilatlanm1_ bir cYmiyyYtin, dvlYtin zv olmalar1d1r. Bu xsusiyyYtlYr vergilYri yaln1z milli sYrhYdlYr daxilindY olan vYtYnda_lardan deyil, hYminin dvlYt daxilindY ya_ayan xaricilYrdYn (ba_qa dvlYtlYrin vYtYnda_lar1ndan) dY al1nmas1n1 zYruri edir. Masir vergitutma nYzYriyyYsindY vergilYr YsasYn a_a1dak1 xsusiyyYtlYrinY grY nvlYrY ayr1l1rlar: -tutulma suluna grY; -subyektinY grY; -dYnildiyi bdcYnin sYviyyYsinY grY. Tutulma suluna grY vergilYri 2 Ysas qrupa ay1rmaq olar: birba_a vergilYr vY dolay1 vergilYr. Birba_a vergilYr dedikdY, maddi sYrvYtlYrin toplanmas1 prosesindY vergi dYyicilYrinin gYlir vY ya Ymlak1ndan bilavasitY tutulan vergilYr ba_a d_lr. Buna grY dY bu vergilYrin dYqiq mYblYi mYlumdur. Birba_a vergilYrY torpaq vergisi, Ymlak vergisi, fiziki _YxslYrdYn tutulan gYlir vergisi, hquqi _YxslYrdYn tutulan mYnfYYt vergisi vY s. daxildir. Dolay1 vergilYr YmtYY vY ya xidmYtin qiymYtindYn tutulan vergilYrdir. Bu vergilYrY istehlak vergilYri dY deyilir. Onlar qismYn vY ya tamamilY YmtYYnin dYyYrinY krlr. Dolay1 vergilYrY misal olaraq YlavY dYyYr vergisini, aksizlYri vY s. misal gstYrmYk olar. Grndy kimi, birba_a verginin dYyicisi gYliri YldY edYn _Yxs, dolay1 verginin dYyicisi isY YmtYYnin istehlak1s1d1r. SubyektinY grY vergilYri 3 qrupa ay1rmaq olar: fiziki _YxslYrdYn tutulan vergilYr; mYssisY vY tY_kilatlardan tutulan vergilYr; eyni zamanda hYm hquqi, hYm dY fiziki _YxslYrdYn tutulan vergilYr (qar1_1q vergilYr). Fiziki _YxlYrdYn tutulan vergilYrY misal olaraq gYlir vergisini, fiziki _YxslYrin Ymlak vergisini, vYrYsYlik vY ya ba1_lanma yolu ilY keYn Ymlakdan vergini vY s. gstYrmYk olar. MYssisY vY tY_kilatlardan tutulan vergilYrY mYnfYYt vergisi, YlavY dYyYr vergisi, aksizlYr, mYssisY vY tY_kilatlar1n Ymlak1ndan tutulan vergi vY s. daxildir. Qar1_1q vergilYr elY vergilYrdir ki, onlar1 hYm hquqi, hYm dY fiziki _YxslYr dYyirlYr. MYsYlYn, dvlYt rsumlar1, bYzi gmrk rsumlar1 vY s. dYnildiyi bdcYnin sYviyyYsinY grY vergilYri 2 qrupa ay1rmaq olar: tYsbit olunmu_ vergilYr vY tYnzimedici vergilYr. TYsbit olunmu_ vergilYr birba_a vY btvlkdY konkret bdcY vY ya qeyri-bdcY fonduna krlr. TYnzimedici vergilYr mYyyYn nisbYtdY hYm respublika, hYm dY yerli bdcYlYrY krlr. MYsYlYn, respublikam1zda hquqi _YxslYrdYn tutulan mYnfYYt vergisinin mYyyYn faizi respublika bdcYsinY, mYyyYn faizi isY yerli bdcYyY krlr. VergilYrin yuxar1da sadalanan tYsnifata uyun olaraq nvlYrY blnmYsi yeganY qayda deyil, onlar1 ba_qa YlamYtlYrY grY dY nvlYrY ay1rmaq olar. VergilYr iqtisadi kateqorya kimi. VergilYr bdcYnin yeganY gYlir mYnbYyi deyildir: o bdcYyY vY digYr mYrkYzlY_dirilmi_ dvlYt fondlar1na maliyyY vYsaiti cYlb edilmYsinin yaln1z bir formas1d1r. MYsYlYyY tarixi sYpkidY bax1ld1qda da mYlum olur ki, onlar dvlYt gYlirlYrinin he dY ilk formas1 deyillYr. MYlum olduu kimi, dvlYt gYlirlYrinin Yn qYdim formas1 (hYrbi qYnimYt nYzYrY al1nmazsa) domen yaxud dvlYt Ymlak1, xYzinY torpaqlar1 vY me_YlYrdYn daxil olan gYlirlYr idi. 0lk YvvYl (^YrqdY uzun mddYt) onlar hkmdarlar1n mlkiyyYtindY idilYr. Onlardan gYlYn gYlirlYr vY btvlkdY dvlYt gYlirlYri, mumi-hquq deyil, xsusi-hquq gYlirlYri hesab edilirdilYr. DvlYt gYlirlYrinin digYr mhm mYnbYyi reqali, yYni xYzinYnin mstYsna inhisar gYlirlYri idi. 0stehsal1n vY fYaliyyYt nvlYrinin mYyyYn sahYlYri xYzinYnin inhisar hququna aid edilir, Yhalinin zYl fYaliyyYt sahYsindYn, dvriyyYdYn 1xar1l1rd1. Onlar, YslindY vergilYrY keid mYrhYlYsini tY_kil edirdilYr. ReqalidYn vYsait al1nmas1 sullar1 mxtYlif idi. DvlYt bu vY ya digYr istehsal sahYsini mstYqil istismar edYr vY mYhsullar1 yksYk inhisar qiymYti ilY (mYsYlYn, duz inhisar1) sata bilYrdi. Yaxud bu istehsal sahYsini icarYyY verYrdi. GYlir al1nmas1n1n hYmin sulundan (reqalidYn istifadY hququ) indi dY geni_ istifadY edilir. MYsYlYn, faydal1 qaz1nt1lar1n 1xar1lmas1 hququ n lisenziya dYmYlYri vY s. oxsayl1 reqali nvlYri mvcud idi: sYnaye, mYhkYmY, sikkY, gmrk vY sahibsiz Ymlakdan al1nan reqali. Sahibi olmayan vY prinsip etibar1 ilY he kimY mYxsus ola bilmYyYn hYr _ey xYzinYnin varidat1 hesab edilirdi. Bu vY ya digYr tYbii hadisY, mYsYlYn, klYk reqali hesab edilirdi ki, bu da son nYticYdY klYk dYyirmanlar1 zYrindY dvlYt inhisar1n1n yarad1lmas1na gYtirib 1xard1. Su vY yerin tYrki dY reqalinin adi nv idi. Bu vaxta qYdYr btn dvlYtlYrdY, o cmlYdYn AzYrbaycanda da, tarixi vY mYdYni abidYlYrY aid olan dYfinY dvlYt reqalisi hesab edilir. Gmrk reqalisi YrazidYn kemYk hququ n mYyyYn edilYn y11mlardan ibarYt idi vY masir gmrk rsumlar1na bYnzYyirdi. SikkY kYsmYk hququ  dvlYt suverenliyinin YlamYtlYrindYn biridir. Lakin, tarix boyu dvlYtlYr qYdYr saxta sikkY buraxan olmam1_d1r. Ykisi tam olmayan, yaxud qiymYtdYn d_m_ pullar1n dvriyyYyY burax1lmas1 ox vaxt dvlYtlYrin sikkY reqalisindYn gYlir 1xar1lmas1n1n Yn geni_ yay1lm1_ formas1 idi. Sovet dvlYtinin dvriyyYyY buraxm1_ olduu banknotlar1 mxtYlif bYhanYlYrlY tez-tez dvriyyYdYn gtrmYsi, onlar1n dYyi_dirilmYsinin vaxt vY miqdar bax1m1ndan mYhdudla_d1r1lmas1, q1z1l mYzmununun azald1lmas1 (1961-ci il pul islahat1nda olduu kimi) indiki ya_l1 nYslin hYlY dY yax_1 yad1ndad1r. Kemi_dY digYr oxlu reqali nvlYri dY mvcud olmu_dur. SYnaye btvlkdY reqali elan edilY bilYrdi vY bu zaman mYssisYlYr qeydiyyatdan keirilYrkYn, yaxud da, patent verilYrkYn rsum tYlYb olunurdu. Yeni mYhsullar (ttn, kofe, kakao), insan ehtiras1 (qumar, _ahmat), dYbdYbY Y_yalar1 reqali elan edilirdi. SYnayedY dvlYt inhisar1 getdikcY iqtisadi mnasibYtlYrin inki_af1nda buxova evrildi. zYl mlkiyyYtin, bazar mnasibYtlYrinin geni_lYnmYsi getdikcY dvlYti tYsYrrfat hYyat1ndan s1x1_d1r1b 1xarmaa ba_lad1. Sonralar yaln1z ictimai zYrurYtlY YlaqYdar olan reqalilYr saxlan1ld1. DvlYtin tYsYrrfat hYyat1ndak1 rolu isY qazanc YldY etmYk sahYsindYn idarYilik sahYsinY kedi. Reqali YvYzinY getdikcY daha ox dvlYt mYssisYlYrinin xYrclYrini dYmYk mYqsYdini gdYn rsumlar tYtbiq edilmYyY ba_lad1. BelYliklY, dvlYtin Ysas gYlir mYnbYyi kimi vergilYrin tarixi iki yz ildYn dY azd1r vY onlar dvlYt bdcYsinin yeganY gYlir mYnbYyi deyillYr. Vergi hquqi kateqoriya kimi. VergilYr hYm iqtisadi, hYm dY hquqi YhYmiyyYti olan kompleks kateqoriyad1r. VergilYrin iqtisadi mahiyyYti zn onun dYyYr kateqoriyas1 olmas1nda gstYrir. Bu keyfiyyYtdY vergilYr z funksiyalar1n1 yerinY yetirmYk n dvlYt tYrYfindYn mYcmuu daxili mYhsulun bir hissYsi YvYzsiz olaraq cYlb olunan zaman meydana 1xan pul mnasibYtlYri Yks etdirir. YYni, vergilYrin iqtisadi mahiyyYti mYyyYn edilYrkYn Ysas gtrlYn ba_l1ca meyar onun mahiyyYtcY cYmiyyYtin maliyyY-bdcY sisteminY daxil olmas1d1r. Lakin, bir hquqi kateqoriya kimi _Yrh edildikdY verginin mahiyyYti daha dYqiq ayd1nla_1r. nki, birincisi, vergi kateqoriyas1n1n mYzmununun dYqiq ayd1nla_d1r1lmas1 dYyicinin zYl mlkiyyYt hququnu mYhdudla_d1ran qanunvericilik normalar1n1n dzgn vY birmYnal1 tYtbiqinY yard1m edir; ikincisi dYqiq vergi anlay1_1 vergilYrin qoyulmas1 vY tutulmas1 qaydalar1n1 tYnzimlYyYn qanunlar1n haz1rlanmas1 zaman1 1x1_ nqtYsi rolunu oynamal1d1r; nc vergi termininin dzgn ba_a d_lmYsi vergi orqanlar1n1n hquq vY sYlahiyyYtlYrinin miqyas1n1 dYqiq mYyyYn etmYyY imkan verir. VergilYri hYm hquqi mahiyyYt, hYm dY hquqi texnika bax1m1ndan nYzYrdYn keirmYk olar. Parlamentin vergilYri tYsdiq etmYk hququ xalq1n onlar1 dYmYyY raz1l1q vermYsini ifadY edir. VergilYrin hquqi tYbiYti bu baxmdan ara_d1r1lmal1d1r. VergilYrin tutulmas1 xalq1n tYmsilisi kimi parlaemntlY raz1la_d1r1l1r, lakin cYmiyyYtin hYr bir zv ilY ayr1-ayr1l1qda raz1la_d1r1lm1r. Bundan ba_qa ox lkYlYrdY, o cmlYdYn AzYrbaycanda (avqust 2002-ci il Referendumu ilY) vergitutma mYsYlYlYrinin referendium yolu ilY hYll edilmYsinY qadaa qoyulmu_udur. Bu sahYdY qoyulan mYhdudiyyYt vergilYrin hquqi mahiyyYtinin ba_l1ca cYhYtini-onlar1n qoyulmas1n1n birtYrYfli xarakterini mYyyYn edir. VergilYrin bdcYyY dYnilmYsi o demYkdr ki, subyektlYrin mlkiyyYti dvlYtin xeyrinY zgYninkilY_dirilir. Bu vergilYrin Ysas hquqi YlamYtidir. Ba_qa szlY, vergi dYnilYn zaman mulkiyyYti gYlirinin (sYrvYtinin) bir hissYsi dvlYt mlkiyyYtinY keir. Ax1r1nc1 ifadYnin (dvlYt mlkiyyYtinY keir) dYqiqlY_dirilmYyY ehtiyac1 vard1r. nki, belY bir sual meydana 1x1r: dvlYt vY bYlYdiyyY mYssisYlYrinin dYmYlYri vergi hesab edilmYlidirmi? nki, onlar da vergi dYyir. Ancaq, bu zaman mlkiyyYtin dYyi_mYsi hadisYsi ba_ vermir. Sovet maliyyY hququnda YnYnvi olaraq dvlYt mYssisY vY tY_kilatlar1 tYrYfindYn bdcYyY edilYn dYmYlYr vergi hesab edilmirdi. nki, bu halda mlkiyyYtin dYyi_ilmYsi hal1 ba_ vermirdi, yaln1z dvlYt blmYsi aras1nda gYlirlYr yenidYn blnrd. Bazar iqtisadiyyat1 _YraitindY isY vYziyyYt dYyi_mi_dir. Burada dvlYt mYssisYlYri sahibkarl11n bYrabYrhquqlu subyektlYrinY evrilmi_lYr. Ona grY dY sovet dvrndY mvcud olan hYmin fikir art1q z YhYmiyyYtini itirmi_dir. VergilYr konkret vergi dYyicisinin fYrdi ehtiyac1 n deyil, mumi ictimai ehtiyaclar1n dYnilmYsi mYqsYdi ilY tutulur. Ona grY dY, vergi ayr1l1qda gtrlm_ fYrdlYr n YvYzsizdir. dYyici tYrYfindYn verginin dYnilmYsi konkret vergi dYyicisinY dvlYt tYrYfindYn hYr hans1 bir YvYz dYnilmYsi zrY he bir hdYlik dourmur. VergilYr qaytar1lmamaq _Yrti ilY tutulur. Verginin qaytar1lmas1 yaln1z verginin art1q dYnildiyi halda, yaxud hYr hans1 bir gzY_t nYzYrdY tutulduqda mmkndr. Bu isY vergilYrin qaytar1lmamas1 _YrtinY tYsir etmir vY dvlYt tYrYfindYn birtYrYfli qaydada mYyyYn edilir. Vergi pul vYsaitinin birtYrYfli hYrYkYtini ifadY edir vY onun prinsiplYri mlki dvriyyYyY birba_a ziddir. Ona grY dY, vergitutman1n hYrYkYtverici mexanizmi yaln1z mYcburetmY ola bilYr. ksYr hallarda mYcburetmY tYdbirlYrinY Yl atmaa ehtiyac yoxdur, nki vergi dYyicisi vergini mstYqil dYyir. Lakin, mYyyYn edilmi_ vergitutma qaydalar1ndan kYnarla_ma olduqda sanksiyalar1n sadYcY tYtbiqi tYhlkYsi praktikada real nYticY verir. Vergi qanunlar1na dvlYtlY vergi dYyicisi aras1nda maliyyY mnasibYtlYrini tYnzimlYmY vasitYsi kimi baxmaq laz1md1r. Onlar vergi dYyicisinY hdYlik, dvlYt vergi orqanlar1na isY  icazY verilYn hYrYkYt dYrYcYsini Yks etdirir. Verginin mYcburi xarakteri vergiyY zYl mlkiyyYti xYzinYdYn vY onun agentlYrinin qeyri-qanuni hYrYktlYrindYn qoruma vasitYsi kimi baxmaa mane olmur. VergiyY hYminin vYtYnda_lar ilY onlar1n birliyi olan dvlYtin qanuni mYnafe vY hquqlar1n1 balansla_d1rma vasiYtsi kimi dY baxmaq laz1md1r. Yuxar1da grdymz kimi, vergi anlay1_1na mxtYlif nqteyi-nYzYrdYn (iqtisadi hquqi, sosial vY s.) yana_maq mmkqdr. Bu zaman qar_1ya qoyulan mYqsYddYn as1l1 olaraq vergitutman1n mxtYlif aspektlYri nYzYrY al1n1r. QanunvericilikdY verginin tYrifi bu dYmYnin Ysas cYhYtlYrini gstYrmYk vY bununla da hakimiyyYt orqanlar1n1n hYmin cYhYtlYrY malik olan dYmYlYri mYyyYn etmY imkanlar1n1 mYhdudla_d1rmaq mYqsYdilY verilir. TYcrbYdY dvlYt orqanlar1 tYrYfindYn vergi mahiyyYti da_1yan, lakin, vergi adlanmayan mYcburi dYmYlYrin qoyulmas1 hallar1na rast gYlmYk olur. Vergi anlay1_1 qanunvericilikdY dYqiq mYyyYn edilmYdikdY belY hallar1n qanuni olub-olmad11n1 sbut etmYk Ytindir. VergilYrin tYrifi AzYrbaycanda qanunvericilik qaydas1nda Vergi MYcYllYsinin 11-ci maddYsindY belY mYyyYn edilmi_dir. Vergi-dvlYtin vY bYlYdiyyYlYrin fYaliyyYtinin maliyyY tYminat1 mYqsYdilY vergi dYyicilYrinin mlkiyyYtindY olan pul vYsaitlYrinin zgYninkilY_dirilmYsi _YklindY dvlYt bdcYsinY vY yerli bdcYlYrY, krlYn mYcburi, fYrdi, YvYzsiz dYni_dir. VerilYn tYrifi vergilYrin mYyyYn edilmYsindY qanunverici orqan1n mstYsna hquqa malik olmas1n1 vurulay1r. GstYrilYn _YrtlYr daxilindY ad1ndan as1l1 olmayaraq, hYr hans1 bir dYmY (mkYllYfiyyYt, y11m vY s.) YgYr qanunla qoyulmay1bd1rsa qeyri-qanunidir. 0cra hakimiyyYti vergitutma sahYsindY qanunlarla idarYiliyY nisbYtYn daha s1x1 bal1d1r. TYrifdY o da vurulan1r ki, vergi dYyicisi vYtYnda_ deyil, mlkiyYtidir. Verginin dYnilmYsi zYl mlkiyyYt hququndan doan sosial mkYllYfiyyYtdir (borcdur). zYl mlkiyyYt vergi dYmYklY cYmiyyYtin mYnafeyinY xidmYt edir. Verginin mlkiyyYti tYrYfindYn dYnilmYsi hYminin onu gstYrir ki, vergi hququnda bYrabYrlik he dY hYr kYs tYrYfindYn eyni miqdarda dYnilYn can vergisi _YklindY tYmin edilmir. MlkiyyYti vergiyY cYlb edilYrkYn mlkiyyYt dYyicilYrin iqtisadi bYrabYrliyi kimi d_nlr vY z ifadYsini onda tap1r ki, iqtisadi potensial mqayisY edilmYklY dYyicilYrin hYqiqi vergi dYmY qabiliyyYti a_kara 1xar1l1r vY Ysas gtrlr. Bu vergitutman1n Ysas qaydalar1ndan biridir. Vergi mnasibYtlYrinin i_tirak1lar1 dairYsi btvlkdY dYyici vY dvlYtin siyasi-hquqi mnasibYtlYrindYn as1l1 deyildir. MlkiyyYti vergiyY cYlb etmYklY dvlYt znn vergi suverenliyini bir qayda olaraq, onun YrazisindY fYaliyyYt gstYrYn btn _YxslYrin YldY etdiyi gYlirlYrY, onun YrazisindY yerlY_Yn Ymlaka, onun YrazisindY zn gstYrYn YmtYY vY xidmYt tYlYbinY _amil edir. TYrif onu da vurulay1r ki, vergi gYlir YldY etmYk (maliyyY tYminat1) mYqsYdilY qoyulur. Sosial YhYmiyyYtli nYticY YldY etmYk mYqsYdilY vergi dYyicilYrinin davran1_1na tYsir gstYrmYk vergiqoymada Ysas meyar ola bilmYz. HYr bir vergi tYnzimlYyici rolunu oynamaq qabiliyyYtinY malikdir. Onun n ox vaxt gzY_t mYyyYn edilmYsi, ya da YksinY, sYrtlY_dirmY sulundan istifadY edilir. Vergi _Yxsin dYmY qabiliyyYtindYn 1x1_ edir vY ona vergi hdYliyi hdudundan kYnarda hYrYkYt azadl11 verir. Vergi qazanmaa vadar etmir, yaln1z qazanc1n bir hissYsinY iddia edir. TYnzimlYyici vergilYr bu prinsipi pozur. vYzsiz vY qaytar1lmamaq _YrtilY al1nan hYr nv mYcburi dYmYlYr vergi deyillYr. MYsYlYn, mYhkYmYnin hkm vY ya qYrar1 ilY nc _Yxsin vY ya dvlYtin xeyrinY al1nan cYrimYlYr hYmin _YrtlYrY uyun olsa da vergi deyillYr. Verginin tYrifindYn grnr ki, vergi al1nmas1nda mYqsYd hans1sa konkret xYrcin deyil, mumiyyYtlY dvlYt mYsrYflYrinin dYnilmYsidir. DvlYt mYsrYflYrinin Ysas maddYlYri bu vY ya digYr mYnbYdYn as1l1 ola bilmYz. Bu prinsip vergitutman1n Ysas prinsiplYrindYn birinY evrilmi_dir. Lakin, bu qayda mYqsYdli vergilYr qoyulmas1 kimi istisnaya da yol verir. Vergi bir hquqi mexanizm olaraq z qar_1s1na xYrclYrin dYnilmYsi n zYruri olan konkret vYsaitin toplanmas1 kimi birba_a mYqsYd qoymur. HYmin xYrclYr tYbiidir ki, YvvYlcYdYn planla_d1r1l1r, lakin nYzYrdY tutulan mYblY vergitutmaya imperativ tYsir gstYrmir. Toplanan vergilYrin mYblYi bdcY haqq1nda Qanunda deyil, vergi haqq1nda Qanunda mYyyYn edilYn qaydalardan as1l1d1r. Verginin yuxar1da verilYn tYrifi onu rsum vY y11mlardan ay1rmaa imkan verir. Rsum vY ya y11m dYnilYrkYn hYmi_Y konkret mYqsYd (rsum konkret olaraq nY n al1n1r) vY xsusi mYnafe gdlr (dYyici dYni_in YvYzli olduunu bu vY ya digYr dYrYcYdY bilavasitY hiss edir). VergilYr dY mYqsYdli ola bilYr (mYqsYdli vergilYr), lakin onlar he vaxt YvYzli olmur. 1.2. Vergi dYni_lYri sisteminin Ysas xsusiyyYtlYri Vergi dYni_lYri sistemi elmi YdYbiyyatda bYzYn astronomiya termini olan brclYrY, ayr1-ayr1 vergilYr isY brclYrdY yerlY_Yn ulduzlara bYnzYdilir. ^bhYsiz, astronomiya vY vergi anlay1_lar1 mqayisY edilmYz mYfhumlard1r. Lakin, hYmin mqayisY vergi sistemi haqq1nda mYyyYn tYsYvvr oyad1r. Burada bir fYrq dY ondan ibarYtdir ki, brclYr astronomlar1n subyektiv mlahizYlYrinY grY qrupla_d1r1l1r. Vergi sistemini tY_kil edYn mstYqil nsrlYrin vYhdYti isY hYyatda mvcud olan reall11n ifadYsidir. MxtYlif lkYlYrin vergi sistemlYri mxtYlif iqtisadi, siyasi vY sosial amillYrin tYsiri alt1nda formala_1r. Vergi sistemlYri vergilYr toplusu, onlar1n strukturu, tutulma sullar1, dYrYcYlYri, hakimiyyYtin mxtYlif sYviyyYlYrinin fiskal sYlahiyyYtlYri, vergi bazas1, vergilYrin YhatY dairYsi, vergi gzY_tlYrinY grY bir-birindYn YhYmiyyYtli dYrYcYdY fYrqlYnirlYr. Lakin, diqqYtlY nYzYrdYn keirildikdY mYlum olur ki, onlar1n ham1s1 vahid elmi vY vergi texnikas1 Ysas1nda tY_kil edilmi_lYr. BelY mumi cYhYtlYrY daxildir:  dvlYtin vergi gYlirlYrinin art1r1lmas1 yollar1n1n axtar1lmas1;  vergi sisteminin iqtisad vY hquq sahYsindY mvcud nYzYriyyYlYrin mumYn qYbul etdiklYri bYrabYrlik, YdalYt vY vergitutman1n sYmYrYliliyi prinsiplYri Ysas1nda tY_kil edilmYsi. Vergi dYni_lYri sisteminin tY_kili prinsiplYri mumiyyYtlY birmYnal1 deyildir vY hkumYtin hans1 iqtisad nYzYriyyYsini Ysas gtrmYsindYn as1l1d1r. Vergi dYni_lYri sistemi dedikdY, mYyyYn mYqsYdY atmaq n elmi prinsiplYr Ysas1nda nizama sal1nm1_ vergilYr toplusu nYzYrdY tutulur. 0qtisadi siyasYt haz1rlanarkYn qar_1ya mxtYlif maliyyY, iqtisadi vY ya siyasi mYqsYdlYr qoyulur. Ona grY dY vergi sisteminin xarakteri qar_1ya qoyulan mYqsYddYn as1l1d1r. MYsYlYn, vergiqoyman1n tYmYl mYqsYdi gYlir vY sYrvYt blgsn daha YdalYtli bir _YkilY salmaqd1rsa, vergi sisteminin Ysas sYciyyYvi cYhYti onun sosial ynml olmas1ndad1r. Vergi dYni_lYri sistemi bir s1ra iqtisadi gstYricilYrlY xarakterizY olunur. 0qtisadi gstYricilYrY ilk nvbYdY vergi yk aid edilir. Qeyd etmYk laz1md1r ki, optimal qurulmu_ vergi sistemi, bir tYrYfdYn dvlYtin maliyyY ehtiyatlar1na olan tYlYbat1n1 dYmYli, digYr tYrYfdYn isY vergi dYyicilYrinin sahibkarl1q fYaliyyYtinY olan maraqlar1n1 stimulla_d1rmal1d1r. Buna grY dY vergi yk gstYricisi lkYnin vergi sisteminin keyfiyyYt lsdr. Elmi cYhYtdYn sbut edilmi_dir ki, sYmYrYli vergi sistemi vergi dYyicilYrinin gYlirlYrinin 30 faizindYn oxunun tutulmas1na imkan vermYmYlidir. Bir s1ra lkYlYrin vergi sistemi, mYsYlYn, 0sve, elY qurulmu_dur ki, vergi dYyicisi z gYlirinin 50 faizindYn oxunu dvlYt bdcYsinY dYyir. Lakin burada he bir paradoks yoxdur, nki YksYr lkYlYrdY vergi dYyicilYrinin z gYlirlYri hesab1na hYll etdiklYri sosial-iqtisadi xarakterli mYsYlYlYri bu lkYlYrdY dvlYt z hesab1na hYll edir. Vergi lkYnin dvlYt suverenliyinin Ysas tYzahr formalar1ndan biridir. VergilYr dvlYt tYrYfindYn birtYrYfli qaydada, yYni ayr1-ayr1l1qda gtrlm_ hYr bir vergi dYyicisi ilY raz1la_d1r1lmadan mYyyYn edilir. Vergi dYyicisindYn hYr hans1 bir verginin tutulmas1 n hYmin vergi nv mYyyYn edilmYli vY daxil olunmal1d1r. Ba_qa szlY, konkret vergi dYni_inin vergi dYyicisindYn tutulmas1 n YvvYlcY o mYyyYn olunmal1, sonra isY daxil edilmYlidir. Vergi dYni_lYri sisteminin sYmYrYliliyinin art1r1lmas1, iqtisadi inki_af1n art1m srYtini zYiflYdYn vergi maneYlYrinin aradan qald1r1lmas1 dvlYti vergi islahatlar1 aparmaa svq edYn Ysas amillYrdir. Vergi orqanlar1 pul vYsaitlYrinin hYrYkYtinin btn ax1n1n1 zY 1xarmaq, lkY daxilindY balanan btn kommersiya svdYlY_mYlYrinY nYzarYt etmYk iqtidar1nda deyildir. Vergi dYyicilYrinY nYzarYtin sYmYrYliliyinin yksYldilmYsinin tYmin edilmYsi n dvlYt vergi dYyicilYrinin zYrinY bir s1ra vYzifYlYr qoyur. Lakin mYyyYn mddYt kedikdYn sonra ayr1-ayr1 vergi dYyicilYri aras1nda vergi yknn qeyri-bYrabYr bl_drlmYsi haqq1nda fikirlYr formala_maa ba_lay1r. Bu isY gYlirlYrin gizlYdilmYsi, vergidYn yay1nma hallar1n1n artmas1na sYbYb olur. Btn bunlar isY dvlYti yeni vergi islahatlar1 aparmaa svq edir. 0nki_af etmi_ lkYlYrdY hYr 5-7 ildYn bir Ysasl1 vergi islahatlar1, hYr 2-3 ildYn bir isY fYaliyyYtdY olan vergi normalar1n1n sYmYrYliliyinin dYrin tYhlili apar1l1r. Vergitutma nYzYriyyYsi vergi islahatlar1 prinsiplYrinin iki qrupunu nYzYrdY tutur. Birinci qrupa vergitutman1n klassik prinsiplYri daxildir. 0kinci qrupa isY ayr1ca gtrlm_ bir lkYdY vergi islahatlar1 apar1lan zaman hYmin lkYnin spesifik xsusiyyYtlYrini nYzYrY alan prinsiplYr daxildir. AB^, Almaniya, 0ngiltYrY kimi lkYlYrdY vergi islahatlar1 apar1lan zaman a_a1dak1 prinsiplYr Ysas gtrlm_dr: 1. Vergi dYrYcYlYri a_a1 olan vergi sisteminin yarad1lmas1. Vergi dYrYcYlYrinin a_a1 sal1nmas1 vergidYn yay1nma hallar1n1n azalmas1na, mnbit investisiya mhitinin tY_Ykkl tapmas1na, gYlirlYrin leqalla_d1r1lmas1 cYhdlYrinin artmas1na sYbYb olur. 2. Btn vergi dYyicilYri n vergitutmada edilYn dYyi_ikliklYrin anla_1ql1 olmas1. Bunun n vergi islahatlar1 apar1lan zaman vergi dYyicilYri aras1nda geni_ izahat i_lYri apar1lmal1d1r. 3. Vergi islahatlar1 haqq1nda qabaqcadan xYbYrdarl1q edilmYsi. BYzYn maliyyY ili YrzindY vergi qanunlar1nda edilYn dYyi_ikliklYr barYdY sahibkarlar kapitallar1n1 yerlY_dirdikdYn, maliyyY vY ya ticarYt mqavilYlYri baland1qdan sonra xYbYr tuturlar. Bu isY hYm biznes sahYsindY, hYm dY bdcYyY vergi daxilolmalar1n1n hYcmindY itkilYrY sYbYb olur. 4. Vergi islahatlar1n1n apar1lmas1nda qar_1ya qoyulan mYqsYdlYrin konkret olmas1. 5. NvbYti vergi islahatlar1na ba_layarkYn onun hans1 sYmYrY verYcYyi haqq1nda dYqiq tYsYvvrlYrin olmas1. Vergi dYni_lYri sistemi vergi siyasYtinin a_a1dak1 xsusiyyYtlYrini zndY Yks etdirmYlidir: 1. Mvcud vergi dYrYcYlYrinin radikal a_a1 sal1nmas1 yolu ilY iqtisadiyyat1n inki_af1n1 lYngidYn destruktiv amillYr (inflyasiya, iqtisadi art1m tempinin a_a1 d_mYsi, i_sizlik, gizli iqtisadiyyat1n xsusi Ykisinin artmas1 vY s.) ilY mbarizY; 2. TYklif iqtisadiyyat1n1n nYzYri mddYalar1na Ysaslanaraq vergi dYrYcYlYrinin a_a1 sal1nmas1; 3. lkYdY Ylveri_li vergi mhitinin yarad1lmas1, YmanYtlYrin vY investisiyan1n art1r1lmas1n1n stimulla_d1r1lmas1n1n tYmin edilmYsi. VergilYrin tYnzimlYyicisi funksiyas1ndan vY vergi dYrYcYlYrinin a_a1 sal1nmas1n1n msbYt tYsir vasitYlYrindYn istifadY edilmYklY: -YmYk vY sahibkarl1q fYaliyyYtindY aktivliyY stimul yarad1lmal1; -istehsal hYcmi art1r1lmal1 vY YmYk mYhsuldarl11 yksYldilmYli; -gYlirin vergiyY cYlb edilmYsi a_a1 sal1nmaqla istehlak hYcmi maksimum dYrYcYdY art1r1lmal1; -dvlYt bdcYsindYn daha sYmYrYli istifadY edilmYsi nYticYsindY dvlYt gYlirlYri art1r1lmal1 (milli gYlirin art1r1lmas1 hesab1na); -iqtisadiyyat1n Ylveri_li sahYlYrinY dvlYt mdaxilYsi mYhdudla_d1r1lmal1; -qiymYtlYr vY inflyasiyan1n sYviyyYsi a_a1 sal1nmal1; -leqal vY gizli iqtisadiyyat1n nisbYti birincinin xeyrinY dYyi_dirilmYlidir. Sosial ynml bazar iqtisadiyyat1 _YraitindY vergi sistemindY meydana 1xan vergi hququ mnasibYtlYrinin tYnzimlYnmYsindY mkYmmYl normativ- hquqi bazan1n olmas1 mhm rol oynay1r. Vergi sisteminin normativ-hquqi bazas1 funksional sistem kimi a_a1dak1 funksiyalar1 yerinY yetirmYlidir: -vergilYrin mYyyYn edilmYsi; -vergilYrin dYnilmYsi vY y11lmas1 qaydalar1n1n mYyyYn edilmYsi; -vergi dYyicilYrinin vY dvlYt vergi xidmYti orqanlar1n1n, habelY vergi mnasibYtlYrinin digYr i_tirak1lar1n1n vergitutma mYsYlYlYri ilY bal1 hquq vY vYzifYlYrinin mYyyYn edilmYsi; -vergi qanunvericiliyinin pozulmas1na grY vergi mYsuliyyYti tYdbirlYrinin vY onlar1n tYtbiqi qaydalar1n1n mYyyYn edilmYsi. Vergi dYni_lYri sisteminin Yn vacib atributlar1ndan biri onun normativ-hquqi bazas1n1n sabitliyidir ki, bu da sahibkarl11n inki_af1 vY xarici investorlar1n cYlb edilmYsi n Ylveri_li _Yrait yarad1lmas1na imkan verir. Vergi dYni_lYri sisteminin normativ-hquqi bazas1 yarad1larkYn a_a1dak1 prinsiplYr rYhbYr tutulmal1d1r: 1. Btn tYsYrrfat subyektlYrinin vY vYtYnda_lar1n qanun qar_1s1nda hquq bYrabYrliyi; 2. Vergi dYyicilYrinin bYzi kateqoriyalar1na verilYn vergi imtiyazlar1n1n qanunla tYsdiq olunmas1; 3. Vergi siyasYtinin sabitliyi vY ard1c1ll11; 4. Vergi _Yffafl11n1n tYmin olunmas1; 5. Proqressiv vergitutma formalar1na stnlk verilmYsi; 6. Vergi xidmYti orqanlar1n1n qeyri-qanuni hYrYkYtlYrinY yol verilmYmYsi. Vergi dYni_lYri sisteminin tYkmillY_dirilmYsindY vY onun masir tYlYblYrY uyun sYviyyYyY atd1r1lmas1nda informasiya tYminat1n1n byk rolu vard1r. 1.3. Vergi dYni_lYri sisteminin beynYlxalq tYcrbYsi lkYdY hYyata keirilYn sosial-iqtisadi dYyi_ikliklYr bazar iqtisadiyyat1n1n tYlYblYrinY uyun adekvat vergi tYnzimlYnmYsi sisteminin formala_d1r1lmas1n1 obyektiv zYrurYtY evirir. Bununla YlaqYdar olaraq AzYrbaycan Respublikas1nda vergiyY cYlb etmYnin masir konsepsiyas1n1n elmi Ysasland1r1lmas1, vergi siyasYtinin hYyata keirilmYsi mexanizminin vY vergitutma sisteminin tYkmillY_dirilmYsinin nYzYri-metodoloji prinsiplYrinin yarad1lmas1 vY s. kimi bir s1ra mstYqil problemlYr mvcuddur. Bu problemlYrY - vergi sisteminin konseptual modelinin vY onun hYyata keirilmYsi mexanizminin formala_d1r1lmas1; sYmYrYli vergi siyasYtinin qurulmas1 prinsiplYrinin, onun taktika vY strategiyas1n1n mYyyYn edilmYsi; vergi tYnzimlYnmYsi ilY dvlYtin iqtisadi proseslYrY bdcY, pul-kredit, valyuta-maliyyY vasitYsilY tYsiri aras1ndak1 qar_1l1ql1 YlaqYlYrin formalar1n1n mYyyYn edilmYsi vY s. aiddir. GstYrilYn mYsYlYlYrin hYll edilmYmYsi lkYdY sYmYrYli vergi siyasYtinin hYyata keirilmYsinY mYnfi tYsir gstYrY bilYr vY bazar iqtisadiyyat1n1n formala_d1r1lmas1 vasitYsi kimi vergilYr znn potensial imkanlar1n1 realla_d1ra bilmYz. Son illYr lkYmizin vergi qanunvericiliyindY apar1lan Ysasl1 dYyi_ikliklYr, dvlYtimizin yrtdy vergi siyasYtini makroiqtisadi inki_af1 stimulla_d1ran sYmYrYli iqtisadi alYtY evirmi_, sahibkarlarla vergi xidmYti YmYkda_lar1 aras1nda mnasibYtlYrin qar_1l1ql1 anla_ma Ysas1nda qurulmas1na sYbYb olmu_, habelY vergi nYzarYtinin tYkmillY_dirilmYsi vasitYsilY vergilYrin vaxt1nda vY tam hYcmdY bdcYyY al1nmas1n1n tYmin olunmas1 mYqsYdilY vergi orqanlar1n1n inzibati strukturunda adekvat islahatlar1n hYyata keirilmYsini zYruri etmi_dir. Btn lkYlYrdY olduu kimi, respublikam1z1n da vergi sistemi znYmYxsus alarlara malikdir. mumiyyYtlY, mxtYlif lkYlYrin vergi sistemi mYyyYn xsusiyyYtlYrinY - vergilYrin strukturuna, nvlYrinY, onlar1n tutulma qaydas1na, vergi dYrYcYlYrinY, yerinY yetirdiyi fiskal funksiyan1n sYlahiyyYt dairYsinY, vergi bazas1na, vergi gzY_tlYrinY vY s. grY bir-birindYn fYrqlYnir. lbYttY ki, bu qanunauyun hald1r, nki formala_an hYr bir vergi sistemi mxtYlif iqtisadi, siyasi vY sosial _YraitY uyunla_araq hYmin lkYnin vergi rejimini tYnzimlYyYn qanunverici qvvYdir. Lakin beynYlxalq vergi sistemlYri mYyyYn prinsipial fYrqlYrY malik olsalar da, onlar aras1nda ox_ar cYhYtlYr dY mvcuddur. Haz1rda lkYmizdY beynYlxalq standartlara uyun sivil vergi sistemi qurulsa da dnya lkYlYrinin bu sahYdYki tYcrbYlYrinin tYhlili vY yrYnilmYsi, mvcud vergi sistemlYrinin mqayisYsi, respublikam1zda apar1lan islahatlar1, grlYn i_lYri daha dYqiq qiymYtlYndirmYyY Ysas verir. 0nki_af etmi_ dvlYtlYrin bir oxu vergitutma sahYsindY uzun tarixi yol kemi_ vY hYr biri demYk olar ki, evik vergi sistemi formala_d1rm1_d1r. Bu lkYlYrdYn bYzilYrindY, mYsYlYn AB^, Kanada, Yaponiyada vY s. bdcY, 3 sYviyyYdY - federal (dvlYt), regional vY yerli vergilYr tYrtib vY tYsdiq edilir vY bu sistemY uyun olaraq vergilYr mYyyYnlY_dirilir. Gcl iqtisadi bazaya malik olan AB^, hYm dY sivil bazar mnasibYtlYrinY uyun vergi sisteminY malikdir. 0nki_af etmi_ Avropa lkYlYrinin vergi sistemi dY AB^-da olduu kimi ox_axYli vY mxtYlifdir. Bu lkYlYrdY icbari dYmYlYrin DM-da xsusi Ykisi belYdir: AB^-da-30%, Kanadada-34%, Fransa, Avstriya, Danimarka, Belika vY 0svedY- 40%, Almaniyada isY 38%-Y at1r. AB^-da federal bdcY btn gYlir vY xYrclYrin tYxminYn 80%-ni, _tatlar1n bdcYsi- 15%-ni, yerli vergilYr isY 5%-ni tY_kil edirsY, bu gstYricilYr Kanadada mvafiq olaraq, 48%, 42% vY 10% tY_kil edir. AB^-da federal vergilYrin prioritet mvqe tutmas1na baxmayaraq _YhYr vY digYr yerli qurumlar1n bdcYsinin formala_mas1nda yerli vergilYrin pay1 kifayYt qYdYr yksYkdir. Onlar federal vY _tatlar1n bdcYlYrindYn ayr1lan dotasiyalar vY subvensiyalarla bYrabYr, hYm dY yerli bdcYlYrin gYlirlYrinin formala_mas1nda mhm rola malik olmaqla z xYrclYrinin 80%-ni dYmYk qabiliyyYtinY malikdir. AB^-da mstYqil maliyyY bazas1na malik olan 83 min yerli idarYetmY orqan1 fYaliyyYt gstYrir. TYcrbYdY bYlYdiyyYlYrin vYsaiti hesab1na yerli tYsYrrfat fYaliyyYti nvlYrinin inki_af1na _Yrait yaradan xsusi istehsal yerlYrinin tikintisi dY hYyata keirilir. Stimulla_d1r1c1 tYdbir kimi buna mYssisYlYrin yerli vergilYrdYn birdYfYlik, vY ya mvYqqYti olaraq azad olunmas1n1 gstYrmYk olar. razilYrin sosial-iqtisadi infrastrukturunun inki_af1na ynYldilYn Ysasl1 vYsait qoyulu_unun byk bir hissYsi dvlYt hakimiyyYti vY bYlYdiyyYlYr tYrYfindYn hYyata keirilir. Bu kapital qoyulu_lar1 mYnfYYt YldY edilmYsini nYzYrdY tutmur, lakin dolay1 yolla xsusi kapital1n mYnfYYtinin art1r1lmas1na xidmYt edir. Bunlara ilk nvbYdY tikinti, nYqliyyat, rabitY sahYsindY infrastrukturun inki_af1na ynYldilYn xYrclYr, su tYchizat1 sistemlYrinin qurulmas1, tikintilYr n torpaq sahYlYrinin haz1rlanmas1 vY s. xYrclYr aiddir. Avropa lkYlYrindY bu sahYdY nisbYtlYr bir az fYrqlidir. Yerli vergilYr oxsayl1 olmalar1na baxmayaraq bir nv kmYki rolunda 1x1_ edirlYr. sas (federal) vergilYr btn sYviyyYli bdcYlYr aras1nda qanunvericiliklY mYyyYn edilmi_ nisbYtlYrdY payla_d1r1l1r. Bu sul Almaniyada zn daha qabar1q gstYrir. AB^-da vY bir s1ra Avropa lkYlYrindY federal vergilYr bdcYyY, yerli vergilYr isY mvafiq olaraq yerli bdcYyY daxil olur. Almaniyada isY Ysas vergi mYnbYlYri hesab1na iki vY ya bdcY formala_1r. MYsYlYn, fiziki _YxslYrdYn gYlir vergisi a_a1dak1 qaydada bl_drlr: 43 faizi federal bdcYyY ynYldilir, 42 faizi mvafiq vilayYtin sYrYncam1nda qal1r. 15 faizi isY yerli bdcYlYrdY saxlan1l1r. Korporasiyalar1n gYlirlYrindYn tutulan vergilYr federal vY vilayYt bdcYlYrinY bYrabYr hYcmdY daxil olur. Almaniyan1n vergi sistemindY digYr Avropa lkYlYrindYn fYrqli daha bir cYhYt vard1r. Burada gYlirlYrin blgs yaln1z fqi deyil, elYcY dY _aquli istiqamYtdY tarazla_d1r1l1r. BelY ki, burada yksYk gYlir gYtirYn YrazilYrin (Bavariya, Vyurtemberq, ^imali Reyn-Vestfal) maliyyY vYsaitlYrinin bir qismini nisbYtYn zYif inki_af etmi_ (Saksoniya, ^lezviq-Qol_teyn) blgYlYrY krrlYr. Bu sul AFR-n1n vergi sisteminin uzun mddYtli tYkaml vY inki_af1 nYticYsindY YldY etdiyi byk nailiyyYtidir. 0nki_af etmi_ lkYlYrin vergi sistemindY respublikam1zdan fYrqli olaraq birba_a vergilYr prioritetlik tY_kil edir. BelY ki, Byk Britaniyan1n bdcYsindY birba_a vergilYr 45,9%, vasitYli vergilYr 31,4%, 0spaniya vergi sistemindY isY bu gstYricilYr mvafiq olaraq 47,2% vY 40,3% tY_kil edir. 0nki_af etmi_ lkYlYrdY fiziki _YxslYrdYn tutulan gYlir vergisi bdcYnin mhm gYlir mYnbYlYrindYn biri kimi 1x1_ edir. Son onillikdY bu vergidYn y11lan vYsaitin hYcminin mumi vergi daxilolmalar1ndak1 xsusi Ykisi Almaniyada 23-27%, Byk Britaniyada 25-30%, Yaponiyada 20-26%, AB^-da 30-40% aras1nda dYyi_mi_dir. CYdvYl 1.1 AzYrbaycanda vY bir s1ra dnya lkYlYrindY mYnfYYt vergisinin, fiziki _YxslYrdYn tutulan gYlir vergisinin vY YlavY dYyYr vergisinin dYrYcYsi (%) lkYlYrMYnfYYt vergisiFiziki _YxslYrin gYlir vergisiDVAB^3415-393-8Almaniya4219-5316Fransa3456180sve2820-5725Kanada2817-29120taliya3610-5019Yaponiya4010-503Byk Britaniya3320-4017Avstriya3010-5020TrkiyY3315-4018Rusiya241320Tacikistan304020TrkmYnistan258-1220zbYkistan3515-4020Qazax1stan305-3020Q1r1z1stan305-3320Grcstan2012-2020AzYrbaycan2014-2518 Bu lkYlYrin vergi sistemindY korporasiyalar1n gYlir vergisi, sosial s1orta ay1rmalar1, DV, aksiz vergisi vY digYr oxsayl1 vergilYr tYtbiq edilir. Bir s1ra lkYlYrdY AB^, Avstraliya vY Yaponiyada DV tutulmur. AzYrbaycan1n vergi sistemindY YlavY dYyYr vergisinin xsusi yer tutduunu nYzYrY alaraq bu verginin vYtYni olan Fransan1n vergi sisteminin tYhlili daha byk maraq kYsb edir. Bu lkYnin bdcY sisteminin apar1c1 hissYsini DV tY_kil edir. lkYdY tYtbiq edilYn vasitYli vergilYrin 80%-i DV-nin pay1na d_r. DV lkY YrazisindY istifadY vY istehlak olunan btn mal vY xidmYtlYri YhatY edYn mumi istehlak vergisidir. Xarici bazarla hYyata keirilYn YmYliyyatlar DV-dYn azad-d1r. Haz1rda bu lkYdY tYtbiq edilYn DV-nin dYrYcYsi YsasYn 18,6%-Y bYrabYrdir. Daha yksYk 22%-lik dYrYcY bYzi mallara - avtomobil, kinofoto vY ttn mYmulatlar1, parfumeriya vY qiymYtli xYzlYrY tYtbiq olunur. Fransan1n vergi sistemindY gmrk rsumlar1 da mhm yer tutur. Bu vergi nvnn tYtbiq edilmYsindY Ysas mYqsYd gYlir gtrmYkdYn daha ox daxili bazar1 - (milli sYnayeni vY kYnd tYsYrrfat1n1) qorumaqd1r. O, dvlYtin iqtisadi siyasYtinin bir vasitYsi kimi 1x1_ etmYklY, idxal olunan vY daxildY istehsal edilYn ox_ar mallar1n qiymYtlYrindY tarazl1q yaratmaa xidmYt edir. Eyni zamanda, bu dvlYtlYr n Yn xarakterik cYhYt iqtisadi hYyat1n mxtYlif sahYlYrinY dvlYt mdaxilYsinin sYviyyYsidir (iqtisadiyyat1n tYnzimlYnmYsi). MYsYlYn, AB^-da mdaxilY sYviyyYsi a_a1, 0svedY yksYk, Yaponiya vY Almaniyada isY bu lkYlYrY nisbYtYn orta sYviyyYdYdir. DvlYt, tYnzimlYmY alYti olan vergi siyasYti vasitYsilY vergi dYrYcYlYrini a_a1 sala vY ya yksYldY bilYr. Bu tYdbir bilavasitY dvlYtin hYyata keirdiyi iqtisadi siyasYtdYn as1l1d1r. YYni, sosial ynml iqtisadiyyat1 olan lkYlYrdY dvlYt vergilYr vasitYsilY DM-un daha ox hissYsini bl_drr ki, bunu da vergi dYrYcYlYrinin art1r1lmas1 hesab1na hYyata keirir. (MYsYlYn, 0svedY vergi dYyicilYri gYlirlYrinin 50 faizini vY daha art1q hissYsini dvlYt xYzinYsinY krrlYr). AzYrbaycanda mvcud vergi dYrYcYlYrinin sYviyyYsinY gYldikdY isY cYdvYldYki rYqYmlYrdYn grndy kimi lkYmizdY bu gstYricilYr a_a1d1r. BelY ki, 1995-2010-cu illYr YrzindY mYnfYYt vergisinin dYrYcYsi 35 %-dYn 20%-Y, YlavY dYyYr vergisi 20%-dYn 18%-Y endirilmi_, eyni zamanda fiziki _YxslYrin gYlir vergisinin yuxar1 hYddi 55 %-dYn 25%-Y dYk a_a1 sal1nm1_d1r. Ayl1q gYlirin vergi tutulmayan mYblYi isY minimum YmYk haqq1n1n bir mislinYdYk. MYnfYYt vergisinin dYrYcYsi inki_af etmi_ lkYlYrlY mqayisYdY xeyli a_a1, MDB-yY daxil olan dvlYtlYrlY mqayisYdY isY orta sYviyyYdYdir. Fiziki _YxslYrin gYlir vergisinin maksimal dYrYcYsi Kanada vY AB^ istisna olmaqla digYr inki_af etmi_ lkYlYrdYkindYn a_a1d1r. Bu gstYrici zrY MDB zv olan lkYlYrlY mqayisYdY yaln1z zbYkistan vY Tacikistan bizi qabaqlay1r. Lakin kemi_ sovet respublikalar1 aras1nda DV-nin a_a1 dYrYcYsi AzYrbaycandad1r. Ara_d1rma qeyd edilYn lkYlYrin mkYmmYl vergi bazas1na malik olduunu gstYrir. Lakin hYmin lkYlYrdY hYr 5-7 ildYn bir vergi sistemindY mYyyYn dYyi_ikliklYr hYyata keirilir, hYr 2-3 ildYn bir isY mvcud vergi dYrYcYlYrinin sYmYrYliliyi dYrindYn ara_d1r1l1r. gYr apar1lan ara_d1rma mYnfi nYticY verYrsY, onda, tYcili surYtdY vergi islahat1n1n apar1lmas1 zYruri hesab edilir. MYsYlYn, AB^-da 1986-c1 ilin geni_ miqyasl1 vergi islahat1ndan YvvYl ictimai fikir sorusu keirilmi_ vY mYlum olmu_dur ki, soruda i_tirak edYnlYrin 70%-i mvcud vergi sistemindYn naraz1d1r vY vergi islshat1n1n apar1lmas1n1 zYruri hesab edirlYr. Bununla belY, vergi dYrYcYlYrinin fYrdi mqayisYsi he dY vergi sisteminin sYmYrYliliyi haqda fikir sylYmYyY kifayYt etmir. Bunun n tYsYrrfat subyektlYrinY d_Yn vergi yk hesablanmal1d1r. Vergi yk dvlYtin hYyata keirdiyi vergi siyasYtinin nYticYsi olmaqla vergi sisteminin keyfiyyYt xarakteristikas1 say1l1r. Vergi sisteminin sadYlY_dirilmYsi vergi islahat1n1n Yn mhm istiqamYtlYrindYn biridir. Vergi sisteminin mrYkkYbliyi isY inzibati idarYetmY xYrclYrinin artmas1na, ayr1-ayr1 vergi dYyicilYri aras1nda olan vergi yknn qeyri-bYrabYrliyi haqq1ndak1 fikrin daha geni_ yay1lmas1na sYbYb olur. DemYli, vergitutma islahat1n1n Ysas xsusiyyYti onn lkYnin mvcud iqtisadi imkan1ndan vY Yhalinin hquqi _urundan as1l1 olaraq hYyata keirilmYsidir. Hquqi mYsuliyyYt sYviyyYsi a_a1 olan vergi dYyicilYrinin gYlirlYrini vergiyY tam cYlb etmYk vY onlar zYrindY nYzarYtin sYmYrYliliyini tYmin etmYk mYqsYdilY hkumYt vergi dYyicilYrindYn z gYlirlYri vY dYnilYn dividentlYri barYdY rYsmi mYlumat verilmYsini tYlYb edir. Onu da qeyd edYk ki, islahatlar dvrndY, vergidYn yay1nma vY vergidYn gizlYdilmY hallar1na da ox rast gYlinir. Bu zaman, vergiyY nYzarYtin bu vY ya digYr metodlar1ndan istifadY edilmYsinY baxmayaraq, vergi orqanlar1 pul vYsaitlYrinin hYrYkYtinY vY dvlYtin balam1_ olduu btn vergi mqavilYlYrinY tam nYzarYt edY bilmir. Bazar iqtisadiyyat1na keid dvrn ya_ayan lkYlYrdY vergi sahYsindY apar1lan dYyi_ikliklYr tYdricYn hYyata keirilir. TYcrbY gstYrir ki, hYyata keirilYn vergi islahat1n1n msbYt nYticY vermYsi YsasYn a_a1dak1lara nail olunduu halda mmkndr. Birincisi, btn sahibkarlar1n (onlar1n Ymlak1n1n hYcmindYn as1l1 olmayaraq) iqtisadi maraqlar1 pozulmad1qda vY vergi qanunvericiliyinY mvafiq olaraq lkYnin vergi sistemi vahid formada fYaliyyYt gstYrmYdikdY vergi islahat1 YsasYn mYhsuldar qvvYlYrin inki_af sYviyyYsindYn vY maliyyY ax1n1n1n istiqamYt vY hYcmindYn as1l1 olaraq hYyata keirilir. Bu cr dYyi_iklik qvvYdY olan vergi qaydalar1n1n tYkmillY_dirilmYsini, bir szlY yeni vergi konsepsiyas1n1n i_lYnib haz1rlanmas1n1 vY tYtbiq edilmYsini tYlYb edir. Onu da qeyd edYk ki, vergi konsepsiyalar1 bir neY variantda haz1rlana bilYr. Onlar bir qayda olaraq lkYnin vergi bazas1n1n dYyi_ilmYsinY gYtirib 1xar1r. HkumYtin mzakirYsinY verilYn belY konsepsiyalar ekspert qrupu tYrYfindYn qiymYtlYndirilir vY onlardan daha optimal variant seilir. SeilYn konsepsiya bir il tYcrbYdYn keirilir vY yenidYn ekspertlYr tYrYfindYn qiymYtlYndirilir. Vergi islahat1n1n vaxt1nda apar1lmamas1ndan as1l1 olan problemlYri be_ qrupda birlY_dirmYk olar: Vergi siyasYtindY apar1lmas1 zYruri olan dYyi_ikliklYrin vaxt1nda dYrk edilmYmYsi; Vergi konsepsiyalar1n1n tYcrbYdY tYtbiq edilmYsindYki gecikmYlYr; Vergi tYcrbYlYrinin fYaliyyYt istiqamYtinin vY onlar1n mYzmununun dzgn seilmYmYsi; Vergi islahat1ndan al1nan sYmYrYnin vY onun vaxt1n1n dzgn qiymYtlYndirilmYmYsi; Vergi tYcrbYlYrindYn al1na bilYn msbYt nYticYlYrY vaxt1ndan YvvYl inam yaratmaq vY mvcud reall11n1n laz1mi sYviyyYdY qiymYtlYndirilmYmYsi. Vergi qanunlar1n1n fYaliyyYtindY tYzahr edYn mYnfi hallar1n hkumYtin vaxt1nda dYrk etmYsi bir neY amillYrdYn as1l1d1r ki, bunlardan YsasYn ikisinin nYzYrY al1nmas1 mtlYq laz1md1r. Birincisi, islahat1lar1n pe_Ykarl1q vY etik haz1rl11, ikincisi onlar1n iqtisadiyyatda hYyata keirilmYsi zYruri olan dYyi_ikliyin qYbul etmYsinY haz1r olmas1. Bununla yana_1 vergi qanunvericiliyindY hYyata keirilYn dYyi_ikliklYrY iqtisadiyyat1n necY reaksiya vermYsi probleminin a_kara 1xar1lmas1 da mrYkkYb vYzifYlYrdYn biri hesab olunur. Bir-birini inkar edYn iki variant mmkndr. Birinci variantda, iqtisadiyyat ona tYqdim edilYn vergi stimullar1n1 vY qadaanedici sanksiyalar1 qYbul edir. Onun investisiya imkanlar1 vY istehlak tYlYbat1 art1r, habelY kapital sferalar aras1nda z yerini dYyi_mYyY ba_lay1r. DigYr variantda isY tYsYrrfat subyektlYri vergidYn yay1nman1n digYr yeni sullar1n1n tap1lmas1na cYhd gstYrYcYkdir. Bu mmkn iki haldan birinin tam hYlli he bir dvlYtY vY hkumYtY nYsib olmur. Vergi islahat1n1n mvYffYqiyyYti onun apar1lmas1na YkilYn xYrcin hYcmi vY yeni vergi qanunu qYbul edilYrkYn qar_1ya qoyulmu_ mYqsYdY nY dYrYcYdY yax1nla_mas1 ilY qiymYtlYndirilir. Ona grY dY hYr bir yeni vergi islahat1 daha tYkmillY_mi_ vergi sisteminY yax1nla_man1n ba_lan1c1 demYkdir. Bazar iqtisadiyyat1na keid dvrn ya_ayan lkYlYr, o cmlYdYn AzYrbaycan Respublikas1 bu sahYdY daha byk YtinliklYrlY zlY_ir. BelY lkYlYrdY vergi islahat1 problemini yaln1z dvlYt n zYruri olan maliyyY resurslar1n1n sYfYrbYr olunma sullar1n1n axtar1_1 ilY balamaq olmaz. Hal-haz1rda AzYrbaycanda vergi problemi nYinki iqtisadi, hYminin sosial-siyasi problemlYri dY stYlYmi_dir. Vergi metodu ilY sYfYrbYrliyY al1nan dvlYt gYlirlYrinin maddi bazas1 YsasYn istehsal sferas1nda formala_1r. 0qtisadiyyat1n digYr sferalar1ndan (qeyri-istehsal) daxil olan dYmYlYr bdcY gYlirlYrinin czi hissYsini tY_kil edir. Ona grY dY dvlYt vergi dYrYcYlYrini art1rmadan istehsal sahYlYrindY investisiya fYall11n1 yksYltmYk n maliyyY vYsaiti axtar1_1 problemi ilY qar_1la_1r. AzYrbaycanda vergi sisteminin islahat1 mhm sosial-iqtisadi dYyi_ikliklYr _YraitindY ba_ verir. lkYdY bazar iqtisadiyyat1n1n tYlYblYrinY uyun evik vergi sistemini, o cmlYdYn bdcY gYlirlYrinin optimal nisbYtini, bdcY xYrclYrinin sYmYrYli istiqamYtlYrini formala_d1rmaq n HkumYt Ysasland1r1lm1_ bdcY-vergi siyasYti hYyata keirir. TYcrbY gstYrir ki, vergi islahat1n1n dzgn taktika vY strategiyada hYyata keirilmYsinin Yn mhm _YrtlYrindYn biri onun prinsiplYrinin dYqiq mYyyYn edilmYsidir. Vergi islahat1n1n prinsiplYri iki istiqamYtdY qrupla_d1r1l1r. Birinci istiqamYt adYtYn vergi sistemindY edilYn dYyi_ikliklYrin beynYlxalq qaydalara uyunluunu Yks etdirir. Bu klassik prinsipY riayYt edilmYsi vergi islahat1n1 lkYnin sosial-iqtisadi inki_af1n1n mhm amilinY evirir. 0kinci istiqamYtY hYr bir lkYnin sosial iqtisadi xsusiyyYtlYrini nYzYrY alaraq vergi islahat1 hYyata keirilYn zaman mYyyYn edilYn prinsiplYr daxildir. Lakin bu qrupa daxil olan prinsiplYr z mYzmununa grY eyni olmur. Btn bu prinsiplYrin mYzmununu amaq n bir s1ra dnya lkYlYrinin tYcrbYsinY nYzYr yetirYk. BelY ki, AB^, Almaniya vY 0ngiltYrY kimi lkYlYr vergi islahat1n1 hYyata keirYrkYn YsasYn a_a1dak1 ilkin prinsiplYr Ysas gtrlr : Vergi islahat1n1n apar1lmas1 dvrnn mYqsYdYuyunluu. BYzYn vergi qanunvericiliyindYki dYyi_ikliklYr maliyyY ilinY tYsadf edir ki, bu da sahibkarlar1n tYsYrrfat-maliyyY fYaliyyYtinY xeyli mYnfi tYsir gstYrir. Ona grY ki, bu dvrdY onlar art1q z kapital1n1 iqtisadiyyat1n mxtYlif sektorlar1nda yerlY_dirmi_ olur, habelY mYyyYn maliyyY mqavilYlYri vY ticarYt sazi_lYri balam1_ olurlar. BelY vergi dYyi_ikliklYrindYn irYli gYlYn itkilYr yaln1z biznes bax1m1ndan deyil, hYm dY bdcYyY daxil olan vergi mYblYindY dY zn gstYrir. Vergi qanunvericiliyindY edilYn istYnilYn dYyi_ikliklYr hYr bir vergi dYyicisinY ayd1n olmal1d1r. DemYli, vergi islahat1n1n Yn mhm prinsiplYrindYn biri dY onun a_karl11 vY vergi dYyicilYri aras1nda geni_ ayd1nla_d1r1c1 metodiki i_lYrin apar1lmas1d1r. TYcrbY gstYrir ki, vergi dYrYcYlYrinin son hYdd sYviyyYsindY a_a1 sal1nmas1 vergidYn yay1nma hallar1n1n azalmas1 ilY nYticYlYnir. Bu prinsipY riayYt edilmYsi digYr tYrYfdYn dY lkYdY investisiya n Ylveri_li _Yraitin yarad1lmas1na vY gYlirlYrin leqalla_d1r1lmas1na sYy gstYrilmYsinY sYbYb ola bilYr. Vergi islahat1 apar1larkYn onun digYr sosial-iqtisadi siyasYt tYdbirlYri (pul-kredit, xarici iqtisadi YlaqYlYr vY s.) ilY uzla_d1r1lmas1 da mhm prinsiplYrdYndir. NvbYti vergi dzYli_lYrinY ba_lamazdan YvvYl onlar1n yax1n mddYtdY verYcYyi sYmYrYni dYqiq mYyyYnlY_dirmYk laz1md1r. 0stYnilYn vergi islahat1n1n hYyata keirilmYsi lkYnin vergi sisteminin konseptual Ysaslar1na uyun olmal1, iqtisadiyyat1n sYmYrYli inki_af1n1, habelY btn tYsYrrfat subyektlYrinin vY btvlkdY Yhalinin sosial-iqtisadi maraqlar1n1 nYzYrY almal1 vY tYmin etmYlidir. Vergi dYyi_ikliyi apararkYn prinsipial mYsYlYlYrdYn biri dY dvlYt xYrclYrinin maliyyYlY_dirilmYsidir. Xsusi ilY bu yerli vergiqoyma sisteminY aiddir. Vergi islahatlar1n1n hYyata keirilmYsi zaman1 qar_1ya 1xan mhm problemlYrdYn biri dY dvlYt bdcYsi ilY yerli bdcYlYr aras1ndak1 optimal YlaqYnin formala_d1r1lmas1d1r. 0nki_af etmi_ lkYlYrdY olduu kimi, AzYrbaycanda da apar1lan islahatlar1n vY vergi sisteminin tYkmillY_dirilmYsinin Ysas prinsipi vergi y11m1n1n sivil sullarla apar1lmas1d1r. DemYli, vergi islahat1n1n keirilmYsi prinsiplYrinin seilmYsi yaln1z vergiqoyman1n optimalla_d1r1lmas1 mYqsYdindYn deyil, hYm dY lkYdY islahatlar1n sosial vY iqtisadi imkanlar1ndan 1x1_ etmYlidir. mumiyyYtlY, vergi islahat1 son nYticYdY iqtisadiyyat1n sYmYrYliliyinin art1r1lmas1n1 vY lkYnin mumi iqtisadi inki_af1n1 tYmin etmYlidir. II FYsil. VERG0 DN0^LR0N0N 0QT0SAD0 THL0L0 V ONUN SMRL0Y0N0N Q0YMTLND0R0LMS0 2.1. AzYrbaycanda vergi dYni_lYrinin masir vYziyyYti AzYrbaycan Respublikas1 iqtisadiyyat1 son bir neY ildY yksYk srYtlY inki_af edir. MhtYrYm prezidentimiz cYnab 0lham liyevin rYhbYrliyi altmda apar1lan uurlu iqtisadi siyasYt z bYhrYlYrini vermYkdYdir. 2013-c ildY mumi Daxili MYhsul istehsal1 57708.2, mln. manat olmu_, 2012-ci illY mqayisYdY mumi Daxili MYhsul 5,0 faiz real artm1_, adamba_1na d_Yn DM-in hYcmi 4653,3 manat tY_kil etmi_dir ki, bu da orta sYviyyYli inki_af etmi_ lkYlYrin gostYricilYrinY uyundur. Bu zaman qeyri-neft sektoru zrY art1m 8,3 faiz tY_kil etmi_dir. 2013-c il dY daxil olmaqla son yeddi ildY lkY iqtisadiyyat1 2 dYfYdYn ox, onun qeyri-neft sektoru 2,3 dYfY artm1_d1r. TarixY nYzYr salsaq grYrik ki, 1991-ci ildY siyasi vY iqtisadi mustYqillik YldY etdikdYn sonra inzibati-amirlik usul-idarYsinY soykYnYn formasiyadan yeni, azad sahibkarl1q vY bazar munasibYtlYrinY Ysaslanan sosial-iqtisadi qurulu_a kecid tamamlanm1_d1r. Haz1rda olkYmiz daha yuksYk sosial-iqtisadi dircYli_ mYrhYlYsinY qYdYm qoymaqdad1r. Bu gun qar_1ya innovativ vY yeni ca1r1_lara cavab verYn muasir iqtisadi sistemi formala_d1rmaq mYqsYdi qoyulmu_dur. SzugedYn sistemi qurmaq ucun 19 noyabr 2011-ci ildY prezident 0lham liyev tYrYfindYn  AzYrbaycan 2020: gYlYcYyY bax1_ Konsepsiyas1n1n haz1rlanmas1 ilY bal1 sYrYncam imzalanm1_d1r. Konsepsiyada ilk novbYdY, umumi daxili mYhsulun art1m1n1 qeyri-neft-qaz sektorunun inki_af1 hesab1na tYmin etmYk, iqtisadiyyat1n diversifikasiya prosesini surYtlYndirmYk, umumi daxili mYhsulun tYrkibindY vY dovlYt budcYsinin formala_mas1nda tYbii ehtiyatlar amilinin azald1lmas1, qeyri-neft amilinin regionlar1n hesab1na ustnlynun tYmin edilmYsi, ixrac1n tY_viq edilmYsi vY yerli muYssisYlYrin xarici bazarlara c1x1_1na nail olmaq Ysas mYqsYdlYrdir.(4) TYbii ki, iqtisadiyyatda nYzYrdY tutulan bu missiyalar vergi orqanlar1 qar_1s1nda yeni vYzifYlYr qoyaraq onlar1n yeni formala_m1_ biznes muhitinY uyunla_mas1n1 tYlYb edir. Eyni zamanda qeyd olunmal1d1r ki, iqtisadiyyat1n vergi tYnzimlYnmYsinin daim tYkmillY_dirilmYsi zYruridir. Bu bax1mdan 2001-ci ilin yanvar1n 1-dYn quvvYyY minYn Vergi MYcYllYsi mustYqil AzYrbaycan1n hYyat1nda yeni tarixi bir hadisY olaraq vergi sisteminin tYkmillY_dirilmYsi vY onun beynYlxalq standartlara uyunla_d1r1lmas1 sahYsindY at1lm1_ muhum add1mlardan biri kimi c1x1_ etdi.(1) lkYmizdY vergi sferas1nda apar1lan islahatlar1n tYrkib hissYsi kimi qabaqc1l dunya tYcrubYsinY Ysaslanan vergi xidmYti quruculuu davam etmi_, xidmYtin muasir Avropa standartlar1na uyunla_d1r1lmas1 istiqamYtindY YmYli add1mlar at1lm1_d1r. HYyata kecirilYn transformasiyan1n muhum tYrkib hissYlYrindYn biri  AzYrbaycan Respublikas1nda vergi inzibatc1l11n1n tYkmillY_dirilmYsi dovlYt proqram1 n1n realla_d1r1lmas1 olmu_dur. lkY Prezidentinin 2005-ci il 12 sentyabr tarixli sYrYncam1 ilY tYsdiq olunmu_ dovlYt proqram1n1n hYyata kecirilmYsi nYticYsindY vergi orqanlar1nda idarYetmY sisteminin beynYlxalq standartlara uyunla_d1r1lmas1, vergilYrin knll odYnilmYsi sisteminin, vergi odYyicilYrinin huquqlar1n1n qorunmas1, vergidYn yay1nma hallar1 ilY mubarizYnin guclYndirilmYsi, vergilYrin mYcburi odYnilmYsi sisteminin tYkmillY_dirilmYsi vY vergi borclar1n1n yaranmas1n1n qar_1s1n1n al1nmas1 istiqamYtindY muhum i_lYr gorlm_dr. Vergi orqanlar1n1n Yn muhum strateji mYqsYdlYrini muYyyYn edYn dovlYt proqram1n1n icras1 cYrcivYsindY 5 Ysas strateji istiqamYti YhatY edYn tYdbirlYr kompleksi hYyata kecirilmi_dir. Xsusi vurulamaq istYrdim ki, AB^ XYzinYdarl1q Departamentinin, BeynYlxalq Valyuta Fondunun vY Dunya Bank1n1n ekspertlYri vergi inzibatc1l11n1n tYkmillY_dirilmYsi uzrY dovlYt proqram1n1 inki_af edYn olkYlYr vY MDB dovlYtlYri cn nmunYvi strateji proqram kimi qiymYtlYndirmi_lYr. 2006-c1 ildY vergi menecmentinin elektron qaydada qurulmas1na imkan verYn Avtomatla_d1r1lm1_ Vergi 0nformasiya Sisteminin (AV0S) tYtbiqinY nail olunmu_dur. VergilYr Nazirliyi digYr dovlYt strukturlar1 vY qurumlarla elektron mYlumat mubadilYsi qurmu_dur. VergilYr Nazirliyi ilY MYrkYzi Bank vY banklar aras1nda elektron sYnYd mubadilYsi haqq1nda kollektiv sazi_ imzalanm1_d1r. 2008-ci ildYn sahibkarl1q subyektlYrinin qeydiyyat1n1n  bir pYncYrY prinsipi tYtbiq edilmYklY apar1lmas1 gostYrilYn elektron xidmYtlYrin muhum tYrkib hissYsi olmaqla vergi odYyicilYri vY beynYlxalq tY_kilatlar tYrYfindYn cox musbYt qiymYtlYndirmi_dir. 2008-ci ildY AzYrbaycanda ilk dYfY DV inzibatc1l11 prosesindY vergi nYzarYtinin tam elektronla_d1r1lmas1na imkan verYn DV depozit hesablar1n1n tYtbiqinY ba_lanm1_d1r. Vahid DV depozit hesab1n1n tYtbiqi DV uzrY vergidYn yay1nmalar1n qar_1s1n1n al1nmas1na, eyni zamanda, vergi odYyicilYrinin DV uzrY inzibati yukunun azald1lmas1na da _Yrait yaratm1_d1r.(1) Qlobal bohran _YraitindY belY, Prezident 0lham liyevin tap_1r11 Ysas1nda AzYrbaycanda vergi yukunun azald1lmas1 yolu ilY real sektorun tY_viqi haqq1nda qanunverici qYrar qYbul edilmi_, 2009-cu ildY vergi qanunvericiliyinY ciddi dYyi_ikliklYr olunmu_dur. NYticYdY 2010-cu ilin yanvar1ndan mYnfYYt vergisi 22 faizdYn 20, fiziki _YxslYr ucun gYlir vergisinin maksimal dYrYcYsi 35 faizdYn 30 faizYdYk azald1lm1_, fYrdi sahibkarlar ucun isY bu dYrYcY 20 faizYdYk endirilmi_dir. Haz1rda isY fiziki _YxslYrin gYlir vergisinin maksimal dYrYcYsi 25 faizdir.(1) Vergi dYrYcYlYrinin azald1lmas1 real sektorda budcY gYlirinin bir hissYsinin saxlan1lmas1 mYqsYdilY qYbul edilmi_dir. Ba_qa szlY, bu tYdbirlYr iqtisadi fYall11n stimulla_d1r1lmas1na yonYlmi_ vY onun sayYsindY muYssisYlYrin gYlir vY mYnfYYti artm1_, nYticYdY vergitutma bazas1n1n geni_lYnmYsi hesab1na dovlYt budcYsinY daxilolmalar artm1_d1r . VergilYr Nazirliyinin 2010-cu ildY tYtbiq etmYyY ba_lad11 innovativ texnologiyalardan biri dY  onlayn karguzarl1q sistemidir. Bu sistem vasitYsilY e-hokumYt quruculuunun Ysas tYrkib hissYlYri olan  vYtYnda_-dovlYt ,  biznes-dovlYt vY  biznes-biznes munasibYtlYri muasir beynYlxalq standartlar sYviyyYsindY tY_kil edilmi_dir. 2010-cu ildYn etibarYn nad hesabla_malar1n apar1lmas1 uzYrindY nYzarYt tYdbirlYrinin guclYndirilmYsi mYqsYdilY vergi odYyicilYrinin nYzarYt-kassa aparatlar1n1n yadda_1ndak1 mYlumatlar1n GPRS _YbYkYsi vasitYsilY vergi orqanlar1n1n mYlumat bazas1na oturulmYsinY ba_lan1lm1_d1r . 2011-ci il yanvar ay1n1n 1-dY 2011-2015-ci illYri YhatY edYn  Vergi orqanlar1 tYrYfindYn vergi odYyicilYrinY gostYrilYn xidmYtlYrin inki_af1 Konsepsiyas1 tYsdiq olunmu_, vergilYrin konullu odYnilmYsi sisteminin tYkmillY_dirilmYsi vY daha Ylveri_li biznes muhitinin formala_d1r1lmas1 mYqsYdilY vergi odYyicilYrinY xidmYt terminallar1 yarad1lm1_d1r. 2011-ci il iyulun 1-dYn sahibkarl1q fYaliyyYtini hYyata kecirYn fiziki _YxslYrin dovlYt qeydiyyat1 elektron formata kecirilmi_dir. lkYdY apar1lan vergi siyasYtinin Ysas istiqamYtlYrindYn biri dY vergilYrin iqtisadi fYall1a stimulla_d1r1c1 tYsirini art1rmaq, investisiyalar1 tY_viq etmYkdir. Vergi dYrYcYlYrinin statistikas1na nYzYr salsaq gorYrik ki, vergi dYrYcYlYri mYrhYlYlYrlY Ysasl1 _YkildY azald1lm1_d1r. Butun bunlar1n nYticYsindY AzYrbaycan Respublikas1nda YksYr vergilYrin dYrYcYlYri digYr olkYlYrdYki analoji vergi dYrYcYlYrindYn xeyli a_a1d1r. lavY olaraq, fiziki _YxslYrin gYlir vergisinin hesablama mexanizmi sadYlY_dirilmi_dir. OlkY dY kicik vY orta sahibkarl11n inki_af1n1 dYstYklYmYk, onlar1n vergitutma mexanizmini sadYlY_dirmYk mYqsYdilY 2001-ci ildYn sadYlY_dirilmi_ vergi tYtbiq edilir. AzYrbaycan Respublikas1n1n vergi siyasYtindY islahatlar1n muhum istiqamYtlYrindYn biri dovlYtlYraras1 ikiqat vergiqoyman1n aradan qald1r1lmas1 haqq1n da sazi_lYrin imzalanmas1n1 gostYrmYk olar. Respublikam1zda hYyata kecirilYn vergi islahatlar1n1n Ysas istiqamYtlYrindYn biri dY Ylveri_li vergi muhitinin yarad1lmas1 ilY xarici investorlar1n olkYyY cYlb edilmYsidir. Bu mYsYlY ilY bal1 AzYrbaycan Respublikas1 tYrYfindYn bir s1ra beynYlxalq muqavilYlYr balanm1_d1r. Bu muqavilYlYrY YsasYn investisiyalar1n tY_viqi vY qorunmas1, gYlirlYrY vY Ymlaka gorY vergilYrY munasibYtdY ikiqat vergitutman1n aradan qald1r1lmas1, nYqliyyat da_1malar1n1 vY kredit sazi_lYrini YhatY edir. Bundan YlavY, xarici investisiyalar1n olkY iqtisadiyyat1na ax1n1n1 stimulla_d1rmaq, zYngin neft-qaz yataqlar1n1n mYnimsYnilmYsini surYtlYndirmYk mYqsYdilY AzYrbaycan Respublikas1 YrazisindY hasilat1n pay bolgusu uzrY sazi_lYr Ysas1nda karbohidrogen fYaliyyYtini hYyata kecirYn xarici _irkYtlYr ucun muvafiq protokollarla tYnzimlYnYn, Vergi MYcYllYsindYn fYrqli ustunluklYrY malik olan xususi rejimli vergitutma mexanizmi dY nYzYrdY tutulmu_dur. Butun bu gorulYn tYdbirlYr son illYrdY xarici vergi odYyicilYrinin say1n1n artmas1na, xarici investisiyalar1n iqtisadiyyata ax1n1n1n xeyli guclYnmYsinY sYbYb olmu_dur.(1)RBAYCANIN 0 UmumiyyYtlY, yuxar1da dan1_d11m1z vergi islahatlar1n1n nYticYlYri bu gn vergi qanunvericilik bazas1 olan vergi mYcYllYsindY z Yksini tap1r. BelY ki, 2001-ci il yanvar ay1n1n 1-dYn etibarYn quvvYyY minmi_ Vergi MYcYllYsindY indiyidYk coxlu sayda YlavY vY dYyi_ikliklYr edilYrYk beynYlxalq standartlara uyunla_d1r1lm1_d1r. DvlYt budcYsinY vergi daxilolmalar1 haqq1nda mYlumatdan grndy kimi, vergi dYrYcYlYrinin dYyi_mY dinamikas1 vY sYmYrYli vergi siyasYti tezliklY vergi daxilolmalar1n1n art1m1na zYmin yaratm1_d1r. CYdvYl 2.1 Vergi vY digYr dYni_lYr Daxilolmalar (min AZN)2010201120122013DV1 271 462,71 387 662,71 483 585,31 723 917,5AksizlYr452027,4417 394, 4454 642,4511 976,6MYnfYYt vergisi1429824,92 133 993,32 252 223,22 374 791,6MYdYn vergisi130074,4129 770,0125 782,7121 480,2Torpaq vergisi35311,235321,030 596,133 113,2mlak vergisi101811,5103 867,1105 087,4125 147,6Fiziki _YxslYrin gYlir vergisi590235,1715 656,2812 958,4859 656,6DvlYt rsumu89519,1104 804,8103 186,3123 229,5Yol vergisi15 168,828 095,428 655,324 383,5SadYlY_dirilmi_ vergi65525,0100 425,7111 423,2119 526,3Sair daxilolmalar111 839,9318 071,4517 226,2646 410,8CYmi4292800,05 475 062,06 025 366,56 663 633,4 CYdvYl mYlumatlar1ndan grndy kimi 2013-c ildY bdcYyY 6663633.4min. manatdaxil olmu_dur ki, bu da YvvYlki illYrlY mqayisYdY vergi daxilolmalar1n1n artmas1 demYkdir. BelYki 2013-c ildY daxilolmalar 2012-ci ilY nisbYtYn 638266.9min manat vY ya 9.6%, 2011-ci illY mqayisYdY 1188571.4min manat vY ya 17.84%, 2010-cu illY mqayisYdY 2370833.4min manat vY ya 35.6% artm1_d1r.(3) Dunya Bank1n1n "Doing Business 2012" vY PWC _irkYtinin "Paying Taxes 2012"hesabatlar1na YsasYn, vergi qanunvericiliyinin normalar1na riayYt edilmYsinin sadYliyi subindikatorlar1 uzrY AzYrbaycan1n gostYricilYri istYr regional, istYrsY dY orta dunya gostYricilYrindYn yuksYkdir. OlkYmiz "Paying Taxes 2012" hesabat1nda 2011-ci ildY vergi odYmYlYrinin sadYliyi reytinqindY 26 pillY irYlilYmi_dir. Son illYr vergi sisteminin orta perspektivlYr ucun inki_af istiqamYtlYrini muYyyYn edYn iki muhum sYnYd :  Vergi qanunvericiliyinin tYkmillY_dirilmYsinin strateji istiqamYtlYri vY  Vergi inzibatc1l11n1n tYkmillY_dirilmYsi mYqsYdilY informasiya-kommunikasiya texnologiyalar1n1n istifadY imkanlar1n1n geni_lYndirilmYsi haqq1nda konsepsiyalar vY 2011-2015-ci illYri YhatY edYn  Vergi orqanlar1 tYrYfindYn vergi odYyicilYrinY gostYrilYn xidmYtlYrin inki_af1 Konsepsiyas1 qYbul edilmi_ vY  Vergi qanunvericiliyi vY inzibatc1l11n1n tYkmillY_dirilmYsi uzrY 2009-2012-ci illYr uzrY Stateji Plan tYsdiq edilmi_dir. Haz1rda haqq1nda dan1_d11m1z mYqsYdlYr cYrcivYsindY yax1n perspektivdY hYyata kecirilmYsi gozlYnilYn bYzi layihYlYrY nYzYr salaq: vvYldY qeyd etdiyimiz kimi, respublikam1z daha yuksYk sosial-iqtisadi inki_af innovativ iqtisadiyyat1na kecid mYrhYlYsinY qYdYm qoymu_dur. Bu strateji mYqsYdlYr vY olkYnin maliyyY imkanlar1n1n surYtlY artmas1 vergi qanunvericiliyinin vY inzibatc1l11n1n beynYlxalq standartlara uyunla_d1r1lmas1 proseslYrinin daha surYtlY apar1lmas1na tYlYblYr vY eyni zamanda imkanlar yarad1r . DigYr tYrYfdYn isY, tYcrubYlYr gostYrir ki, qanunvericilikdY nYzYrdY tutulmu_ vergi nYzarYtinin butun usullar1ndan istifadY etdikdY belY vergi orqan1 pul vYsaitlYrinin butun hYrYkYtini a_kar etmYk vY balanan butun kommersiya YqdlYrinY nYzarYt etmYk iqtidar1nda deyildir. NYticYdY muYyyYn dovrdYn bir vergi islahatlar1 apar1lmas1 zYrurYti yaran1r. 0qtisadc1lar belY hesab edir ki, hYr 5-7 ildYn bir Ysasl1 vergi islahatlar1, hYr 2-3 ildYn bir isY quvvYdY olan vergi qanunvericiliyinin sYmYrYliliyinin dYrin tYhlili apar1lmal1d1r.(6) gYr belY bir tYhlil mYnfi nYticY c1xarmaa Ysas verirsY, onda gecikmYdYn islahatlar aparmaq laz1md1r. BelY bir tendensiya YsasYn iqtisadi cYhYtdYninki_af etmi_ olkYlYrY xasd1r. Respublikam1zda iqtisadiyyat1n, o cmlYdYn bdcY sisteminin tYnzimlYnmYsi n vergi sistemi qar_1s1nda duran Ysas mYqsYdlYri, YsasYn, a_a1dak1 kimi qrupla_d1rmaq olar: -vergi sistemi maksimal dYrYcYdY sadYlY_dirilmYsi. Vergi sisteminin murYkkYbliyi inzibati xYrclYrin artmas1na sYbYb olur ki, bu vergi odYyicilYrinin ayr1-ayr1 qruplar1 aras1nda vergi yukunun qeyri-bYrabYr bolu_durulduyu fikrinY inam yarad1r; -vergi sisteminin stimulla_d1r1c1 rolunun art1r1lmas1. Yax1n illYr YrzindY budcY gY lirlYrinin art1r1lmas1 yaln1z vergi yukunun deyil, vergi bazas1n1n geni_lYndirilmYsi hesab1na art1r1lmas1 nYzYrdY tutulur. Fiziki _YxslYrin gYlir vY huquqi _YxslYrin mYnfYYt vergisinin dYrYcYlYrinin a_a1 sal1nmas1, vergitutma bazas1n1n geni_lYnmYsi art1q YnYnYvi hal al1b vY bu tendensiyan1n gYlYcYkdY dY davam etmYsi planla_d1r1l1r. Bundan ba_qa, Respublikam1z1n iqtisadi modeli sosial yonumlu olduundan kicik biznesin stimulla_d1r1lmas1 ucun sadYlY_dirilmi_ verginin tYtbiqi davam etdirilmYlidir ki, xususilY regionlarda kicik biznes obyektlYri rYqabYtqabiliyyYtli olsunlar vY mY_ulluq problemi tam hYll olunsun; -vergi sisteminin sabit vY proqnozla_d1r1lan olmas1, rYqabYtliliyi tYmin etmYsidir; -vergi orqanlar1n1n YmYkda_lar1n1n pe_Ykarl1q sYviyyYsinin art1r1lmas1; -vergi sahYsindY Avropa 0ttifaq1na uzv olan olkYlYrlY YmYkda_l11n inki_af etdirilmYsi; -vergi odYyicilYrinin huquqlar1n1n qorunmas1 mYqsYdilY apelyasiya sisteminin daha da tYkmillY_dirilmYsi. 2013-c ildY bdcY daxilolmalar1n1n 34,2 faizi vY ya 6663633,4 mln. manat1 AzYrbaycan Respublikas1n1n VergilYr Nazirliyi tYrYfindYn tYmin edilmi_d1r. BelY ki, dvlYt bdcYsi gYlirlYrinin srYtli art1m1na rYmYn, vergi orqanlar1 2004-c ildY vergi daxilolmalar1n1n proqnoz tap_1r1qlara 102,6%, 2005-ci ildY 100,5, 2006-c1 ildY 103,3, 2007-ci ildY 107%, 2010-cu ildY isY isY 96,1% YmYl tmi_lYr. 2010-cu ildY dvlYt bdcYsinY 4292,8 milyon manat vYsait daxil olmu_dur ki, bu da 2009-cu illY mqayisYdY 177,9 milyon manat vY ya 4,3 faiz oxdur. mumilikdY 2009-cu illY mqayisYdY 2013-c ildY vergi daxilolmalar1 1,6 dYfY artmmas1na baxmayaraq, vergi daxilolmalar1n1n mumi bdcY gYlirlYrindY xsusi Ykisi 2009-cu ildYki 39,8 faizdYn 5,6 bYnd azalaraq 2013-c il zrY 34,2 faiz tY_kil etmi_dir. SzgedYn dvrdY vergi daxilolmalar1n1n DM-dY xsusi Ykisi 11,5 faiz olmu_dur. gYr 2009-cu ildY bdcY gYlirlYri 10325,9 milyon manata yax1n idisY, 2013-cu ildY bu rYqYm 19496,3 milyon manat olmu_dur. BdcY daxilolmalar1n1n mhm bir hissYsi vergi daxilolmalar1n1n pay1na d_r vY onun xsusi Ykisi 2008-ci ilYdYk artmi_, sonradan isY z yerini transfertlYrY vermYyY ba_lam1_d1r. CYdvYl 2.2 2009-2013-c illYr zrY UDM, bdcY gYlirlYri vY vergi daxilolmalar1 (milyon manatla) GstYricilYr20092010201120122013mumi daxili mYhsul35601.5424655208254743.757708.2BdcY gYlirlYri10325.91140315700.717281.519496.3Vergi daxilolmalar14113.4004292.85475.0626025.376663.6Vergi daxilolma-lar1n1n DM-dY x-susi Ykisi, %11.510.110.511.0 11.5 Vergi daxilolma-lar1n1n bdcY gYlirlYrindY xsusi Ykisi, %39,837,634,934,934,2 Yuxar1da qeyd olunan statistik gstYricilYrY YsasYn (cYdvYl 2.1), 2009-2013-c illYr YrzindY DM 1,6 dYfY, bdcY gYlirlYri 1,9 dYfY, vergi daxilolmalar1 isY 1,6 dYfY artm1_d1r. 0nki_af etmYkdY olan lkYlYrdY belY ox hallarda rast gYlinYn bu hal1 lkYmizdY hYyata keirilYn uurlu iqtisadi siyasYtin nYticYsi olaraq qiymYtlYndirmYk laz1md1r. Vergi daxilolmalar1n1n mhm bir hissYsinin qeyri-dvlYt sektorunun pay1na d_mYsi lkY rYhbYrliyinin zYl sektorun inki_af1n1 daim diqqYt mYrkYzindY saxlamas1n1n vY bu sahYyY xsusi nYm vermYsinin tYzahrdr. CYdvYl 2.3 2008-2013-c illYr zrY vergi daxilolmalar1n1n daxilolma mYnbYyinY grY blgs ( milyon manatla) GstYricilYr2008200920102011201220131.GYlirlYrdYn (mYn- fYYtdYn) vergilYr3489,51911,12020,12849,73065,03234,51.1.Fiziki _YxslYrin gYlir vergisi627,2581.9590,2715,7813,0859,71.2.MYnfYYt vergisi2862,31329,21429,92134,02252,02374,82.MlkiyyYtdYn vergilYr170,9108,9152,3167,3164,4182,62.1.mlak vergisi112,966,2101,8103,9105,1125,12.2.Torpaq vergisi30,626,235,335,330,633,12.3.Yol vergisi27,36516,46315,16928,09528,65524,3843.Mal vY xidmYtlYrdYn al1nan daxili vergilYr2859,22978,83114,93220,73464,23934,73.1.DV1910,92012,82082,52222,72366,92710,03.2.Aksiz395,8417,4452,0417,4454,4511,93.3.MYdYn vergisi486,9485,1514,9480,2531,5593,33.4.SadYlY_dirilmi_ vergi65,663,565,5100,4111,4119,54.1.Sair daxilolmalar234,5237,5111,8318,0517,2646,4 CYdvYl 4-dY gstYrildiyi kimi, 2008-2013-c illYr zrY vergi daxilolmalar1n1n daxilolma mYnbYyinY grY blgs vergi sisteminin tYrkib komponentlYrinin sYmYrYlilik gstYricilYrini zndY Yks etdirir. BelY ki, yuxar1dak1 cYdvYldY 2008-2013-c illYr zrY vergi sistemindY tYtbiq olunan vergi nvlYri zrY art1m srYti gstYrilir. 2013-c ildY tYdiyyY nvlYri zrY apar1lan tYhlil 9 vergi vY tYdiyyY nv zrY vergi proqnozlar1n1n yerinY yetirildiyini (yol vergisi istisna olmaqla) vY daxilolmalar1n 2012-ci ilY nisbYtYn artd11n1 gstYrir. 2.2. MYssisYnin uot siyasYtinin mahiyyYti vY mYqsYdi MYssisYnin uot siyasYtinin formala_mas1 vergi dYni_lYrinin minimalla_d1r1lmas1n1n Yn mhm elementlYrindYn birdir. Uot siyasYti barYdY pe_Ykar Ymrin haz1rlanmas1 mYssisYyY vergitutma nqteyi-nYzYrindYn optimal uot variant1n1 semYyY imkan verir. MYssisYnin uot siyasYti dedikdY onun qYbul etdiyi mhasibat uotunu aparmaq sullar1n1n mYcmusu ba_a d_lr. Mhasibat uotunun apar1lmas1 sullar1na tYsYrrfat fYaliyyYti faktlar1n1n qrupla_d1r1lmas1 vY qiymYtlYndirilmYsi, aktivlYrin dYyYrinin dYnilmYsi, sYnYd dvriyyYsinin tY_kili, inventarizasiya, mhasibat uotu hesablar1n1n tYtbiqi, mhasibat uotunun registrlYr sistemi, informasiyan1n i_lYnmYsi vY s. sullar aiddir. Uot siyasYtinY a_a1dak1 Ysas prinsiplYr xasd1r: - mYssisYdY uot siyasYtinin taml11; - btn tYsYrrfat fYaliyyYti faktlar1n1n mhasibat uotunda Yks etdirilmYsinin taml11; - potensial gYlir vY aktivlYrY nYzYrYn xYrclYrin vY passivlYrin mhasibat uotunda Yks etdirilmYsinY daha ox haz1r olmaq (ehtiyatl1l1q prinsipi). 0mkan daxilindY yaln1z YldY edilmi_ gYlirlYr uota al1nmal1, yaln1z Ykilmi_ deyil, hYm dY potensial xYrclYr Yks etdirilmYlidir; - yaln1z hquqi formas1ndan deyil, hYm dY iqtisadi mYzmunundan as1l1 olaraq tYsYrrfat fYaliyyYti faktlar1n1n mhasibat uotunda Yks etdirilmYsi (mYzmunun formadan stn olmas1 prinsipi); - hYr ay1n 1-i n analitik uot mYlumatlar1n1n dvriyyYyY vY sintetik uotun hesablar1 zrY qal1qlara, hYminin mhasibat hesabat1 gstYricilYrinin sintetik vY analitik uot gstYricilYrinY bYrabYrliyi (ziddiyyYt tY_kil etmYmYk prinsipi); - tYsYrrfat fYaliyyYti _YraitindYn 1x1_ edYrYk mhasibat uotunun apar1lmas1n1n sYmYrYliliyi vY qYnaYtcilliyi (sYmYrYlilik prinsipi). Bundan ba_qa uot siyasYti formala_d1r1larkYn qabaqcadan a_a1dak1lar nYzYrdY tutulur: - tY_kilat1n aktivlYri vY hdYliklYri bu tY_kilat1n mlkiyyYtilYrinin aktivlYrindYn vY hdYliklYrindYn ayr1ca mvcuddur; - tY_kilat mYyyYn bir dvr YrzindY z fYaliyyYtini davam etdirYcYk vY onun fYaliyyYtini dayand1rmaq vY ya nYzYrYarpacaq dYrYcYdY mYhdudla_d1rmaq niyyYti yoxdur, demYli mYyyYn edilmi_ qaydada hdYliklYri yerinY yetirYcYk; - tY_kilat tYrYfindYn qYbul edilYn uot siyasYti ard1c1l olaraq tYtbiq edilir; - tY_kilat1n tYsYrrfat fYaliyyYti, faktlar1 bu faktlarla bal1 pul vYsaitlYrinin faktiki daxil olduu vaxtdan as1l1 olmayaraq, ba_ verdiyi hesabat dvrnY aid edilir. MYssisYdY mhasibat uotunun tY_kilinY mYssisY rYhbYri cavabdeh olmaqla yana_1, bu barYdY daxili qaydalar1 mYyyYn edYrYk hesabat ili n uot siyasYti formala_d1r1l1r. Burada YsasYn a_a1dak1lar nYzYrdY tutulur: - mYssisY z Ymlak1n1, hdYliklYrini digYr mYssisYlYrin Ymlak vY hdYliklYrindYn ay1r1r; - mYssisY uzun mddYt fasilYsiz i_inY, onun gYlYcYk inki_af1na, Ymlak vY hdYliklYrinY, hYminin borclar1n vaxt1nda dYnilmYsinY tYminat verir; - mYssisY gYlir vY xYrclYrini hesabat dvrnY dzgn aid etmYli, btn tYsYrrfat YmYliyyatlar1n1n ard1c1l olaraq uot registrlYrindY dzgn xronoloci qeydiyyat1n1 tYmin etmYli, mvcud Ymlak1n, hdYliklYrin, kapital1n, hesabla_malar1n vY sYrvYtlYrin inventarizasiyas1n1n nYticYlYrini uotda tam vY dzgn Yks etdirmYlidir. MYssisYnin uot siyasYti YsasYn a_a1dak1lar1 zndY Yks etdirir: - mYssisY Ymlak1n1n, hdYliklYrinin, kapital1n1n, dvriyyY vYsaitlYrinin vY mumiyyYtlY, btn maliyyY-tYsYrrfat fYaliyyYtindYki tYsYrrfat YmYliyyatlar1n1n natural gstYricilYr Ysas1nda pul ifadYsindY, fasilYsiz, ba_dan-ba_a sYnYdlY_dirilmi_ vY mhasibat registrlYrindY qar_1l1ql1 YlaqYdY, mhasibat hesablar1nda ikili yaz1l1_ sulu ilY he bir istisnaya yol vermYdYn dzgn y11lmas1 vY qaydaya sal1nmas1 sistemini tYmin etmYlidir; - mYssisY rYhbYri mhasibat uotunun tY_kili formas1n1, sYnYd dvriyyYsi qaydas1n1 vY uot mYlumatlar1n texnologiyas1n1 tYmin edir, daxili uot vY hesabat sistemini i_lYyib haz1rlay1r, mhasibat uotunun mYqsYdini hYyata keirmYk n vacib olan tYsYrrfat YmYliyyatlar1 zYrindY nYzarYt qaydas1n1, sYnYdlYrY imza etmYk hququ olanlar1 vY s. mYyyYn edir; - mYssisY ilkin uot sYnYdlYrindY mYzmunu qeyd olunan tYsYrrfat YmYliyyatlar1n1 uot vY hesabatda Yks etdirYn zaman onun iqtisadi mYzmununun mYnaca qalan btn YlamYtlYrindYn stnlyn tYmin edYrYk, onlar1n uot siyasYtindY kommersiya sirri kimi qorunub saxlan1lmas1n1 tYmin edir; - mYssisY maliyyY nYticYlYrini formala_d1ran zaman potensial zYrYrin, yaxud hdYliyin son nYticYdY mYnfYYtY vY aktivY evrilYrYk, uot vY hesabatda Yksini tapmas1 n byk haz1rl1q i_ini  ehtiyatl1l11 tYmin edir; - mYssisY hYr dYfY analitik uot mYlumatlar1n1 sintetik uot mYlumatlar1 ilY tutu_duraraq, mhasibat uotu vY hesabat1n1n dzgnlyn yoxlay1r. MYssisYnin uot siyasYti mYssisYdY mhasibat uotunun tY_kili vY metodologiyas1n1n Ysas prinsip vY qaydalar1n1 zndY Yks etdirir. Uot siyasYtinin formala_mas1 zaman1 uotun tY_kili vY apar1lmas1, inventarizasiya qaydas1, Ymlak vY hdYliklYrin qiymYtlYndirilmYsi sullar1, fondlar vY ehtiyatlar1n yarad1lmas1, onlar1n istifadYsi, sat1_dan gYlYn gYlirin mYyyYn edilmYsi (yklYnib yola sal1nm1_ mYhsullara grY, yaxud al1c1dan pul vYsaitinin daxil olmas1na vY ya YvYzindY mal al1nmas1na grY), ilkin uot formalar1n1n tY_kili, ayl1q, rblk vY illik hesabatlar1n haz1rlanmas1 vY s. mYyyYn edilir. Mvcud normativ qanunlara YsasYn mYssisY tYrYfindYn ayr1-ayr1 blmYlYr zrY uot variantlar1 mYyyYn edilir. HYminin, material ehtiyatlar1n1n uotu vY istehsala silinmYsi zaman1 hans1 suldan istifadY (F0FO, L0FO, orta maya dYyYrilY) olunduu gstYrilir. 0_i heyYti ilY mnasibYtlYr, mYssisYnin gYlirinin bl_drlmYsi, dividendin dYnilmYsi, Ysas fondlara tYtbiq edilYn amortizasiya normalar1, onlar1n tYmiri n ay1rmalar vY digYr gstYricilYr Yks olunur. Bu haqda mYssisY rYhbYri daxili YmrlYr, qYrarlar, qaydalar vY s. haz1rlay1r. Uot siyasYti AzYrbaycan Respublikas1n1n mhasibat uotu standartlar1n1n tYlYblYrinY cavab vermYlidir. Uot siyasYtinin seilmYsinY vY Ysasland1r1lmas1na a_a1dak1 amillYr tYsir gstYrY bilYr: - mlkiyyYtin tY_kilati-hquqi formas1; - fYaliyyYtin nv; - fYaliyyYtin miqyas1; - vergitutma sistemi ilY qar_1l1ql1 mnasibYt; - fYaliyyYtin informasiya tYminat1 sistemi; - mYssisYnin iqtisadi inki_af1n1n mYqsYdi vY vYzifYlYri; - xarici amillYr (infilyasiya proseslYri, mvsmi amillYr, rYqabYt, mlki vY vergi qanunvericiliyinin normalar1, makroiqtisadi vYziyyYt vY s.). Vergitutman1n inki_af1 mhasibat uotu mYlumatlar1 Ysas1nda bYzi vergi nvlYrinin hesablanmas1 n Ytinlik yarad1r, sadYcY olaraq mhasibat uotu mYlumatlar1 kifayYt etmir. MYsYlYn, vergi dYyicilYri tYrYfindYn mallar1n faktiki maya dYyYrindYn a_a1 sat1lmas1 vY idxal ixrac YmYliyyatlar1 zaman1 vergilYr bazar qiymYti ilY hesabland11ndan yaranm1_ yalan1 dvriyyYnin mhasibat uotunda Yks etdirilmYsi digYr mYlumatlar1n saxtala_d1r1lmas1na gYtirib 1xar1r. HYminin Vergi MYcYllYsinY YsasYn xronometrac metodu ilY m_ahidY zaman1 mYyyYnlY_dirilmi_ dvriyyYdYn a_a1 dvriyyY gstYrildikdY xronometrac yolu ilY mYyyYn olunan dvriyyY vergilYrin hesabanmas1 n Ysas gtrlmYklY apar1lan YmYliyyatlar1 mhasibat uotunda Yks etdirmYk mmkn olmur. Bu gstYrilYn s1rf vergitutma YmYliyyatlar1n1 mhasibat uotunda Yks etdirmYyY cYhd gstYrilmYsi mhasibat uotunun digYr mYlumatlar1nda yanl1_l1a sYbYb olur. Bundan YlavY vergi uotunun subyektlYri ilY mhasibat uotunun subyektlYri eyni deyildir. BelY ki, Vergi MYcYllYsi ilY AzYrbaycan Respublikas1n1n vYtYnda_lar1, YcnYbilYr vY vYtYnda_l11 olmayan fiziki _YxslYr AzYrbaycan YrazisindY gYlir YldY edYrkYn qanunvericiliklY mYyyYn edilYn vergilYrin dYyicilYridirlYr. Ancaq hYmin _YxslYr n mhasibat uotunun apar1lmas1 qanunvericiliklY nYzYrdY tutulmam1_d1r. Mhasibat uotu haqq1nda AzYrbaycan Respublikas1n1n 24 mart 1995-ci il tarixli Qanunun 4-c maddYsinY YsasYn AzYrbaycan Respublikas1n1n YrazisindY mYnfYYtlY, yaxud mYnfYYtsiz i_lYmYk mYqsYdilY sahibkarl1q fYaliyyYti vY ya ba_qa fYaliyyYtlY mY_ul olan, hquqi _Yxs say1lan, yaxud say1lmayan, tabeiliyindYn vY mlkiyyYt formas1ndan as1l1 olmayaraq fYaliyyYt gstYrYn btn tYsYrrfat subyektlYri (mYssisYlYr, idarYlYr, tY_kilatlar vY ba_qalar1) qanunauyun olaraq mhasibat uotunu aparmaa borcludurlar. GstYrilYnlYrdYn belY bir nYticYyY gYlmYk olur ki, vergitutma mYqsYdlYrini yerinY yetirmYk n mhasibat uotu mYlumatlar1 at1_m1r. Bu at1_mazl1qlar mYssisY, idarY vY tY_kilatlar1 mYcbur edir ki, mhasibat uotundan fYrqli yeni uot sistemini  vergi uotunu formala_d1rs1nlar. Mhasibat uotunun Ysas vYzifYlYri a_a1dak1lard1r: - iqtisadi subyektin fYaliyyYti, onun Ymlak vYziyyYti barYdY tam vY dolun mYlumat1n formala_d1r1lmas1; - YmYk, material vY maliyyY ehtiyatlar1ndan qanunvericiliklY tYsdiq edilmi_ norma, normativ vY smetalara uyun olaraq istifadY edilmYsinY, Ymlak1n hYrYkYtinY nYzarYtin tYmin edilmYsi; - iqtisadi subyektin tYsYrrfat fYaliyyYtinin mYnfi nYticYlYrinin aradan qald1r1lmas1 vY onun maliyyY dayan1ql1l11n1n tYmin edilmYsi n tYsYrrfatda ehtiyatlar1n a_kar edilmYsi. Vergi uotunun Ysas vYzifYlYri a_a1dak1lard1r: - hesabat dvrndY iqtisadi subyektin vergitutma bazas1n1 mYyyYnlY_dirYn gYlir vY xYrclYrinin hYcmi barYdY mYlumatlar1n formala_mas1 qaydalar1 haqq1nda tam vY dolun informasiyan1n tYrtib edilmYsi; - vergilYrin dzgn hesablanmas1na vY bdcYyY vaxt1nda vY tam hYcmdY dYnilmYsinY nYzarYt edilmYsi n daxili vY xarici istifadYilYrin bu mYlumatlarla tYmin edilmYsi. Mhasibat uotunun mYqsYdi ilY vergi uotunun mYqsYdi dY bir-birindYn fYrqlidir. BelY ki, mhasibat uotunun Ysas mYqsYdi iqtisadi subyektin tYsYrrfat fYaliyyYti barYdY istifadYilYri tam vY dolun vY dolun mYlumatlarla tYmin etmYk, onlar1n Ymlak vYziyyYtinY, tYsYrrfat YmYliyyatlar1n1n mYqsYdYuyunluuna, material, YmYk vY maliyyY ehtiyatlar1na nYzarYti tYmin etmYkdYn ibarYtdir. $&248:DFJLNPR" L N v z ^ v x z ( 6 p  Ͻ}p}ϫaah}5OJQJ\mH,sH,hl_5OJQJmH,sH,hWLhWLOJQJmH,sH,h[j5OJQJmH,sH,"hWLhWL6OJQJ]mH,sH,"hWLhWL5OJQJ\mH,sH,"hWLhWL5OJQJ]mH,sH,hWLhWL5OJQJmH,sH,hWLhWL5OJQJaJ#hWLhWL5OJQJaJmH,sH,"R" L N v x z b x z , dh1$7$8$H$gdWL$a$gdWL$dh1$7$8$H$a$gdWL$a$gdWL $1$7$8$H$a$gdWL$dh1$7$8$H$a$gdWLdhgdWL  J $ R T V X Z r gd3E$a$gd<]$a$gdqgdq$a$gdWL 1$7$8$H$gdWLGdh1$7$8$H$^G`gd\\ dh1$7$8$H$gd\\ dh1$7$8$H$gdWL $ H J v | $ R X n p r ŶŅxh`XD7h3E5CJaJmH,sH,'h%h3E5CJOJQJaJmH,sH,h<]mH,sH,h3EmH,sH,hqh<]5OJQJmH,sH,hq5OJQJmH,sH,hyhWL5OJQJmH,sH,"hWLhWL5OJQJ\mH,sH,h45OJQJ\mH,sH,h\\5OJQJ\mH,sH,hWLhWL5OJQJmH,sH,h\\h\\5OJQJmH,sH,h\\5OJQJmH,sH,h45OJQJmH,sH,ɻɪvg\G(h/h<]CJOJQJ^JaJmH,sH,h/h<]mH,sH,hT5OJQJ^JmH,sH,h/h<]5OJQJmH,sH,h/h<]CJaJ#h/h<]5CJOJQJ^JaJ hph<] h/h<]OJQJ^JmH,sH,h/h<]5OJQJ^J#h/h<]5OJQJ^JmH,sH,hph<]5OJQJmH,sH,'h3Eh3E5CJOJQJaJmH,sH,?Wkda$$Ifl0rR"n$k tR44 layt|Wkd$$Ifl0rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` G 6gd3EHWkd#$$Ifl0rR"n$k tR44 layt|Wkd$$Ifl60rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` GPRTVXZdpͼ͜x͜xgU#h/h<]CJOJQJ\^JaJ h/h<]CJOJQJ^JaJ hph<]hQ"OJQJ^JmH,sH,h/h<]OJQJmH,sH,h/h<]OJQJ h2zh<]hTOJQJ^JmH,sH, h/h<]OJQJ^JmH,sH,h/h<]OJQJ^Jh/h<]CJaJmH,sH,+h/h<]5CJOJQJ^JaJmH,sH,RXjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt| $Ifgd` GXZd $Ifgd` Gjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt| $Ifgd` Gjkdb$$IflFrR"n$U tR    44 layt|2",.024>fzовxk\N=/=/\=h1OJQJ^JmH,sH, h/h<]OJQJ^JmH,sH,hdOJQJ^JmH,sH,h/h<]OJQJmH,sH,h/h<]OJQJ^Jh/h<]CJaJmH,sH,+h/h<]5CJOJQJ^JaJmH,sH,(h/h<]CJOJQJ^JaJmH,sH,h/h<]5mH,sH,"h/h<]5OJQJ\mHsH#h/h<]5OJQJ^JmH,sH,h/h<]CJaJ#h/h<]5CJOJQJ^JaJ$&,.05Wkd@$$Ifl0rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` Gjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt|024> $IfgddWkd$$Ifl0rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` G dh$Ifgd3h $Ifgd` Gjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt|\ ޾sdUI:h1h1OJQJmH,sH,h1OJQJmH,sH,h 11h1OJQJmH,sH,h'Ih1OJQJmH,sH,h3hh1OJQJmHsHh/h 11mH,sH, h/h 11OJQJ^JmH,sH,h 11OJQJ^JmH,sH,#h/h 115OJQJ^JmH,sH,h/h 11OJQJmH,sH, hp~h 11OJQJ^JmH,sH,h1OJQJmHsHh3hh 11OJQJmHsH hh<]} dh$Ifgd1 $$Ifa$gd1jkdq$$IflFrR"n$U tR    44 layt 11&d&,028:<xĶ򥙍ufuUJ8#h/h<]5OJQJ^JmH,sH,h/h 11mH,sH, h 11h 11OJQJ^JmH,sH,hThTOJQJmH,sH,h1OJQJmHsHh"\OJQJmHsHh QOJQJmHsHhTOJQJmHsH hp~h 11OJQJ^JmH,sH,h 11OJQJ^JmH,sH,h/h1mH,sH,#h/h15OJQJ^JmH,sH, h 11h1OJQJ^JmH,sH,h1OJQJ^JmH,sH,24:} dh$Ifgd1 $$Ifa$gd1jkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt1:<tv| $Ifgd 11 $Ifgd` Gjkdq$$IfltFrR"n$U tR    44 layt1xz|~,.02FVҽ}}n``}nRREh/h<]OJQJ^Jh/h<]5OJQJ^Jh'IOJQJ^JmH,sH,h/h<]OJQJmH,sH,h 11OJQJ^JmH,sH, h/h<]OJQJ^JmH,sH,h/h<]mH,sH,+h/h<]5CJOJQJ^JaJmH,sH,(h/h<]CJOJQJ^JaJmH,sH,h/h<]5mH,sH,#h/h<]5OJQJ^JmH,sH,h 115OJQJ^JmH,sH,|~*<WkdU$$Ifl0rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` G $$Ifa$gd/Wkd$$Ifl0rR"n$k tR44 layt|*02< $Ifgd` Gjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt| $Ifgd 11 $Ifgd` Gjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt|5Wkd$$Ifl0rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` Gjkd$$IflFrR"n$U tR    44 layt|NPVXZfh|╈{n^N^N>hhv5OJQJmH,sH,hNq^hv5OJQJmH sH h<]hv5OJQJmH sH h5OJQJmH,sH,hNq^5OJQJmH,sH,hNq^5OJQJmH sH h<]5OJQJmH sH h/h<]OJQJ^J#h/h<]5OJQJ^JmH sH h/h<]CJOJQJaJ#h/h<]5CJOJQJ^JaJh/h<]OJQJ#h/h<]5OJQJ^JmH,sH,PVXZhH@;gdNq^$a$gd<]Wkd$$Ifl0rR"n$k tR44 layt| $Ifgd` GWkd^$$Ifl0rR"n$k tR44 layt|hx~"%.(p*J,/00369d:$ dh`a$gdT$dh`a$gdv$dh`a$gdv$ ndh`a$gdv$ ndh`a$gd<]dhgd<]gdTgdNq^ 24>@LN^`tv$*24@BPR^`pr  $ & D ôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôôô hNhvOJPJQJmH,sH,hvhvOJQJmH,sH, hvhvOJPJQJmH,sH,#hvhv5OJPJQJmH,sH,h_5OJPJQJmH,sH,hNq^hvmH sH @D F Z \ f h r t !!!!""("*"8":"V"Z"""".'.(..p/r/00r0t0~0000l1zhpQNOJQJmH,sH,hauIhauIOJQJmH,sH,hauIhvOJQJmH,sH,(hvhv56OJQJ\]mH,sH,h=OJQJmH,sH,hauIOJQJmH,sH,hvhvOJQJmHsH hvhvOJPJQJmH,sH,hvhvOJQJmH,sH,0l11222|3333<4R4`444545d5h5556h6z6*7^77780888889<ӻ⦔yjy[hThTOJQJmH,sH,hThauIOJQJmH,sH,hThvOJQJmH,sH,h7OJQJmH,sH,"hauIhvOJQJ\]mH,sH,(hauIhv56OJQJ\]mH,sH,h%[OJQJmH,sH,hpQNOJQJmH,sH,hauIhauIOJQJmH,sH,hauIhvOJQJmH,sH,hvhvOJQJmH,sH,"d: ;;;<$=V?@CpDDzEFFGIIIgdWL$dh`a$gdv$ & F dh^`a$gdu$ dh`a$gdv$dh`a$gdv$ & F dh^`a$gdu<<"=$=l=n===>?V??@NABBlCлubM>/>hauIhauIOJQJmH,sH,hauIhvOJQJmH,sH,(hauIhv56OJQJ\]mH,sH,%hThTB*OJQJmH,phsH,+hThT56B*OJQJmH,phsH,hThauIOJQJmH,sH,hThvOJQJmH,sH,"hThv5OJQJ\mH,sH,(hThv56OJQJ\]mH,sH,(hThT56OJQJ\]mH,sH,hThTOJQJmH,sH,hgOJQJmH,sH,lC~CCD:DzDDDDDvEzEEFFFFG6HHHHIIIII񩚊zqbUHh 115OJQJmH,sH,hJBJbJJJJL],i.iqqqƶyhh!jhvhv0J+OJQJUhvhvCJaJmH,sH,hvhvOJQJmH,sH,"hvhv56OJQJmH,sH,hv5OJQJmH,sH,hvhv5OJQJmH,sH,hvOJQJmH,sH,h2zh2z5OJQJmH,sH,h2z5OJQJmH,sH,hph2z5OJQJmH,sH,%qNrrsvvvvvvvvvvvvvvvww wwwwwwww w$w*w.w0w2w>w@wDwFwLwPwRwTwVwZw\w^wbwdwfwjwpwrwtwvw~wwwwwwwwwwwwwwwwwwww̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽̽hvhvCJaJmHsHhvhvCJaJhvhv@OJQJhvhvOJQJ hvhv@OJQJmH,sH,JNr~rrssLtvwww(xx{}~`́0$ dha$gdv$ dh`a$gdv$ dh`a$gdv$ & F dh^`a$gduwwwwwxxxxxxxxx x"x*x8x}D}H}J}L}N}P}R}T}f}j}v}x}|}~}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}}~ ~~~~~~"~&~*~,~.~4~8~<~F~J~Z~^~`~b~n~p~t~z~~~~~~~~hvhvCJaJhvhvCJaJmHsH[~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~  &(,.02@BNPRVX\dhjprv $&246:@FHJVhvhvCJaJmHsHhvhvCJaJ[VXZbntxz~€ĀƀȀ΀Ѐ &*,.0246<>@DHJNT^`hjnrvz|ȁ΁Ёԁ܁hvhvCJaJhvhvCJaJmHsH[ "$(*,0468FLRVXZ\^`bptƂȂЂ҂  ,.026:FHPRVZdhjlnprt|hvhvCJaJmHsHhvhvCJaJ[ƒăƃȃʃ̃΃Ѓԃփ؃܃ރ  $&*,468FHJLPRXZ\^fhnrtvx|Ȅʄքڄ hvhvCJaJhvhvCJaJmHsH[ "$,.:>JLNPZ\^`bfhjlnrtx|ʅ̅΅ԅօ؅څ܅ޅ &(,02468LPRTVXZ^hjlnrtvxzhvhvCJaJmHsHhvhvCJaJ[z~ĆƆȆʆ҆؆ކ  "&*,.0:<PRTVZ\bhjnrtvẋ·ԇևhvhvCJaJhvhvCJaJmHsH[L“*"ԝHZu$ dh1$^a$gd2z$ dh1$`a$gdv$ dh`a$gdv$ dh^`a$gdv$ dh`a$gdv$ pdha$gdv$ dha$gdv (*,.246:<>@BFHLNX\fhrvˆȈ̈Έֈ؈&*,ٷ"hvhv56OJQJmH,sH,hvhv5OJQJmH,sH,hv5OJQJmH,sH,hvhvCJaJmHsHhvhvCJaJB,p t“Z\z\vx|~ⴤ|l_lPlCh1B5OJQJmH,sH,h1Bh1BOJQJmH,sH,h%5OJQJmH,sH,h1Bh1B5OJQJmH,sH,hvOJQJmH,sH,h2zCJaJmH,sH,hvhv6CJaJmH,sH,h2zhv5CJaJmH,sH,hvhvCJaJmH,sH,hThvCJaJmH,sH,hThv6OJQJmH,sH,hThvOJQJmH,sH,hvhvOJQJmH,sH,$خl,.NNTvxgdWL$ dh1$^`a$gdv$ dh^`a$gdvpr0)2)))**++T+V+++-----ĴĴĨĨĨĨĨĨĨĨĨĨĨĨĨĨěyjhB!5OJQJ\mH,sH,"hB!hB!5OJQJ\mH,sH,hB!hB!5OJQJmH,sH,hB!5OJQJmH,sH,h1BCJaJmH,sH,h1Bh1B6CJaJmH,sH,h1Bh1BCJaJmH,sH,h1Bh1BOJQJmH,sH,hyw5OJQJmH,sH,h1Bh1B5OJQJmH,sH,)xrt(r lB$ @dh`a$gd1B$dh^`a$gd1B $dha$gd1B$a$gd1B@~  &!"l##.$%&X(,))*+P++V,-$ @dh`a$gd1B----\/46z@BIVZ^`XcZcpcdd$Sd`Sa$gdJ $S`Sa$gdJ $S`Sa$gdB!gdB!`gdB!$dh^`a$gdB!gdB!$Sdh`Sa$gdB!---\/0,1.?0?XcZchcjcncpcdddhhĻIJģpbWI<hz=OJQJ\mH,sH,hJhJ5OJQJ\hB!5OJQJ\hJhB!5OJQJ\hl5B*OJQJ\ph#hJhyw5B*OJQJ\ph#hJhB!5B*OJQJ\phhJ5B*OJQJ\phhpOJQJ\h.OJQJ\hB!hB!OJQJ\hB!hB!CJ\aJmH,sH,hB!hB!5\mH,sH,"hB!hB!5OJQJ\mH,sH,dddeeeee*e2e]kd $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB! $$Ifa$gdD 2e4eFeLeXe^ei]]]] $$Ifa$gdDkd $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!^e`enetezeei]]]] $$Ifa$gdDkdV $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!eeeeeei]]]] $$Ifa$gdDkd $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!eeeeeei]]]] $$Ifa$gdDkd $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!eeeeeei]]]] $$Ifa$gdDkd' $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ee fff"fi]]]] $$Ifa$gdDkd $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!"f$fDfJfVf\fi]]]] $$Ifa$gdDkd] $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!\f^fpfvfffi]]]] $$Ifa$gdDkd $$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ffffffi]]]] $$Ifa$gdDkd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ffffffi]]]] $$Ifa$gdDkd.$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ffffffi]]]] $$Ifa$gdDkd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!fgg g*g0gi]]]] $$Ifa$gdDkdd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!0g2gHgNgZg`gi]]]] $$Ifa$gdDkd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!`gbgxg~gggi]]]] $$Ifa$gdDkd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ggggggi]]]] $$Ifa$gdDkd5$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ggggggi]]]] $$Ifa$gdDkd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!ggh hhhi]]Q] $$Ifa$gd $$Ifa$gdDkdk$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!h hhhhh h&rXy\y`ybyyyzzR{{. 㭠znaQhph2z5OJQJmH,sH,hD5OJQJmH,sH,h1BOJQJmH,sH,hOJQJmH,sH,h,O+OJQJ\mH,sH,hKhOJQJ\mH,sH,hz=OJQJ\mH,sH,hB!hB!OJQJ\mH,sH,hz=OJQJ\hhB!OJQJ\mH,sH,hOJQJ\mH,sH,hB!hB!OJQJ\hz=hB!OJQJ\mH,sH,hh hNi&r"x{i```Q=$ @@dh`a$gdB!$dh`a$gdB!R`RgdB!kd$$Ifl\3 q%3   6 04 lalytB!{.Lҗ@ƙv:t6 l8x$ & F 8@@-D7$8$H$M ^`gdu$ & F 8@@@-D7$8$H$M ^`gdu  @@gdB!$ @@dh`a$gdB!xz*:n8$a$gd2zgdWL  @@gdB!  8@@gdB!$ & F 8@@-D7$8$H$M ^`gdu "NRVX "`dhjLN^zhSh)hMhz9B*OJPJQJmH,phsH,#hz9B*OJPJQJmH,phsH,h|6hz95OJQJmH,sH,hz9OJQJmH,sH,hhz9OJQJmH,sH,hQ}6hz95OJQJmH,sH,h(h(5mHsHh(5OJQJ\mHsHh1B5OJQJ\mHsHh2z5OJQJ\mHsH"h2zh2z5OJQJ\mHsHN<PBjlddd$If[$\$gd4 8$dha$gdJ$dh7$8$H$`a$gdz9$Zdh7$8$H$`Za$gdz9$dh7$8$H$a$gdz9$dh`a$gdz9 $dha$gdz9 $h^ha$gdz9 Z\ :<@fh*,T\rNP.( *  ڹڡڍ&hMhz95OJPJQJ\mH,sH,/hMhz96B*OJPJQJ]mH,phsH,h hz9OJQJmH,sH,#hz9B*OJPJQJmH,phsH,)hMhz9B*OJPJQJmH,phsH, hMhz9OJPJQJmH,sH,7  &@Bjz|FpjlnïؗnWnWnWB)hJ5CJOJPJQJ^JaJmH,sH,,hMhz9B*OJPJQJ\mH,phsH,&hz9B*OJPJQJ\mH,phsH,)hz9B*OJPJQJ\]mH,phsH,/hMhz9B*OJPJQJ\]mH,phsH,&hMhz95OJPJQJ\mH,sH,)hMhz9B*OJPJQJmH,phsH,)hMhz9B*OJPJQJmH,phsH,#hz9B*OJPJQJmH,phsH,nv|v|~ҽ稏|mf|||||fR|mf'hneThz9CJOJQJ\aJmH,sH, hMhz9hneThz9CJOJQJaJ$hneThz9CJOJQJaJmH,sH,0hneThz956CJOJQJ\]aJmH,sH,(hneThz956CJOJQJ\]aJ)hl5CJOJPJQJ^JaJmH,sH,)hJ5CJOJPJQJ^JaJmH,sH,/h@BShz95CJOJPJQJ^JaJmH,sH,eWd$Ifgd4kd$$Ifl40> %`F F t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gd4B/ddd$If[$\$gd4kd@$$Ifl4Cr> ]u% F FFFF t0M644 lBaytJ4Ld|~-kd$$IflCr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gdJ~df:<V8:T224JLbdfhphǷ٠w(hMhz9CJOJQJ^JaJmH,sH,&hz9CJOJPJQJ^JaJmH,sH,,hMhz9CJOJPJQJ^JaJmH,sH,hneThz95CJOJQJaJ"hneThz95CJOJQJ\aJ hMhz9hneThz9CJOJQJaJhneThz9CJOJQJ\aJ-~$ddd$If[$\$a$gdJddd$If[$\$gd4C0ddd$If[$\$gd4kd$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ4Ldf-kda$$Iflgr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gdJf$ddd$If[$\$a$gdJddd$If[$\$gd4C0ddd$If[$\$gd4kd$$Ifl@r> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ(:<-kd$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gdJ<Xl$ddd$If[$\$a$gdJddd$If[$\$gd4C0ddd$If[$\$gd4kdz$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$8:-kd-$$IflCr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gdJ:Vh|$ddd$If[$\$a$gdJddd$If[$\$gd4C0ddd$If[$\$gd4kd$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ-kd$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gdJ4FZn$ddd$If[$\$a$gdJddd$If[$\$gd4C0ddd$If[$\$gd4kdF$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ-kd$$IflJr> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJ$ddd$If[$\$a$gdJ4Ld$ddd$If[$\$a$gdJddd$If[$\$gd4dfhjC88)$dh7$8$H$a$gdz9 8$dha$gdz9kd$$Ifl^r> ]u%F FFFF t0M644 lBaytJhjt~!!p#r#b%l%--..H/66v9x9~999999999ҽҽҽҽҽҽҽxiZNZNZNZNZhz9OJQJmH,sH,hhz9OJQJmH,sH,hneThz9OJQJmH sH )hMhz9B*OJPJQJmH phsH )hMhz9B*OJPJQJmH phsH 5hMhz956B*OJPJQJ\]mH,phsH,)hMhz9B*OJPJQJmH,phsH,#hz9B*OJPJQJmH,phsH,5hMhz9B*CJOJPJQJ^JaJmH,phsH,b%\,H/,16Z778v9x9:L@BBBZC|C$ ^`a$gdJ$ ^`a$gdJ$ dh`a$gdz9$dh`a$gdz9$dh7$8$H$a$gdz99999=====>>>:>>>>????.?6?????????4ڰ@@@@@ԯBBBBBBȻ#J95Oϴ,,'J95Cϴ,,J5Oϴ,,Ǵ5Oϴ,,󰪵95Oϴ,,95Oϴ,,9ϴ,,9ϴ,,2հݰܰʰCCCD^DDDɺۦ۔}mXC4XC4hJhz9OJQJmH,sH,)hJhz9B*OJQJaJmH,phsH,)hJhz9B*OJQJaJmH,phsH,hJhz95OJQJmH,sH,,hJhz95B*OJQJaJmH,phsH,#hJhz95CJ OJQJmH,sH,&hJhz956OJQJaJmH,sH,hJ5OJQJaJmH,sH,#hJh 35OJQJaJmH,sH,#hJhz95OJQJaJmH,sH,#hJh@BS5OJQJaJmH,sH,|C~CCCCCCC!$ $-D7$8$H$IfM ]a$gd4)$  $-D7$8$H$IfM ]^` a$gd4 $`a$gdz9CCC5 $-D7$8$H$IfM ]gd4kd_$$IflֈrX v#  t0@$44 laytJCDDD,DD^D5 $-D7$8$H$IfM ]gd4kd$$Ifl6ֈrX v#  t0@$44 laytJ^DnDzDDDD*$ $-D7$8$H$IfM ]^`a$gd4,$ q$-D7$8$H$IfM ]^`a$gd4DDD5 $-D7$8$H$IfM ]gd4kd$$IflֈrX v#  t0@$44 laytJDD$E&EEEEEOw$htP0hz9CJOJQJaJmH,sH,$hKhz9CJOJQJaJmH,sH,hz9CJOJQJaJmH,sH,$hhz9CJOJQJaJmH,sH,hhz9CJOJQJaJhhz9OJQJ'hhz95CJOJQJaJmH,sH,!hz95CJOJQJaJmH,sH,. O$O2O@ONO\OjOxOzOOOOOPPP*P,P6P>PLPZPhPvPPPFfCFf? $$Ifa$gd4 $Ifgd4>O@OLONOZO\OhOjOvOxOzO|OOOOOOOP PPPP(P*P,P6P>PJPLPXPZPfPʿvgT$hzhz9CJOJQJaJmH,sH,hhz9CJOJQJaJ'hV-hz95CJOJQJaJmH,sH,!hz95CJOJQJaJmH,sH,'hhz95CJOJQJaJmH,sH,hhz95CJOJQJaJhhz9OJQJ$hhz9CJOJQJaJmH,sH,hz9CJOJQJaJmH,sH,$hohz9CJOJQJaJmH,sH, fPhPtPvPPPPPPPPPPPPPPPPPPPPPPQ$Q&Q0Q2QQHQJQTQVQ`QbQdQnQQQQQQQQQQQQQQQQ$hIhz9CJOJQJaJmH,sH,$h_hz9CJOJQJaJmH,sH,$hDhz9CJOJQJaJmH,sH,hhz9OJQJ$hhz9CJOJQJaJmH,sH,hz9CJOJQJaJmH,sH,hhz9CJOJQJaJ6PPPPPPPPPPPPQ&Q2Q>QJQVQbQdQnQQQQQQFfOFfK $$Ifa$gd4 $Ifgd4FfGQQQQQ RR$R0R2K MDD5:BK 8 D8=0=A>2K5 :@8B5@88 M:>=><8G5A:>9 45OB5;L=>AB8 // 8@>20O M:>=><8:0 8 <564C=0@>4=K5 >B=>H5=8O, 1997, !11 0;0F:89 ..-DD5:B82=>ABL D8A:0;L=>9 ?>;8B8:8 3>AC40@AB20, @>1;5<K ?@>3=>78@>20=8O,  , 2000, N0 5, c.320OF .. "5>@8O =0;>3>2. 8=A:. 2002 CA052 .$., !04K3>2 .., 035@@0<>2 .., !0;052 .. 0;>38 8 =0;>3>>1;>J5=85 2 75@1094J0=5. 0:C. -;<, 2005 !>:>;>2 .. "5>@8O =0;>3>2. >A:20, 2003 -:>=><8:0 =0;>3>2>9 ?>;8B8:8. >4 @54. ..525@5. >A:20, $8;8=J, 2002, 328 A. !04K3>2 .., 59=0;>2 .., !04K3>20 .. K=>G=0O M:>=><8:0: D8=0=AK 8 =0;>38. 0:C, 2001  D.Ricardo. Principes de l Economicetde Y Jmport. Calmann-levy, 1970, p. 115.  H.Nadaroqlu. Kamu maliyYsi teorisi, Ankara, 1989, s. 212.     PAGE  PAGE 2 Mhasibat hesabat1 Mhasibat mYnfYYti Mhasibat uotu registirlYri 0lkin uot sYnYdlYri Vergi tutulan mYnfYYt Vergi hesabat1 Vergi uotu registirlYri &<pXd\^`bdfh$5dh]5`a$gd~I$5]5`a$gd~I$5]5`a$gd~I$dh`a$gd~Ihjl&(,4<>@B$dh`a$gd~I $dha$gd~I$5]5`a$gd~I$5]5`a$gd~I$5dh]5`a$gdJ$5rdh]5`ra$gdJ$5dh]5`a$gd~I`Bp>*~pV$dh`a$gd~Ivxn2` b p v   , . ǷǷǷǫ~riYNBNh~Ih(5OJQJh~Ih(OJQJhJh(5OJQJmH,sH,hJ5OJQJhJh(5OJQJhJh(5OJQJmH sH hoZ5OJQJmH sH hJhJ5OJQJmH sH hJOJQJmH sH h~Ih(5OJQJmH sH h~Ih(OJQJmH sH h?BAh(mH sH h~Ih~I5OJQJmH sH h~Ih~IOJQJmH sH ^&2` b x  .  $dha$gd( $dha$gd($hdh`ha$gd($dh`a$gd( $dha$gd~I$dh`a$gd~I$dh`a$gd~I. 2 T l     QE dh$Ifgd{kdZ$$IflF$@ 2 t06    44 lapyt{$dh$Ifa$gd{  `     : TE$dh$Ifa$gd{kdZ$$IflF$@ 2 t06    44 lapyt{ dh$Ifgd{:     <~TE$dh$Ifa$gd{kd[$$IflF$@ 2 t06    44 lapyt{ dh$Ifgd{B*RC$dh$Ifa$gd{kd7\$$Ifl6F$@ 2 t06    44 lapyt{ dh$Ifgd{*,2d@^OCCC dh$Ifgd{$dh$Ifa$gd{kd\$$IflgF$@ 2 t06    44 lapyt{@BH~*`QEEE dh$Ifgd{$dh$Ifa$gd{kd]$$IflF$@ 2 t06    44 lapyt{bb`UFFFFFF$dh`a$gd( $dha$gd(kdg^$$IflF$@ 2 t06    44 lapyt{$$dh$Ifa$gd{ $h`ha$gd($dh`a$gd($&kd_$$IflֈpP$pT t044 lalp<yt{&2DNV^j$dh$Ifa$gd{ dh$Ifgd{jlkd`$$IflֈpP$pT t044 lalp<yt{lx$dh$Ifa$gd{ dh$Ifgd{kd`$$IflֈpP$pT t044 lalp<yt{$dh$Ifa$gd{ dh$Ifgd{kda$$IflֈpP$pT t044 lalp<yt{$.8:H$hdh$If`ha$gd{$dh$Ifa$gd{$dh$Ifa$gd{HJr2#$dh$Ifa$gd{kdb$$IflrP$ t044 lalp2yt{r|$hdh$If`ha$gd{$dh$Ifa$gd{2& $h`ha$gd(kdc$$IflrP$ t044 lalp2yt{( ""$&&,(*.+111111224255<׻歠n_L9L$h~IhLSCJOJQJaJmHsH$h~IhCJOJQJaJmHsHh~IhOJQJmHsH"h~Ih5OJQJ\mHsHh~IhF 5OJQJmH,sH,h~Ih5OJQJmH,sH,hJ5OJQJmH,sH,h~Ih(5OJQJ\h~Ih(5OJQJh~Ih(5OJQJmH sH h~Ih(OJQJmH sH h~Ih(OJQJh~Ih(CJOJQJaJ @( f  "$$$$$$%(%$dh$Ifa$gd{ $h`ha$gd($hdh^`ha$gd(dhgd( dh`gd($ & Fdha$gd($dh`a$gd((%*%kdSd$$Iflֈ\ 4(#8T t0644 lalp<yt{*%6%H%R%Z%b%p%$dh$Ifa$gd{ dh$Ifgd{p%r%kdJe$$Iflֈ\ 4(#8T t0644 lalp<yt{r%~%%%%%%$dh$Ifa$gd{ dh$Ifgd{%%kdAf$$Iflֈ\ 4(#8T t0644 lalp<yt{%%%%%%%$dh$Ifa$gd{ dh$Ifgd{%%kd8g$$Iflֈ\ 4(#8T t0644 lalp<yt{%(&2&<&>&L&$hdh$If`ha$gd{$dh$Ifa$gd{$dh$Ifa$gd{L&N&v&0!$dh$Ifa$gd{kd/h$$Iflr\ 4(#\ 8T t0644 lalp2yt{v&&&&&$hdh$If`ha$gd{$dh$Ifa$gd{&&&0$ $h`ha$gd(kdi$$Iflr\ 4(#\ 8T t0644 lalp2yt{&$'D''',(j((*.011122426 ; dh`gdgd$a$gd$a$gd2z$h\dh^h`\a$gd(dh^`gd($hdh^`ha$gd($ & Fdha$gd($dh`a$gd( ;<H=f?@BDH8K$ $    4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP 7$8$H$gdZ{$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdoZ_kdpj$$IfOF>$ $    4 a< "$&3Lkdvk$$IfO0$$4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kdj$$IfOF>$ $    4 a<&(*,.02468:hkdk$$Ifr d>$ $4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP :<Nf|yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdl$$IfDr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd7m$$IfOr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdm$$Ifr d>$ $4 a< yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdn$$IfDr d>$ $4 a<  &8JXyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd"o$$IfOr d>$ $4 a<XZj~yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdo$$IfOr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd`p$$IfOr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdp$$Ifr d>$ $4 a< 2ykVDV $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPkdq$$IfDr d>$ $4 a<24Zl~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdKr$$IfO\ d$  $4 a<,~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdr$$IfO\ d$  $4 a<,.Rd~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdms$$IfO\ d$  $4 a<~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkds$$IfO\ d$  $4 a< 0Bn~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdt$$IfO\ d$  $4 a<{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkd u$$IfO\ d$  $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdu$$Ifr d>$ $4 a<"$Nz&yppppppppppp 7$8$H$gdZ{kd^v$$IfDr d>$ $4 a< DFHJvxzr_kdv$$If F>$ $    4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdPgdZ{ 7$8$H$gdZ{ NP͹͓iWD1$hThZ{CJOJQJaJmH sH %hThZ{B*OJQJmHphsH"hThZ{56OJQJmHsH-hEWfhEWfB*CJOJQJaJmHphsH$hThZ{CJOJQJaJmHsHhZ{hZ{CJOJQJaJ-hoZhZ{B*CJOJQJaJmH phsH 'hoZB*CJOJQJaJmH phsH %hZ{hZ{B*CJOJQJaJphhThZ{OJQJmHsHhThZ{6OJQJmHsHz|$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdoZ_kdw$$If F>$ $    4 a<3Lkdx$$If 0$$4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kdx$$If F>$ $    4 a< "$&(*,.hkdx$$Ifr d>$ $4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP .0BZpyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdy$$Ifjr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdGz$$If r d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdz$$Ifr d>$ $4 a<yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd{$$Ifjr d>$ $4 a<$6JXyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd2|$$If r d>$ $4 a<XZ\^`bdyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd|$$If r d>$ $4 a<dfhjlnpyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdp}$$Ifr d>$ $4 a<prykVDV $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPkd~$$Ifjr d>$ $4 a<@R~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd~$$If \ d$  $4 a<RTz~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdM$$If \ d$  $4 a< 6H~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd$$If \ d$  $4 a<HJh|~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdo$$If \ d$  $4 a<{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkd$$If \ d$  $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<,VX Lyppppppppppp 7$8$H$gdZ{kd>$$Ifjr d>$ $4 a< NPx>$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP 7$8$H$gdZ{gdZ{r*\bhïÉwgR?ïÉwgwR$hThZ{CJOJQJaJmH,sH,(hZ{hZ{5B*OJQJmH,phsH,hZ{hZ{6OJQJmH,sH,"hZ{hZ{56OJQJmH,sH,hZ{hZ{CJOJQJaJ-hoZhZ{B*CJOJQJaJmH phsH 'hoZB*CJOJQJaJmH phsH %hZ{hZ{B*CJOJQJaJph-hEWfhEWfB*CJOJQJaJmH phsH $hZ{hZ{CJOJQJaJmH sH FHJ$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kd݂$$IfPF}#    4 a<JL$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdoZ_kd`$$IfPF}#    4 a<:3Lkdf$$IfP0}#_4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kd$$IfPF}#    4 a<:<>@BDFHLkdۄ$$IfP0}#_4 a<$$7$8$H$Ifa$gdPHJLNPRTyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdP$$Ifr }#r ~4 a<TVhyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfCr }#r ~4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfPr }#r ~4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd;$$Ifr }#r ~4 a<(yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfCr }#r ~4 a<(*8J\n|yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfPr }#r ~4 a<|~yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd&$$IfPr }#r ~4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdʼn$$IfPr }#r ~4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdd$$Ifr }#r ~4 a<@RykVDV $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPkd$$IfCr }#r ~4 a<RTz~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd$$IfP\ }#r ~o 4 a<:L~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdA$$IfP\ }#r ~o 4 a<LNr~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdҌ$$IfP\ }#r ~o 4 a<$6~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdc$$IfP\ }#r ~o 4 a<68:<>@B{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkd$$IfP\ }#r ~o 4 a<BDFHJLNyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr }#r ~4 a<NPtykkkk $7$8$H$IfgdPkd2$$IfCr }#r ~4 a<{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkdя$$IfP\ #r ~7 4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdb$$Ifr }#r ~4 a<"N(*yqlcccccccc 7$8$H$gdZ{gdZ{$a$gdPkd$$IfCr }#r ~4 a< *^fhk_kd$$IfSF>$ $    4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP $7$8$H$a$gdZ{ 7$8$H$gdZ{ $$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdoZ_kd1$$IfSF>$ $    4 a<8:<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kd$$IfSF>$ $    4 a<<>@BDFH$$7$8$H$Ifa$gdP_kd7$$IfSF>$ $    4 a<HJLNPRTyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<TVhyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdg$$IfAr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfSr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<$yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdR$$IfAr d>$ $4 a<$&6J\p~yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfSr d>$ $4 a<~yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfSr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd/$$Ifr d>$ $4 a<ykVDV $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPkdܘ$$IfAr d>$ $4 a<&8fx~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd{$$IfS\ d$  $4 a<xz~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd $$IfS\ d$  $4 a<0\n~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd$$IfS\ d$  $4 a<np~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd.$$IfS\ d$  $4 a<{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkd$$IfS\ d$  $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdP$$Ifr d>$ $4 a<$Pyttkkkkkkkkk 7$8$H$gdZ{gdZ{kd$$IfAr d>$ $4 a< z|Lkd$$IfS0$$4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP 7$8$H$gdZ{ nt|*:<r`Prr=%jhPhZ{CJOJQJUaJhZ{hZ{6OJQJmH,sH,"hZ{hZ{56OJQJmH,sH,hZ{hZ{CJOJQJaJ-hoZhZ{B*CJOJQJaJmH phsH 'hoZB*CJOJQJaJmH phsH %hZ{hZ{B*CJOJQJaJph-hZ{hZ{B*CJOJQJaJmH phsH -hEWfhEWfB*CJOJQJaJmH,phsH,$hThZ{CJOJQJaJmH,sH,$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdoZ_kd$$IfSF>$ $    4 a< RTV$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kd$$IfSF>$ $    4 a<VX3Lkd$$IfS0$$4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kd$$IfSF>$ $    4 a<hkd$$Ifr d>$ $4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP .yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfBr d>$ $4 a<.02468:yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd[$$IfSr d>$ $4 a<:<>@BDFyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<FHPbtyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfBr d>$ $4 a<yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkdF$$IfSr d>$ $4 a<"6DyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfSr d>$ $4 a<DFHJLNPyhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$IfSr d>$ $4 a<PRTVXZ\yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd#$$Ifr d>$ $4 a<\^rykVDV $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPkdХ$$IfBr d>$ $4 a<,>~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdo$$IfS\ d$  $4 a<>@fx~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd$$IfS\ d$  $4 a<"6~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd$$IfS\ d$  $4 a<68Vh~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd"$$IfS\ d$  $4 a<{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkd$$IfS\ d$  $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdD$$Ifr d>$ $4 a<ykkZZ$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdPkd$$IfBr d>$ $4 a< {{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkd$$IfS\ >$ t $4 a<  yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd!$$Ifr d>$ $4 a<:<nprytk]LL$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP 7$8$H$gdZ{gdZ{kdΫ$$IfBr d>$ $4 a<rt$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kdm$$IfF>$ $    4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdoZ_kd$$IfF>$ $    4 a<<>@B3Lkd$$If0$$4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP $7$8$H$IfgdP_kds$$IfF>$ $    4 a<BDFHJLNPRTVhkdk$$Ifr d>$ $4 a<$$7$8$H$Ifa$gdP VXjyhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifer d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdV$$Ifr d>$ $4 a<*yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifer d>$ $4 a<*,:L^p~yhSSSS$ $7$8$H$If] a$gdP$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<~yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkdA$$Ifr d>$ $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<ykVDV $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPkd$$Ifer d>$ $4 a<&8fx~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd,$$If\ d$  $4 a<xz~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkd$$If\ d$  $4 a<0\n~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdN$$If\ d$  $4 a<np~iWi $7$8$H$If] gdP$ $7$8$H$If] a$gdP $7$8$H$IfgdPrkdߵ$$If\ d$  $4 a<{{{{{$$7$8$H$Ifa$gdPrkdp$$If\ d$  $4 a<yhhhhh$$7$8$H$Ifa$gdPkd$$Ifr d>$ $4 a<&R~Htyppppppppppp 7$8$H$gdZ{kd$$Ifer d>$ $4 a< (  ȱȞ}m^VI*B*CJOJQJaJph%jhPhZ{CJOJQJUaJ+jMhPhZ{CJOJQJUaJhPhZ{CJOJQJaJ <>^V$7$8$H$`a$gdIl 7$8$H$`gdIl dh`gdIl$7$8$H$`a$gdIl$dh`a$gdIl $`a$gdIlgdWLgdZ{ 7$8$H$gdZ{268`fln  F L tzh j p x!~!/0ĸииĸХufииĸиХииhhOJQJmH,sH,hEWfCJOJQJaJmH,sH,hCJOJQJaJmH,sH,hoZCJOJQJaJmH,sH,$hhIlCJOJQJaJmH,sH,hEWfOJQJmH,sH,hoZOJQJmH,sH,hhIlOJQJmH,sH,hhIl5OJQJmH,sH,hIlhIl5OJQJmH,sH,(Z\D Z buedh7$8$H$`gdIl$dh7$8$H$a$gdIl$dh`a$gd<]$dh`a$gd<] dh`gdIl$dh7$8$H$`a$gdIl$dh`a$gdIl$dh`a$gdIl$7$8$H$`a$gdIl$7$8$H$`a$gdIl bh v!^./ 0 06p666l789Cdh7$8$H$`gdIl $7$8$H$a$gdIl 7$8$H$`gdIl$7$8$H$`a$gdIl$dh7$8$H$`a$gdIl$dh`a$gdIl$dh`a$gdIl$dh7$8$H$`a$gdIl00r0v0z01116668889B9F9J9::G"G&GpHtHIIIILLLLNVPV____ƶƖ~nh~Ih5OJQJmH,sH,hJOJQJmH,sH,h~IOJQJmH,sH,hoZCJOJQJaJmH,sH,hhIl5OJQJmH,sH,hEWfCJOJQJaJmH,sH,$hhIlCJOJQJaJmH,sH,hoZOJQJmH,sH,hhIlOJQJmH,sH,hEWfOJQJmH,sH,&CF*G,GGzH|HIILL`NNy$dh`a$gdIl`gdIl$dh`a$gdIl$dh7$8$H$`a$gdIl $7$8$H$a$gdIldh7$8$H$`gdIl 7$8$H$`gdIl$7$8$H$`a$gdIl$dh7$8$H$`a$gdIl NU____R`T`Pc"eXffcccc$dh-D7$8$H$M `a$gd $`a$gd$dh7$8$H$a$gdJ$dh7$8$H$a$gd~I$ & Fdh7$8$H$^`a$gd~I$ & F dh7$8$H$^`a$gdu$ & Fdh7$8$H$^`a$gdu _P`R`T`NcPc e"eXfZfffgghhiimǴmm]J5(hxXhCJOJQJ^JaJmH,sH,$hxXhOJQJ^JaJmH,sH,hxXhCJ]aJmH,sH,(hxXhB*OJQJ]mH,phsH,%hxXhB*OJQJmH,phsH,hxXhOJQJ]mH,sH,hxXhOJQJmH,sH,%hxXhB*OJQJmH,phsH,(hxXh5B*OJQJmH,phsH,h~IhOJQJmH,sH,(h~Ih5B*OJQJmH,phsH,fghiZlmqVsspvz{||$dh-D7$8$H$M `a$gdgdgd$dh`a$gd $dha$gd$dh-D7$8$H$M a$gd$dh-D7$8$H$M `a$gd m\oqqVsnssspv{| }}}ڱ{p]H6H"hl5B*OJQJmH,phsH,(hJhJ5B*OJQJmH,phsH,%hxXhB*OJQJmH,phsH,hxXhOJQJhxXhCJaJmH,sH,hxXh>*OJQJmH,sH,,hxXh>*B*OJQJaJmH,phsH,2hxXh5>*B*OJQJ\aJmH,phsH,hxXhOJQJmH,sH,)hxXhB*OJQJaJmH,phsH, hxXhOJQJaJmH,sH, |}}}} ~$$If]a$gdL$dh-D7$8$H$M `a$gd$dh-D7$8$H$M `a$gdJ}}}}~~~PTp~ހ&(<>HJ$Z^ʾzkZzkʍzkZ hxXh5B*OJQJphhxXhB*OJQJph%hxXhB*OJQJmH,ph3fsH,hxXhB*OJQJph3f%hxXhB*OJQJmH,phsH,hxXhB*OJQJphhxXh5OJQJ hxXh5B*OJQJphhJh5OJQJmH,sH,(hJh5B*OJQJmH,phsH, ~~~P@3 $If]gdL$$If]a$gdLkd$$IflF,%\  `0%    4 lalpytLRp`S`` $If]gdL$$If]a$gdLkd $$Ifl0%(# 0%4 lalpytLRT\pހRB5BB $If]gdL$$If]a$gdLkdԺ$$IflF,%\  `0%    4 lalpytL&>$\RB5BB $If]gdL$$If]a$gdLkd$$IflF,%\  `0%    4 lalpytL\^bRB5 $If]gdL$$If]a$gdLkd$$IflF,%\  `0%    4 lalpytLVp`S`` $If]gdL$$If]a$gdLkd$$Ifl0%(# 0%4 lalpytLTXv$,.@BJL&\`b܇އJѾѯѾѯzѾѯeMe.hxXh5>*B*OJQJ\mH,phsH,(hxXh>*B*OJQJmH,phsH, hxXh5B*OJQJph%hxXhB*OJQJmH,phsH, hxXh5B*OJQJphhxXhB*OJQJph%hxXhB*OJQJmH,ph3fsH,hxXhB*OJQJph3fhxXhB*OJQJph hxXh5B*OJQJph3fVX`v"RB5BB $If]gdL$$If]a$gdLkd`$$IflF,%\  `0%    4 lalpytL"$,B&^RB5BB $If]gdL$$If]a$gdLkdL$$IflF,%\  `0%    4 lalpytL^`bއLxދR66666$dh-D7$8$H$M `a$gdkd8$$IflF,%\  `0%    4 lalpytLJLvx܋ދ>FH˻{dOCO,-hY hF#jB*OJQJmH nH phsH tH hxXhOJQJ\)hxXhB*OJQJaJmH,phsH,,hxXh>*B*OJQJaJmH,phsH,2hxXh5>*B*OJQJ\aJmH,phsH,%hxXhB*CJaJmH,phsH,%hxXhB*CJaJmH,phsH,hxXh>*CJaJmH,sH,%hxXh5>*CJ\aJmH,sH,%hxXhB*OJQJmH,phsH,hxXhOJQJmH,sH,ދFH$dXxd$If\$a$gdY `gd$dh-D7$8$H$M `a$gdgd$dh^`a$gddhdd$If[$\$gdY jkd$$$Ifl$# t0644 lahytY BDhkd$$Ifl$# t0644 lahytY dhdd$If[$\$gdY hkd$$Ifl$# t0644 lahytY Djlnhkd$$Ifl$# t0644 lahytY dhdd$If[$\$gdY llp04jnp ʝ̝距rY=6hxAkhk`56B*OJQJ]mH,nH phsH,tH 0hh5B*OJQJmH,nH phsH,tH 'hB*OJQJmH,nH phsH,tH -hF#jhB*OJQJmH,nH phsH,tH 3hF#jh6B*OJQJ]mH,nH phsH,tH -hlhPhB*OJQJmH,nH phsH,tH 3hY hF#j6B*OJQJ]mH,nH phsH,tH -hY hF#jB*OJQJmH,nH phsH,tH np24hkd$$Ifl$# t0644 lahytY dhdd$If[$\$gdY hkd$$Ifl$# t0644 lahytY 4lnp̝xfO dhdd$If[$\$^ gdY  & Fdhdd[$\$gd dd[$\$gdF#jhkd$$Ifl$# t0644 lahytY dhdd$If[$\$gdY (*FHJ:>١ʡġ̡Ρ<ͳkkQQ:QQ:Q-hY h} cB*OJQJmH nH phsH tH 3hY h} c6B*OJQJ]mH nH phsH tH -hY hk`B*OJQJmH,nH phsH,tH -hY h} cB*OJQJmH,nH phsH,tH 3hY h} c6B*OJQJ]mH,nH phsH,tH 3hY h} c5B*OJQJ\mH nH phsH tH 3hY hk`6B*OJQJ]mH,nH phsH,tH 0hxAkhk`5B*OJQJmH,nH phsH,tH *Hdhdd$If[$\$gdY jkd~$$Ifld$(" t0("644 layt"HJ <nndhdd$If[$\$gdY }kd$$Ifl0d$W t0("644 layt"<>Bnndhdd$If[$\$gdY }kd$$Ifl0d$W t0("644 layt"BDnndhdd$If[$\$gdY }kd$$Ifl0d$W t0("644 layt"Ρnndhdd$If[$\$gdY }kd$$Ifl0d$W t0("644 layt">pnndhdd$If[$\$gdY }kd1$$Ifl0d$W t0("644 layt"<>pr,0 ˴崨}dJ03hxXh5B*OJQJ\mH nH phsH tH 3h"h"5B*OJQJ\mH,nH phsH,tH 0h"h"5B*OJQJmH,nH phsH,tH 6h"h"56B*OJQJ]mH,nH phsH,tH h"h"OJ QJ mH sH h"OJ QJ mH sH -hY h} cB*OJQJmH,nH phsH,tH 3hY h} c6B*OJQJ]mH nH phsH tH 3hY h} c6B*OJQJ]mH,nH phsH,tH pr.nndhdd$If[$\$gdY }kd$$Ifl0d$W t0("644 layt".0ȣnndhdd$If[$\$gdY }kdK$$Ifl0d$W t0("644 layt" tnndhdd$If[$\$gdY }kd$$Ifl0d$W t0("644 layt"jhdhd$If[$\$^hgd"}kde$$Ifl0d$W t0("644 layt"dhdd$If[$\$gd"ikd$$IfTlHN"]"0]"64 la]yt"T02FHxz "$`軤nU0hh.hLm5B*OJQJmH nH phsH tH 6hh.hLm56B*OJQJ]mH nH phsH tH 3hh.hLm6B*OJQJ]mH nH phsH tH -h"h"B*OJQJmH nH phsH tH $hxXhOJQJmH nH sH tH 3hxXh5B*OJQJ\mH nH phsH tH -hxXhB*OJQJmH nH phsH tH .0wdX dh$Ifgd"dhdd$If[$\$gd"kd|$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"T02wdddhdd$If[$\$gd"kd/$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"TxFwdddhdd$If[$\$gd"kd$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"TFHxwdddhdd$If[$\$gd"kd$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"Txzܩwdddhdd$If[$\$gd"kdH$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"Twdddhdd$If[$\$gd"kd$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"Twdddhdd$If[$\$gd"kd$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"T "wdQdhdd$If[$\$gdh.dhdd[$\$^gd"kda$$IfT0N"FFZ t0]"634Ba]byt"Tb~rd$If[$\$gdh.dhdd$If[$\$gdh.lkd$$IfTld$" t0644 layth.T`b|~,.0FJʰΰtvHJbf ":>@J˴嚃c6hh.hxAk56B*OJQJ]mH nH phsH tH hxAk-hh.hxAkB*OJQJmH nH phsH tH 3hh.hxAk6B*OJQJ]mH nH phsH tH -hh.h"B*OJQJmH nH phsH tH 3hh.hLm6B*OJQJ]mH nH phsH tH 3hh.h"6B*OJQJ]mH nH phsH tH  ~.0Hm\\dd$If\$gdh.m$dhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.THJmmmdhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.T̰mmdhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.T̰ΰvmmdhdd$If[$\$gdh.kd6$$IfTl0d$IJ t0644 layth.TJdmmdhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.Tdf"<mmdhdd$If[$\$gdh.kdN$$IfTl0d$IJ t0644 layth.T<>@~kdhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.TJLXZbdpxz|гԳ޳$&(*,.26DHJLNRX\jl|~+hh.hxAk6B*OJQJ]nH phtH 6hh.hxAk56B*OJQJ]mH nH phsH tH .hh.hxAk56B*OJQJ]nH phtH >~dhdd$If[$\$gdh.lkdf$$IfTld$" t0644 layth.TĴԴִشڴܴ   "02>@DFHJLNXZfhrtvxzεеڵ޵ +hh.hxAk6B*OJQJ]nH phtH 3hh.hxAk6B*OJQJ]mH nH phsH tH R~dhdd$If[$\$gdh.lkd$$IfTld$" t0644 layth.T "$&(,.26@BDFTVbdfhjlz~¶ƶֶضڶܶ޶ (,hjrv -hh.h"B*OJQJmH nH phsH tH +hh.h"6B*OJQJ]nH phtH +hh.hxAk6B*OJQJ]nH phtH 3hh.hxAk6B*OJQJ]mH nH phsH tH > *dhdd$If[$\$gdh.lkdb$$IfTld$" t0644 layth.T*,jtmmdhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.Ttvmmdhdd$If[$\$gdh.kdl$$IfTl0d$IJ t0644 layth.TcPdhdd$If[$\$gdh. & Fdhxd$If\$^`gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.TJV~kkdhdd$If[$\$gdh.kd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.THJTVXZ^`np̸θҸָ"&(2:˵rrrrrrrrrrrrrrrrrrr+hh6B*OJQJ]nH phtH 3hxXh6B*OJQJ]mH nH phsH tH %hxAkhB*OJQJnH phtH +hh.h"6B*OJQJ]nH phtH 3hh.h"6B*OJQJ]mH nH phsH tH 3hh.h6B*OJQJ]mH nH phsH tH ,VXZ\m[L9 dhdd[$\$gddhdd[$\$gd & Fdhdd[$\$gddhdd[$\$^gdxAkkd$$IfTl0d$IJ t0644 layth.T:<>ʹչܹڹԹʹĹ¹ĹιйҹԹֹعڹܹ޹"&(*,.68:<>BFHJLXZ+hh6B*OJQJ]nH phtH 3hxXh6B*OJQJ]mH nH phsH tH PZ\hnLNvx*,<>xzvxFJ׾p[)hxXhB*OJQJaJmHphsH%hxXhB*CJaJmH,phsH,hxXhOJQJmH,sH,-hxXhB*OJQJmH nH phsH tH )hxXhB*OJQJaJmH,phsH,0hxXhB*OJQJ]mH nH phsH tH (hhB*OJQJ]nH phtH %hhB*OJQJnH phtH #Nx,>zx`gd dh`gd`gd`gd$dh-D7$8$H$M `a$gdgd$dh-D7$8$H$M `a$gd³tdQ@ hxXh5B*mH,phsH,%hxXhB*CJaJmHphsHhxXhOJQJ\mHsHhxXhOJQJ\)hxXhB*OJQJaJmH,phsH,hxXhOJQJ%hxXhB*CJaJmH,phsH,hxXhOJQJmH,sH,%hxXhB*OJQJmH,phsH,)hxXhB*OJQJaJmH,phsH,)hxXhB*OJQJaJmHphsHrt $`a$gd$ `a$gd$ `a$gdJ$`a$gd`gd`gdRnrt24jS<-hxXhOJQJmH,sH,-hxXhB*CJOJQJaJmH,phsH,-hxXhB*CJOJQJaJmH,phsH,0hxXh5B*CJOJQJaJmH,phsH,hxXh5OJQJmH,sH,"hJh56OJQJmH,sH,hJh5OJQJmH,sH,(hJh5B*OJQJmH,phsH,"h5B*OJQJmH,phsH,"hl5B*OJQJmH,phsH,"hJ5B*OJQJmH,phsH,t!$ $-D7$8$H$IfM ]a$gdL)$  $-D7$8$H$IfM ]^` a$gdL5 $-D7$8$H$IfM ]gdLkd$$IflֈhX v# t0J"44 laytL"2($ q$-D7$8$H$IfM ^`a$gdL&$ $-D7$8$H$IfM ^`a$gdL24T5 $-D7$8$H$IfM ]gdLkdB$$Ifl6ֈhX v# t0J"44 laytL4T~2dfh4 6 8 Ư՜ƯƋym\G)hxXhB*OJQJaJmH,phsH, hxXhOJQJaJmH,sH,hxXhOJQJ\#hxXh56B*mH phsH  hxXh5B*mH,phsH,$hxXhCJOJQJaJmH,sH,-hxXhB*CJOJQJaJmH,phsH,hxXhOJQJmH,sH,-hxXhB*CJOJQJaJmH,phsH,%hxXhB*CJOJQJaJphTdp*$ $-D7$8$H$IfM ]^`a$gdL,$ q$-D7$8$H$IfM ]^`a$gdL5 $-D7$8$H$IfM ]gdLkd$$IflֈhX v# t0J"44 laytL *$ $-D7$8$H$IfM ]^`a$gdL~5 $-D7$8$H$IfM ]gdLkd$$IflֈhX v# t0J"44 laytL~ $IfgdL*$ $-D7$8$H$IfM ]^`a$gdL 25 $-D7$8$H$IfM ]gdLkd($$IfllֈhX v# t0J"44 laytL2<FPZd*$ $-D7$8$H$IfM ]^`a$gdLdfh5%%$`a$gdkd$$IflֈhX v# t0J"44 laytL4 6 8 N           $$Ifa$gdL$^$If^`^a$gdL$ h^a$gd $v^va$gdJ $v^va$gdJv^vgd`gd`gd8 F J L N ^          sdTDTDd8hxXhOJQJ\hxXh5OJQJmH,sH,hxXh5OJQJmHsHhxXhOJQJmHsH hxXhOJQJaJmH,sH,#hJh5OJQJaJmH,sH,,hJh5B*OJQJaJmH,phsH,&hJ5B*OJQJaJmH,phsH,&h5B*OJQJaJmH,phsH,&hl5B*OJQJaJmH,phsH,,h~h~5B*OJQJaJmH,phsH,   )$^$If^`^a$gdJkdl$$Ifl֞ Fe % 06&4 laPytJ  4 H \ p   $$Ifa$gdL $$Ifa$gdL p         h   0hjʾʾʾʇxexVFVhxXhZ{5OJQJmH,sH,hxXhZ{OJQJmH,sH,%hxXhB*OJQJmH,phsH,hxXhOJQJmH,sH,(hxXh6B*OJQJmHphsH$hxXhCJOJQJaJmHsHhxXhCJOJQJaJhxXhOJQJ\hxXhOJQJmHsH'hxXhCJOJQJ\aJmH,sH,$hxXhCJOJQJaJmH,sH,   )$^$If^`^a$gdJkd$$Ifl=֞ Fe % 06&4 laPytJ        $$Ifa$gdL $$Ifa$gdL  h )$^$If^`^a$gdJkd$$IflR֞ Fe % 06&4 laPytJh p z      $$Ifa$gdL  )$^$If^`^a$gdJkd$$Iflz֞ Fe % 06&4 laPytJ0<DLV`h $$Ifa$gdL$^$If^`^a$gdJhj)$dh`a$gdkd$$Ifl֞ Fe % 06&4 laPytJB!X"#<%%&$dh`a$gdF$dh`a$gdZ{$ "dh`a$gdlh $dh`a$gdZ{gdWL$dh7$8$H$a$gd$0dh-DM `0a$gd$dh`a$gd46BDJLTV`bprz~8:>BRT\^~  ",.@BXZ^`z|hxXhZ{OJQJmHsHhxXhZ{OJQJmH,sH,hxXh OJQJmH,sH,S02>!!!,$.$%&&&<()*- .00 A"AӵĦӛ}lYlIhxXhF5OJQJmH,sH,$hxXhFOJPJ QJaJmH,sH, hxXhFOJPJ QJmH,sH,hxXhFOJQJmH,sH,hxXhFOJQJmH sH hxXhFOJQJhxXhWOJQJmHsHhxXhiOJQJmHsHhxXhv+OJQJmHsHhxXhFOJQJmHsHhxXhZ{OJQJmHsHhxXhZ{OJQJmH,sH,&(>))*T**+T,,:--00224:5$ & Fdh^`a$gdu dh`gdF## & F Ndh-DM ]^`gdu$ & F dh^`a$gdu$dh`a$gdF:5667`9:<$=B>>"A$AZAAAA2BB & F 8-D1$7$8$H$M gdu$a$gdF$a$gdJ 8gdW$dh`a$gdZ{$dh`a$gdF$ & Fdh^`a$gdu"A$AVAXAAAAAAAAAAAAAAAAAAAA,B.B0BBBBFFFPFTFоynf^nf^nfnVnh~OJQJh(OJQJhFOJQJhFhFOJQJhFhFmH,sH,hFhF^J mH,sH,hFhFOJQJmH,sH,hJ5\]mH,sH,"hJ56CJ\]aJmH,sH,"h~56CJ\]aJmH,sH,"hW56CJ\]aJmH,sH,"hF 56CJ\]aJmH,sH,hFOJQJmH,sH,!BlCBDE~EFdFFBGG`HHrIFJJKVLM$NR@RRRRRRSSȻȻȻpaSKGh%[h%[OJ QJ jh%[0J+OJ QJ UhFhOJQJmH,sH,hYhH<OJQJmH,sH,h"EhFOJQJmH,sH,h"EhFOJQJaJh"EhFOJQJ(hFhFOJQJaJmH,nHsH,tHhFhFOJQJaJ hFhFOJQJaJmH,sH,hFhFOJQJmH,sH,h ROJQJmH,sH,h,&OJQJmH,sH,Q@RRRRSTTTT"T$T(T*T.T0TBTDTFT\T^T h]hgdyw &`#$gd` G$a$gdv$ hdh^ha$gdF & F dhgdu & F dhgdYSSTTTT T$T&T*T,T0T2T>T@TBTDTFTHTTTVTXTZT\T^T`TbTTTTTTTUUFUHUfUhUUUUUÿʹÿߥߒhFhOJQJmH,sH,h(hGCOh~IOJQJmH,sH,h0J!mHnHuh` Ghyw hyw0J!jhyw0J!Ujh0 Uh0 h\h%[OJQJ!jh\h%[0J+OJQJU*^T`TbTTTTTTTUUFUHUfUhUUUUU$a$gd~I5 01h:pyw. A!"R#n$n% _$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|_$$If!vh#v"#v:V l6 tR,5k5ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|{$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55/ ayt 11$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,,5U55/ ayt1$$If!vh#v#v[ #v:V lt tR,,5U55/ ayt1_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|Y$$If!vh#v"#v:V l tR5k5ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|m$$If!vh#v#v[ #v:V l tR,5U55ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|_$$If!vh#v"#v:V l tR,5k5ayt|$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$Ifl!vh#v3 #v #v6 :V l053 5 56 4alytB!$$If!vh#v #v:V l4 t0M6+5 5BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V l4C t0M6+5 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lC t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lg t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V l@ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lC t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V lJ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v#v:V l^ t0M65 555BaytJ$$If!vh#v #v#v:V l t0@$,5 55aytJ$$If!vh#v #v#v:V l6 t0@$,5 55aytJ$$If!vh#v #v#v:V l t0@$,5 55aytJ$$If!vh#v #v#v:V l t0@$,5 55aytJ$$If!vh#v #v#v:V ll t0@$,5 55aytJ$$If!vh#v #v#v:V l t0@$,5 55aytJs$$Ift!vh#v#v#v4#v:V (= P0t",5554544 (atpPyt4kd+"$$If(=ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V (% P0t",5554544 (atpPyt4kd)&$$If(%ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V (; P0t",5554544 (atpPyt4kd'*$$If(;ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kd%.$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kd#2$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kd!6$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kd:$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kd>$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V (P P0t",5554544 (atpPyt4kdB$$If(PִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V (Q P0t",5554544 (atpPyt4kdF$$If(QִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kdJ$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kdN$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kdR$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4s$$Ift!vh#v#v#v4#v:V ( P0t",5554544 (atpPyt4kdV$$If(ִL 5i!44444 P0t"    4 (atpPyt4$$If!vh#v#v@ #v2:V l t06,55@ 52pyt{$$If!vh#v#v@ #v2:V l t06,55@ 52pyt{$$If!vh#v#v@ #v2:V l t06,55@ 52pyt{$$If!vh#v#v@ #v2:V l6 t06,55@ 52pyt{$$If!vh#v#v@ #v2:V lg t06,55@ 52pyt{$$If!vh#v#v@ #v2:V l t06,55@ 52pyt{$$If!vh#v#v@ #v2:V l t06,55@ 52pyt{$$Ifl!vh#vp#vT#v#v:V l t0,5p5T55alp<yt{$$Ifl!vh#vp#vT#v#v:V l t0,5p5T55alp<yt{$$Ifl!vh#vp#vT#v#v:V l t0,5p5T55alp<yt{$$Ifl!vh#vp#vT#v#v:V l t0,5p5T55alp<yt{$$Ifl!vh#v#v#v:V l t0,555alp2yt{$$Ifl!vh#v#v#v:V l t0,555alp2yt{$$Ifl!vh#v#v#v8#v#vT:V l t06,555855Talp<yt{$$Ifl!vh#v#v#v8#v#vT:V l t06,555855Talp<yt{$$Ifl!vh#v#v#v8#v#vT:V l t06,555855Talp<yt{$$Ifl!vh#v#v#v8#v#vT:V l t06,555855Talp<yt{$$Ifl!vh#v\ #v8#v#vT:V l t06,5\ 5855Talp2yt{$$Ifl!vh#v\ #v8#v#vT:V l t06,5\ 5855Talp2yt{$$If<!vh#v #v#v:V O$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V O$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V O$,5 55/ 44 a<s$$If<!vh#v#v:V O$,55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V D$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V O$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V D$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V O$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V O$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V O$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V D$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V O$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V O$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V O$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V O$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V O$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V O$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V D$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V  $,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V  $,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V  $,5 55/ 44 a<s$$If<!vh#v#v:V  $,55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V j$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V  $,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V j$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V  $,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V  $,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V j$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V  $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V  $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V  $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V  $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V  $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V j$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v#v#v:V P,555/ 44 a<$$If<!vh#v#v#v:V P,555/ 44 a<$$If<!vh#v#v#v:V P,555/ 44 a<s$$If<!vh#v_#v:V P,5_5/ 44 a<s$$If<!vh#v_#v:V P,5_5/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V ,5r 5~555/  / 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V C,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V P,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V ,5r 5~555/  / 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V C,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V P,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V P,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V P,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V ,5r 5~555/  / 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V C,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#vo #v:V P,5r 5~5o 5/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#vo #v:V P,5r 5~5o 5/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#vo #v:V P,5r 5~5o 5/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#vo #v:V P,5r 5~5o 5/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#vo #v:V P,5r 5~5o 5/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V ,5r 5~555/  / 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V C,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v7 :V P,5r 5~557 / 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V ,5r 5~555/  / 44 a<$$If<!vh#vr #v~#v#v#v:V C,5r 5~555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V A$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V A$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V A$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V A$,5 5555/ 44 a<s$$If<!vh#v#v:V S$,55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V S$,5 55/ 44 a<s$$If<!vh#v#v:V S$,55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V B$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V B$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V S$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V B$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V S$,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V B$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #vt #v#v:V S$,5 5t 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V B$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V $,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V $,5 55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v:V $,5 55/ 44 a<s$$If<!vh#v#v:V $,55/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V e$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V e$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V e$,5 5555/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v #v:V $,5 55 5/ 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V $,5 5555/  / 44 a<$$If<!vh#v #v#v#v#v:V e$,5 5555/ 44 a<DyK 48119.50584*@TRENDyK 4mailto:48119.50584*@TREND$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL$$Ifl!vh#v#v(#:V l 0%,55(#4alpytL$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL$$Ifl!vh#v#v(#:V l 0%,55(#4alpytL$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL$$Ifl!vh#v#v\ #v:V l `0%,55\ 54alpytL|$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY x$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY x$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY x$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY x$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY x$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY x$$Ifh!vh#v#:V l t065#ahytY }$$If!vh#v(":V l t0("65("ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If!vh#vW#v:V l t0("65W5ayt"$$If]!vh#v]":V lH0]"65]"4a]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T$$If!vh#v#vZ:V t0]"655Z/ 34 Ba]yt"T|$$If!vh#v":V l t065"ayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T|$$If!vh#v":V l t065"ayth.T|$$If!vh#v":V l t065"ayth.T|$$If!vh#v":V l t065"ayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#vI#vJ:V l t065I5Jayth.T$$If!vh#v#v#v:V l t0J",555aytL$$If!vh#v#v#v:V l6 t0J",555aytL$$If!vh#v#v#v:V l t0J",555aytL$$If!vh#v#v#v:V l t0J",555aytL$$If!vh#v#v#v:V ll t0J",555aytL$$If!vh#v#v#v:V l t0J",555aytL$$IfP!vh#v #v:V l06&5 54aPytJ$$IfP!vh#v #v:V l=06&5 54aPytJ$$IfP!vh#v #v:V lR06&5 54aPytJ$$IfP!vh#v #v:V lz06&,5 54aPytJ$$IfP!vh#v #v:V l06&,5 54aPytJ^@ h02 0@P`p2( 0@P`p 0@P`p 0@P`p 0@P`p 0@P`p 0@P`p8XV~_HmHnHsHtHJ`J 1KG=K9 CJOJ QJ _HaJmHsHtHD@D  03>;>2>: 1$@& OJQJaJJ@J  03>;>2>: 2$$@&a$ OJQJaJ^@^ ! 03>;>2>: 3$<@&5CJOJQJ\^JaJtH N@N WL 03>;>2>: 4$<@&5OJQJ\Z@Z ! 03>;>2>: 5 <@&56CJOJQJ\]aJf@f ! 03>;>2>: 6$$1$@&`a$56B* OJQJphtH N@N ! 03>;>2>: 7 <@&CJOJQJaJ@ -! 03>;>2>: 8&$$7@&]^`7a$-56B* OJQJ\]aJmHphsHtH R @R i 03>;>2>: 9 <@&CJOJQJ^JaJBA`B A=>2=>9 H@8DB 0170F0Xi@X 1KG=0O B01;8F04 l4a .k . 5B A?8A:0 F>@F 0720=85$a$OJ PJ QJ aJtH VoV WL 0720=85 =0:$CJOJ PJ QJ _HaJmHsHtH \O\ WL Char Char d$CJOJPJ QJ^JaJmH sH tH C@" 3Z{A=>2=>9 B5:AB A >BABC?><0$dh-D7$8$H$M `a$B*OJQJmH,phsH,P@2P Z{ "5:AB A=>A:8CJOJQJaJmH sH tH NP@BN 4Z{A=>2=>9 B5:AB 2$a$ OJQJaJ8U`Q8 Z{ 8?5@AAK;:0 >*phPJ@bP ! >4703>;>2>:$dha$5OJQJaJZOrZ ! Char Char d CJOJQJ^JaJmH sH tH nS@n !A=>2=>9 B5:AB A >BABC?>< 3x^CJOJQJaJR@ !A=>2=>9 B5:AB A >BABC?>< 2dx^CJOJQJaJmH sH tH XB@X 7!A=>2=>9 B5:ABxCJOJQJaJmH sH tH ,W`, !`!B@>3895\^o^ !0 mBody$d`a$ CJOJQJ_HaJmHsHtHh^@h !0 1KG=K9 (251)dd[$\$$CJOJ PJ QJ ^J aJmH sH tH NQ@N 1!A=>2=>9 B5:AB 3$a$ OJQJaJBZ@B !"5:ABCJOJQJ^JaJmH,sH,Z @Z /!86=89 :>;>=B8BC; E$CJOJQJaJ4)@4 !><5@ AB@0=8FK\@"\ .!5@E=89 :>;>=B8BC; " E$CJOJQJaJT@2 !&8B0B0?#$ Nd-DM ]^`a$!@B*OJPJ QJmH,phsH,JoAJ Jc( =0: =0:3CJOJ QJ _HmHsHtH pSp i  !5B:0 B01;8FK7:V%0%NoaN i text11)7>*CJOJQJS*Y(^JaJo(phLoqL i text1)7>*CJOJQJS*Y(^JaJo(phLOL i 0 Mhead($dT`a$5;CJaJ:O: i Distur)d`CJLOL i Table-10*$99d]9`9a$CJ2&`2 i =0: A=>A:8H*VV`V i @>A<>B@5==0O 38?5@AAK;:0 >*B* phnon 03>;>2>: 8 =0:556B* CJOJQJ\]_HaJmHphsHtH ^o^ "5@E=89 :>;>=B8BC; =0:CJ_HaJmHsHtH\o\  86=89 :>;>=B8BC; =0:CJ_HaJmHsHtHT@T  170F A?8A:0 0^m$CJOJPJ QJaJbob A=>2=>9 B5:AB 3 =0: CJOJQJ_HaJmHsHtH^O"^  Char Char1 2d$CJOJPJ QJ^JaJmH sH tH ~o1~ A=>2=>9 B5:AB A >BABC?>< =0:)B*CJOJQJ_HaJmH,phsH,tH^oA^ A=>2=>9 B5:AB 2 =0:CJOJQJ_HmHsHtHfOf MTDisplayEquation!5$ H$dh`a$OJQJ@c "01;8F0-A?8A>: 4w:V60    j0   65B*\`JphFoqF neTA=>2=>9 B5:AB =0:CJaJbob neTDefault 87$8$H$-B*CJOJQJ^J_HaJmH phsH tH pOp ?BAChar Char Char Char9d< CJOJPJ QJaJmH sH tH @ xAk 51-B01;8F0 1h:V:03j :B*`Jph@ xAk 51-B01;8F0 2h:V;03j ;B*`Jphv@v xAk7OI=0O B01;8F0 1 :V<j0@ j# j# j0  j. jj4<5\5\v@v xAk7OI=0O B01;8F0 2:V=0j0  j0  j# j# jj=5\5\J@J ? "5:AB 2K=>A:8>CJOJQJ^JaJP/P >"5:AB 2K=>A:8 =0:CJOJQJ^JaJPK![Content_Types].xmlN0EH-J@%ǎǢ|ș$زULTB l,3;rØJB+$G]7O٭V԰N!ޝ}7/݉%7Hw9!p<Ǥፉ.EB\ /T*Y>,cy'$gC."Vso+C1OǓt}8>V3mBb%DWs'O''Gw ~lh;UM!DzŬ;C K^ysJJ1KRμ)~.ک/ Y\n9?[]67)qnpJOF$ w;fCLL&׸m%]V%z-{ v8Ҩm-.xo(-ms~ۜ|s>Ͼ%O04h=یщ!eƌ\f :C*OiIA 64HpUa7 UO3 d:(fA@٣>N"Hhp&hA38 )SUUR'V5&HM.6xpyn,ބ!h^^Z4~0#w,,& g"Ic힍Q)˕C6%^+Hk!$A*#.D)irdq8Y^}q~C>Np%uJx?+al|zf[Ux5b>c!:M (MkIVEpYPҍN2$ÿ -.h۴"P6T{T 6]u̒VhVnR+n;)ȔbL X6Y`+qB]( 0H1$6_[s)k8Tm Aa?R d ڒɾ0{eRF& Ī't\{BHuM6`pGϽO+!XoN'^[crh2*tW<{1U+l_QSncX<)Q(wJH ٯ#zCm>nhf6t}M&ʺ6ײ'\gkNS:;\qN-S;kǺ"{DailL`̗/޿ ^o#I&%0]SPV!] PK! ѐ'theme/theme/_rels/themeManager.xml.relsM 0wooӺ&݈Э5 6?$Q ,.aic21h:qm@RN;d`o7gK(M&$R(.1r'JЊT8V"AȻHu}|$b{P8g/]QAsم(#L[PK-![Content_Types].xmlPK-!֧6 0_rels/.relsPK-!kytheme/theme/themeManager.xmlPK-!^}-theme/theme/theme1.xmlPK-! ѐ' theme/theme/_rels/themeManager.xml.relsPK] 04tP(F\stnljimok(F\st $$$' xD l1<lCIqwyN{|~Vz,-h  n~h9CDJLM>ڱQV<|j0_m}J<`J:Z48  "ATF NSUSVWZ^bdglopqstvwyz{|}~.CRTVm"$%').8;DEHJKM X0:|*hd:INrx-d2e^eeeee"f\fffff0g`ggggh{x~f<:d|CCC6 rBV*~xnbCNf| ~R\V"^ދDn4H<Bp.0Fx~H̰d<~*tVt2T~2d     h  h&:5BQ^TUTUXY[\]_`acefhijkmnrux+,-/0123456789:;<=>?@ABDEFGHIJKLMNOPQSUWXYZ[\]^_`abcdefghijklnopqrstuvwxyz{|}~      !#&(*+,-/012345679:<=>?@ABCFGILNxtX  '!!8vv@|u(  V i # i"? V j # j"? V k # k"?  V l # l"? V m # m"? V n # n"? V o # o"? \B p S D"?\B q S D"? \B r S D"?\B s S D"? \B t S D"?\B u S D"? B S  ?/^0^1^3^4^5^8^:^;^<^>^?^@^tn "tltj#Rtr,,tt,,tihtptmGto)$tk#ututsGtq!#!t{p|puu8*urn:schemas-microsoft-com:office:smarttagsCity9*urn:schemas-microsoft-com:office:smarttagsplace g "#%&')P/1;ESVkz $%ACkl}WX]jku)+278CMb,NsvwzJmoqtv"     $ i m r x ( + < F ~     ' ( 0 1 ; B L N W f n u x ~   " . / 4 9 A B L Q \ ] c k o     + - E G U ` e s 8;%+ DM"9?FHlrDIdh&)1FI4<=I OZey2=GIW]xws~+8ADJ]f}SUy       ( ) , - 5 6 < = @ A H I U V [ \ d e g k t u ~ !!!!!!!!1!4!E!N!Y!d!!!\"j"""y#~###$$%%&&&&''(())****++,,--....//001122334444'5,5-505?5D5R5W5l5r55555555555555536:6h6k666666666667 77!7U7Y7]7b7c7m7r7v7w7{7}77777777777777777777777777777777777777788888888$8&8'8*808183878:8;8@8D8H8I8M8O8U8W8]8c8h8j8p8u8{8}8888888888888888888888888888888888888889999 9 999999#9$9'9*9-90929495989>9@9F9H9N9R9X9Y9`9c9g9h9o9q9w9z9}99999999999999999999999999999999:: ::::::$:(:0:1:7:8:::>:E:G:L:M:Q:W:Y:Z:a:c:d:f:h:k:p:s:v:y:z:{:|:}:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::;; ; ;;;;;;#;%;-;.;/;1;7;<;=;?;A;D;E;M;W;`;c;d;g;m;n;p;s;x;|;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;;<< <<<<< <%<+<1<7<C<J<K<Q<U<Z<[<a<d<g<h<q<s<y<|<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<<== = =====#=&=)=1=8=:=@=G=K=S=[=_=c=d=h=i=p=q=v=}=============================>>> >>>#>%>&>)>,>/>3>:>;>>>D>E>G>J>O>S>W>X>\>`>d>e>l>m>s>{>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>>? ? ????&?/?4?6?7?@?C?D?E?F?G?S?^?_?b?d?i?l?o?u?|???????????????????????????????????@@@ @@@@@@@ @!@$@&@'@,@.@3@4@9@;@@@B@G@M@O@T@U@\@_@g@k@l@p@s@@@@@8ABAAAAAABBB:CBCCCGDQDDDEEEEFFGGHHHHHHIIJJJJKK$L-LLLMMNNNNNNOOPPPPQQRRSSlSxSSSTTTTUUUUVVWWWWXXYYYY=ZCZqZyZZZ[ [.[7[[[\\\\]]]]^^____``aabbccccddddjereeePfYfffgg'h-hhhiiiijj*k0kkkllllmmQnWnnnoooopp;qAqGqRqYq]qqqxqqqrrisrsssttvuxuuuuumvsvvvw wwwwwxxxx:yCyyyzz{{||}}}}\~b~~~9D^cЃӃɄ̄69X[܉_e?G‹ҋ DKKQԍю؎NT,2RU+1ǒ̒ؒvwdh=EU]W^R^DLltŭI[bci{ƮԮڮ!/7Z`ku `f͹Ϲ KQJP;A#:G6<"<B=Epv7=@Vbg &67<FKNWZ\dfs{|-69>GJ^cdopu*,DNQZai!MZhpq{|~ !%&(0<afg',jz6HIKT[} !+/KP158ce 3?@GIR]dfs>)/8/:<vy"36BDELRTot{*29?CGWabdhop{|8Amsz|&036Ybdo  ;AQT`gmr*2HUsuv "#()+,4=E`gtw{)/69HLMSW]du$%,-:>JKT\ijw(,-247IS[gkrv~ (48;lo|!&08IQlru|*06;<FILOXgu ;FGP[^anu{#'9?V\cf{)6=DIaghn!.5PR|  !-.49<GMiu| (x $'.5:=FZ]cfjn|'8=>KLS_abjuy  &(24;z$+U[lsBFGS  4 @ a f j q                  $ % ' 6 D H O R W                      " - 2 O d t | }            # 1 4 8 9 > @ C U _ g s w ~                 "MVWctvw}'127OXY[^cik{69:BDGHRV[npqx  '*-DLNTY\~()./6JMPRW]^cdjty  %)+7Dhmnyz,9jq 6BX_pyz(,&023<JNW`rt )/0<LR[h !} &.3HPns UZefjs%/7EMUV[jz #(-29~  c!d!n!o!!!!!!!!!!!!!!!!" " "%","2":"@"H"N"U"f"l"y"z""""""""""""""""""""# ######*#0#4#5#:#A#F#S#b#g#k#l#p#v#z###############$$$$$$&$,$4$:$B$H$O$U$[$`$g$l$m$r$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$% %%%%%#%,%3%8%N%X%&&x&|&&&!'''K'_'b'e''' ))001!1 22K2M2&424):5: ==?? @@\@^@ AA E E I IaIkI JJ!M+MPPQQQQQQQRRRRRRR'R(R*R,R.R/R2R3R:R;RARBRDRERNRPRURVR`RaRgRhRqRrRyRzRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRR S SSSSS"S-S9S:SDSESGSHSMSNSSSTS[S\SbScSkSlSqSrStSuSwSxS~SSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSSTTTTTTT T,T-T4T5T9T:T=T>TCTDTYTZT\T^TdTeTpTqTxTyTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTTUUUU$U&U+U3U9U:UCUDUGUHULUMUWUXUZU^UiUjUnUsUzU{UUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUUVVVVVV#V$V,V-V0V1V7V8VAVHVQVSV]V_VeVfVhViVlVmVqVrVwVxVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVVW WWWWW W!W&W'W)W+W4W5W:W;W=W>WCWDWIWJWRWSWYWZW`WaWfWhWoWpWwWxWzW{WWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWWXX XXXX X!X,X-X5X6X@XBXGXHXJXKXPXQXVXWX`XaXfXgXvXwXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX Y YYYYY'Y(Y1Y2Y@YAYIYJYPYQYVY[Y]YeYkYlYpYqYzY{YYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYYZZZZZZZZ%Z&Z+Z,Z.Z/Z8Z9Z0>>>>>>>;?>???AA89ҵʵBBBBBBBB,.23ٰCCCCCCCCC"#'(:>>>???ڰ찪AAҶEEHHJ#$NNP쳧UUWY]]__bbʴ&'ii)*llʲϲoo:?‹ CDJKӍԍЎюMN+,QR*+’vwcd<=TUVWQRCDklIιϹ JKIJ:;9:56;<<=op67SV&/45  %&12=4 :   -.VYPRQR%&TZef ./67<=DELMTjrsyz"#'(,-1269  b!d!n!o!!!!!!!!!!!!!!!!!!!""""$"%"+","2"3"9":"@"A"G"H"N"U"e"f"s"t"y"z"""""""""""""""""""""""""""""""## # #####)#*#/#0#4#5#:#;#@#A#F#G#L#S#a#b#f#g#k#l#p#q#u#v#z#{########################$$$ $$$$$$%$&$,$-$3$4$:$;$A$B$H$O$T$U$Z$[$`$a$f$g$l$m$r$s$x$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$$%% % %%%%%%%#%$%)%,%J'_'''((O*P*****++,,,,--_.`...6/7/00k0l01111J2K222%4&4i4j4$6%6778899(:):<<a>b>??s?t?????????!@"@[@\@@@DDAHBH`IaIIIIIJJvKwKKKsLtL M!MNNOOPPQQQQQRRR#S$STTTpUUUVVWWgWhWWWAXBXXXYZZ{ZZZZ[[R\W\\\\]]]^^^^^^^^^}_~___D```aaEaJaianaaaaFbGbbbiccccdd9eueeeeofffbgcggg0>>>>>>>???BBBB-.ٰC"#:9c!o!&"##+%]]ppUw`wwwx yyyyyzzzE{c{46Һ7z{B   2:"""""1-1s11h2y22233C364{44465E576U60>>BB.C#DUN Q"g!1BHc|Yk(\I4~MFjTO+3tqu~Ny;!oZ{z9KKx.\M2zRcN7kIlx)jHl_uAv+WLB!d $YZH<KYI6LvJT5q,&=N LSL.6"$@89:;=>?@B"#$%Ntxz|~f>DLNPRUnknownG*Ax Times New Roman5Symbol3. *Cx Arialg& Azeri Times LatMicrosoft YaHeiK. ??@Arial Unicode MSkTimesNewRomanPSMTTimes New Roman{TimesNewRomanPS-ItalicMTArial Unicode MSUTimesNewRomanPS-BoldMTmWingdings-RegularArial Unicode MS7.@ CalibriI. ??Arial Unicode MSKTimes Roman AzLatW rAlk-Az-TmsLCourier NewG=  jMS Mincho-3 fgO"MS Sans SerifArialCAZ_OLD Normalqz 6 Uni Lat RuAz TimesTimes New Roman?= *Cx Courier New?Arial AzLatO.  k9Lucida Sans Unicode?Times Latin5. .[`)Tahoma;WingdingsA$BCambria Math"1 hFY3EY3Ecj8[Ucj8[Un24͚͚ 3qHP?2!xx (AZRBAYCAN RESPUBLIKASI THS0L NAZ0RL0Y0 CHANGE_ME1HPd                 Oh+'0 ( H T ` lx0AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ CHANGE_ME1 Normal.dotmHP174Microsoft Office Word@(M@>)y@s/@>)y[cj8՜.+,D՜.+,p hp  .NONEU͚ /AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ/AZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ НазваниеTitle 8@ _PID_HLINKSAl^6mailto:48119.50584*@TREND  !"#$%&'()*+,-./0123456789:;<=>?@ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ[\]^_`abcdefghijklmnopqrstuvwxyz{|}~      !"#$%&'()*+,-./0123456789:;<=>?@ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ[\]^_`abcdefghijklmnopqrstuvwxyz{|}~      !"#$%&'()*+,-./0123456789:;<=>?@ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ[\]^_`abcdefghijklmnopqrstuvwxyz{|}~      !"#$%&'()*+,-./0123456789:;<=>?@ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ[\]^_`abcdefghijklmnopqrstuvwxyz{|}~      !"#$%&'()*+,-./0123456789:;<=>?@ABCDEFGHIJKLMNOQRSTUVWXYZ[\]^_`abcdefghijklmnopqrstuvwxyz{|}~      !"#$%&'()*+,-./0123456789:;<=>?@ABCDEFGHIJKLMOPQRSTUWXYZ[\]jknRoot Entry/IymData PM1Table@WordDocument7SummaryInformation(NDocumentSummaryInformation8VMsoDataStore`/.Iy/IyN3E5UC1BEA==2`/.Iy/IyItem  PropertiesU